■1
D
r
V-
%
I
PRIMVM ACCONENSIS,
DEINDE' TVSCVL.ANI EPI-
SCOPI> ET S.*ECCL. R,. C A RD 1 N A L 1 Sj S E OIS-
< qiie ApoftoliciE in Terra landta, in Imperio, in Francia olim Legari,
LIBRI DVO.
Quorum prior ORIENTALIS^ Jiue NIEROSO* LTMITAN^: tAUer.OCCIDEI^TALIS HtfiorU nomine infcribitur^
Omnia nunc primiim ftudio & opera D. Franciitt MofchI " . Niuigcllatis 1» C.“ &: A rmentarianorum Curionis, e ' tenebHs & fitu in lucem edita.
D V A C I. ^
a Ty poer^hica B a l t , E RijiuD Circino. Anno CumVriuile^to ad fexenniuou
V
ALBERTVS AVSTRIACVS.
• «I
ANAGRAMMA.
t
BIS LAUREA SCRVTATrs.
^y€rdeadeuiUaeH ^ atejue expftgnataCaletum:
Th bis SCRFTATFS LAFREAJertacape,
ARBITER CASTVS A. LVSV. f'
ARBITER (3 Prorex A LVSV QiSTrS habem, tyiUn neccerdi efi , jid ficr4 relUgit.
^ •
albes VICTVRVS ASTRA,
Symholon efi candor virtutis: totus LB ES,
KJCTf^R^rS Pofihac ASTRA ferenapoU.
/
\
. F.AI.
AD SERENI SSIMVM ■PRINCIPEM DOMINVM Aebertvm AVSTRIACVM S.R. E.TIT.S.CRVC1S IN HIERVSA^
LEM CARDINALEM , ARCHIEPI- fcopum Tolctanum.Archiducem Au(lrix,Comitem Habsburgi &c . Prouinciarum Belgicarum Gubern;^- i torcm, &. Catholici exercitus Imperatorem visorio- ' filsimum.
C c E,qu^ faufta in Belgas aduetus omi na, Screnif' ceps . Lactatur
pi .1. vnicac olim Au- ftriadarum & Belgium J^rincipuin Ipei , apud fc nati , pronepotem, fibi modemtorem obtigifle. Geftit ferio Nobilitas Belgica, eorum , quifuse a-
lignitatis & loci au- ^,>^.Rcgum & Imperato- ri ftirpem, Proregdm dc militia: Im- peratorem iibi datum . Quid com- as memo-
Epistola
nictxlorem totvrbium, tot prouia- ciarum , quae Philippi Catholici, Auunculi & fratris, ditioni parent, profedam ab intimo gratulationem? Ecce,adaduentum & conlpeftum fa- crati viri, & Cardinalis, quo illullrio-» rem & maiorem Romana nunquam' vidit Ecclefia,non quatriduo,fed quar dringcntis prope abhinc annis mor- tuu3,& hie inBelgis fepultus,iii vitam reuocatur homo fecer& Cardinali^, lacobus de Vitriaco, 6c rediuiu^ Col- legae fuo venit congratulatum . Hic, inquam,hifl:oriarum liber^qui hadbe- nus puluere & fitu obrutus,, aeternis videbatur ad eo,qui inuidiae pater eft, addi£his tenebris, ad Serenitatis veftrg vultus fpicndorcm fefe erigere caepic, 6c vitalium formarum beneficio lu- cem viramquerperare, immolpirare. Dignum hoc Rom.Ecdefi5 olim Le^
gato
\ Dedicatoria.
gato & Caidinalc ingenij do£triiiar- quc mommentum t non , indigni . Cardinale^^nunc Belgicarum Prouui- ciarum Prorege,et Catholici exercitus . Imperatore, huius libri pr^ceptiones, quibas & adbellaDominipugnan- da, & ad Ecclcfia iii priftinas dignita- tis decus adTeredam abunde inlticua- ‘ »
tur . Primus certe liber , qui Eoae lii- ftoiiae nomine infcribitur illa Chri- llianae militiae & 'celeberrimae in Pa- laeftinam expeditionis fulmina dc lu- mina, Gotifredos , Baldoumos , Ro- benos,Boamundos,in quorum vefti- gia Ser.*“ V.infillat,cu laude proponit.
Alter Occidu^ Ecclcfiaefacie,nnncin- ualelcenribus hominum vitij^ defor- mem , nunc exfurgentibus collapfae pietatis vindicibiis viuidiorcm,noftri feculi exemplar ceu viuis coloribus cxprcfliim, Icite depingit. Hic igitur,
a 4 muttis
Epistola
mutus quidem, fed ab omni proinde adsetacionis ful^cioneremotus,Col- lega & Confiliarius, ( licet a ie,& a proba Regiaque fiue Imperatoria iii- ftitutione abunde fapiat Ser."*V.CtL fitudo ) confilia dc ad politicum pro- tdneiae Belgic^ regimen,& ad fecram rei EccleGallic^ adminiftrationeac- commodatiflima fubminiftrabinfiue potius ad ca , quae feliciffime dicam, ' *an pmdentiflime ? caepta a te funt , M fulcepta, parifelicicatis&: prudentiae tenore pemcieda, exhprtabitur.Qi^ heroica V/ S.‘" ab ipfo Regiae praefe^ £tur^ auIpicio,atque in ipfis quodam- . modo belli gerendi rudimentis faci- nora, praelimitlariscpiftolaeanguftia profdbet attingere .. Et quantumuis .magnus alioqui fele campus aperiat dicendi defingulari V. Serenitatis in facrofantt^ Eucharifti?m affedu
a maioribus
DEDlCATORtA.
a maioribus tranlmiflb, de pietate^ abftinentia prope incredibili , beni- gnitate, Chriftiank pacis &'auit? reli- gionis conloajandac ftudio,difciplina militari, alijfque hoegenus heroicis ‘ virtutibusjijs omnibus in prxfcns fu- paiedebo . Hoc tantum. Multis qui- dem abhinc annis Hifpani? vccuftatn . illam,& Abdise vaticinio celebratam, Hebraei idiomatis appellationem, SephaRad, qua nauigandi' pe- ritia, qua claflium multitudine, qui portubus & limitibus longe latequc , in ortum & occaluin extenlfis, iurc quantum fieri poflit optimo , deberi* led quum inteftiflimi vt Catholicx Religionis,ita Hilpanici nominis ho- ftes,Britani Batauis perduellibus fede- rati , partum tot fudoribus& lumti- bus decus piratica improbitate inter- uerfum & ereptum irent; Expugnato
Caleto
Epistola
' CaIcto(quodfiueGeflbriacu^-fiucI- dum portum antiquari) jnos Britani^ ianuam merito appellemus) 8c Ardea in Morinis munitiflimo Gallici limi- \tis propugnaculo, atque Hulfta in Flandris ( quod opidum pridem in- ' tcrceptum ijdem Battui tot operi- bus & vallis vndiquc ita firmarant, vt & expugnari vix potuifle crederent, & cum infeftandae Flandriae, turri lo- T, cix fibi Zelandias: in pofteru ab om- ni vi & iniuria dcfendendselarisefl? confideret) deditione captis jnonmo- ; do aut inimicos FracigBatauigq; po- pulos alterutra cx paite in anguftu de- duxiflc,aut vetuft^ Fladri^ fines vtrim que ampliafle & recuperaflb, verum- ctiam Hifpaniae remotx miram fccu- iitatem,& folidam priftina: gloria: &c dignitatis tnln retinendas
fiduciam praeftitifle V. S.'“ omni me- moria
)
DlDtCATaRTAk
ifloria cxiftimabitur , & celebrabimri tum quod Calctani^pidi potens, cla- ucis Angli^ in cingulo ckcumfcrrc, (vAntiquam paulliim inmutemus al- lufionem ) & vbi ita poftularic fufce- pta cxpeditio,frcnos odiofe in(u4,in quam brcuillima illinc fittranfmit uo,inijcerefacilimepoflt non iniuria cenfeacur: tum quod non tantu ab in- curlationibus remotam in Occiduo ‘ mari infularum, & depopulationibus .maritimjeHifpaniammoric, pirata: illi,Britani &Bataui,fintprohibicH(cd dc tuendis etiam impcrij fui finibus, ob tantam muniriflimomm opido- rum & comodiffimorum ponuum vicinitatem, Ibliciri iam nunc trepi- dent 5 & iuftiflimas tot fuorum fcclc- nim & inueterata: impietatis poenas, ab ofFenfo tot nominibus Principe, intra ipfos patria: limiccs, cxfpc£kerit.
Dc
EpIST»tA' DedIcatorta.
t)c quibus ingetibus fane^&Chriftia nas.reip. maxime falutaribus vifto- rijs,commodum, noftam vicem^co- gratulante Cardinalem hi5c, co,qifee^ lb,vultuiufcipiat V. S.'**quo in vitam . reuocatum iam cfle diximus. Nos vi- . ciffim magnum illud 6c codiefte Nu- . « men , cuius aufpicijs h^c belli decora ^ parta (unt, felix & propidum eidem ' precabimur^ vt & eamquamdiucilG-v^ me incolumem coleruare, &tamfc^ licia ccEpca ad exitum , hoceft,ad fui^ nominis gloriam,ad Eccleflf 'dignita- cem,& ad Europas totius ialutem per- ducere dignetur. Arnen.
.. I -
SereniflimxCelfimdinis tuae cliens obferuanciilimus
Franciscvs Moichus^:
i-rj
I
FRANCISCVS MOSCHVS
' CHRISTIANO, BENIVOLO-
<^VE .LECTORI. S. D.
E M o R liE proditum efi Theophanem Mitylenau , in concione militum k Pompia Afagno^ cuius tlle resgefias Jcripfiratf duitate donatum^ cunilis faUum approbatibus, Injignis eafuitmerces.fidin^ Jgni htfiorico debtta . Qui enim t(lufiriu virorum gefla^qui populorum mores ac ritus, ejui T^egnorum vices litterarum monimertds con/ignant, admodum praclare depoHeritate merentur . ytx vlla efl re^ giOyVelorbistraSlustamobJcuruS y qui noti aliquid fnemorid dignum habeat , <]uod^ ad ventura at at it notitia nonJinateipanare.Sed Hlufirijfimiquiq\ PrindpeSybellicofi Duces,flrenui mtlttesy qua ptpicm ttryheroice,fortiter^geJferunt,abobltuionis iniurid ndferiyVindicari^vel imprimis dejidefant, Confiat ' enim Alexandru illum Macedone, quu intellexifi fet Choerilum poetam non ita bonis de reb^fuis fcri- pfijjeyfingulos eius verfiss Thilippeo numo redemifie^ quo dodiores alios ad idgenus argumenti,mumfice^ sia exfitmularet. Sed ^ idem tn Phrygia profuMt lacrjmas ad Achillis fepulchrum ingemifcens, quod Homerifacudiam rebus illius gefiiepraoccupatam fintiret . I^ec enim homo glorta(^immortalhatit cupidus nejciebatjfe, fi parem Homero praconem in
rebus
t
s
^ rehns fkis celebrandis nancifii potuiJJetfactUm eerZ tiftj^ nominis Aternitatem cofecHturum. AugHjlus Cafar cohfcripto iam tefiamento cjitatuor Uhellot addidit ^i^uorum fecHndoy<j HA gejfer at ^ideo in fer en ^ da curanityVt colnmnis areis ad eim [epular um erU gendis injculperentur . 7^^ viros modo illufireis artemiUtariy^ bellicaglorsa conjpicuos ifthaC ldst-<-‘ dis cupido incejfityfedetiamlitteratoSy^ omnigena, eruditione inJigneis^Nonne Tullius latina copia ge-^ nitor ordtortafacultatis apex ^ CoryphauSy Ut* teris bene prolixis hoc egit apud Lucium Lucceium ctuem Tgmanum,vt Catilinaria coniurationis hi* Jl oriam fiorjum , ad /ui nominis famam longe JUte* ^ueproferendam,contexeretdn eatj^ cjuidpiam amU citi A tribueret y quo JuperJles adhuc fisa gloria frue* ' returlEn quanta in homine <^\o\tiMO(. . Notum ej{ gauifism fuijfe Demofihenem audito anicula fisjur* rioy ouTOi'is‘} . Pulfituit hac honoris
ambitio Chrifiianos quoque ytametfi interdum'o4 publicum bonum ^eilanteis . Nam Eugenisu Pont . Afax . quum indiblo Florentia Oecumenico Concilio ( cuiipfi prafins cum Palaologo Confian* tinopolitano Imperatore interfuit)multisiam annis • expetita Latinorum, Oracoruq^ concordia feltcijji* me fiiccejjijjefinita reconciliationis memoriam non inodh Latimsy GraciJ^litteris mandari pracepitfid etiam, vt neminem resgefla lateret , eam foribus ad JD. Petri templum fabrefaUis, incidi voluit. Afuit a funt fiitu iucundtjfima , cognitu^ dignijfima , qua vel omnino nos fugerent {tselnuda maiorum narra*
Ad Lictorim."
tionetaMMin innotefcertnt^tiiji fuccatrerethifiorut fides. enimnojfet ab Alexandro 4.9. milibHs
hominum totum orientem domitum, Jhbiugatum- tjue,nili litteraria firiptio/fis, hiflonca relationis
beneficio f ^^ Epaminondam Thebanorum du- cem,paucis,petta,4.milibm heminu,ex (jutbus 400, tantum ecjuites erant, de Lacekamoniorum exerci- tu ex 24peditumrmlibus,eeiuitibus vero i6oo.con, fiato,vi6lorutm reportajfefibi perjuadeat,nifi hiflo- ria teftimonio doceatur f Et ne profana tantum ex- empla perfi^uar , nonne ex /aerarum litterarum li- , brisperjpicuumefl , magnum illumTatriarcham ^yfbrahamum^Jfumptis trecentis oElodecim expe- ditis vernacuUs^Aff/rtorum copias fndijjeprofiig^f Je^eceptis cum prada,ejuam abduxerant, captiuis, in ifs Loth fratris fisi filio? Gedeonexomnilu- daoT^m numero,deleUis dumtaxat soo.viris, Ara- bes tyimalechitas,in.ipfiscafirisnoUuinuadens^ tx ijscentu milia cecidit,Non efi inuolueda filentia luela Machabai virtus ^ fortitudo, Cfui epuum au- . diret 'a fisis: Qmmodo poterimus pauci pugnare co- tra multitudinem tantam,et tam fortem? Facile efi^ induit, concludi multos in manus paucorum: Et non eH differentia in conJpeSluDei Uberare in multis aut in paucis, <juia non efi in multitudine exercitus viSlorsa belli, fidde calo fortitudo . Conjeruit ergo manus, ^ tribm miUbusinermium,ingentem Gor- gia exercitum deleuit. Siit ^ alia pane infinita cfui- bus fieperfideo . E.x his alifs exemplis e facra peti- tis hijtoria , incredibile di^u, quantam fpem homi-
nes
4
PRiBrATlO
nc6 vere Qyriftiatii concipiant , cfuanta animi fortL tudine rdboremur,t^aam excelfa , ^akm magnificMy
qw>m reaeconfukcjJeemntf^ientiJTtmi mAu>-
resnoHri,!jmlaHdaUU<tf(>rtwmvirorKmaa»Be.
cuaquamCupprimemia duxeru«t,ftdl«ttg<ifme_ lHxr,p€rmqnusadpoHmsdenH-ada.(:otttrqqHq-
impii ederint, hod>i% qg«»t, <jai. res aerM memo- riadie Mijpmas ,velhu<sre. vel w^mtsiuds«e,aHt a. lias inexpMhiii maluiafipprimxat ,velm lucem e~
dduscorrumpuntM^rsmUautigtssbmcmpemmt.
Hsnctotexufle!. Bibliotheca, in quibus Ubrtplers^ M.S. quos nsefqud alibi reperias.Hac & ulsa^J^m
MudmetacitusexpendopionpofumnonslludTraT.
ficum exclamare : O tepora! o mora’ SedtjtetdhfC %ntpraterverba 6voces\ NonefiamHlemm,^ut,
hoc oensts mali a nobis propellatur: ttapferend^
aquo animo tpuod mutari nonpotejl. Super funt Det beneficio Ubri tum typis excufi, tumeltamM.S.ex
.qudusexempla,quaadbe«ebeatey,vmendu^
forunt,peterefasen.‘Iiequemodoadhoc,fed(fiad
' eacognofcendum^uafciredeleBat.^otngenere
„„nurandum iudico librum antstjuis charaaert- bus in charta pergamenaM.S. qUo Orsmtdss, tte.
axe Occidentabshifioriaconimelur,abhtnc annos
lrope40o.contextaa Resierr Domno lacobo tU ruriaco , prius richouenfi deindeTuficulanenfiS-
tifcopo S. -R^E. CarSnaleoptsmosuxtaacdoSlf-
%so.Cuiusquidemliirteopiammthtfecii^ -
{Zdu.D.pLmont^er,jOegniacenfisr2^^2
-Ad Lec.t oAEi^.
lie Momifaulf , vir perhumanus ^ eruMtiu^cdi t»e opttme merituSt^uum ad ^uinBum Idw Septe* hreieanni ifpj- eo me contuhjjem ad venerandae heataMaria OegntacenfttrehcjKiAsthidem in lapi», deo Jarcophago reconditae . Ti^^deo ad Cardinalem Vitriacun^, vtrum longe erudittjfimumy multo re* rum vfuinfigneiny ^grauiJfmielegattoHibpu fun* Bum.Puit entm fummt Pontificis in terra Jan^ajiti Jmperio ^ Francta legatus, tjfti prmfijuam ad ter* iram Januam profictjceretur , crucem contra AlbU genfiishareticospradicauit ypermultisj^tum nobu bustum inferioris nota hominibus diuina eloejue* ^MiAperfuafityVfcrttcefignati bellum aduerfiu hofieii phrifliytiusj^jponja Ecclefia gereret: ^uod felici admodum juccejfufa6lum efi . Fuit hic tyfuSlor 'jtb\b)f<x.<^g.Scripfit emmXritemio tcfiejhdc hifio^ rtam. librum vnum contra Saracenos^de vita bea- ta Maria Oegniacenfis^ex vrbe NmigeUa progeni» ta fibros dtios:<ji ut b^ tertium adtecit Thomas de Ca- tiprato ..Librum ejuoej\ deSS. mulieribus difirUdui Leodienfis vnum. Praterea ^tfiolaritm ad dititr’*‘ fis librum vnum.Nec memmit Tritemhu cofiripti ab eodem AuSlore magni voluminis facrarum con~ cionu in fingulos ^ onts totiu* anni Dominicos dies^ adfignatis cuiq-.^ tribus concionibus yVna ex introitu Mijfay altera ex EpifioUyttrtia ex Euangelio diei, tjuod opus abhinc annos plus minlisvigihti edidit t)amian^ a Ligno facra 'EheoiogiaDottor ex ordi- ne diui Dominiciy <jui ipfi fatetur fi vidijfeeiufi
dem Auroris fir mones de SaFlisy^^ alios quosdam.
c ' Porri'
k
■£
»' \
l^RiE^ATld
Torro ex memorato concionum^ volumine viiefe efi , ^uam recondita do^rinaftierit,<juamj^ m flicandii 'facra Jcriptura dtfficiltbus locis excellue- rit . l^bicffie videas aCre ingenium,excujfum iudU cium,vajiam memoriam,^ in rebus, cfuastraElan-^ 'dasfujcipit, met ko dum injignem. Etveropajftm \obJeruare efi tam copiofam ^ vberem facrarum fcripturarum figet em, vt asiblor pane tertia ^ua<^ue periodo nunc ex tnfif umento veteri, nunc e nouo lo* (juatur, ^ res, dc quibus agtt, per dtuinorum libro* nim fient entias exprimat ; non pitatis tamen au^o* rum libror umue nominibus,vel fintentiarum capue^ t ibus. quod ^ in D Bernardi operibus fi'equentijjfi^m mum efi,immo in multa antiquioru firiptis , qui ceu promptuaria quadam fuere Theologia . Et vt quod fintio dicamjsferefuit mos antiquitatis eru- dita, vtrebm ipfis addiEH , tanquamoccupatiores, librorum, locoruue citationes pratermifirint , quod P^inferiptisb.Thoma Aquinatis, ( quiPltriaco itofiro pofieriorfutt ) videre licet bene oculatis. Quauisenim eos, a qj^us aliquid promit, Jape lau-» det auHores\ multatamenin argumentorufilutio- nibus , alijsque locis ejfert non Jua,fid aliunde suta^ fupprefiis auUorum nominibus • non maleuol'e,nee dbitiosefid pro ficuli more. Qtsod iccirco hic dtElu volut , ne quid fimidoEH qtiidam de nofiro hoe, Au^ore temere pro nunciet, qui,(l quid in quopiam opere viderint aliunde petitum, nuda locifaEla me-- ttone, protinus auHorem tanquam plagiarium fug- gillent.Porro diblio firip toris huists, fi temporis,qu9
vixit
V .
Ad LictORfi^.
tfixity r4titohabeatur;noninfilja, ne^ftejperfteneid enim eius jecHliauUor&i videoi, quitersl fimper,€^ latineptorfw loejuantHr, nuUif^ue inter- dum 'voc ibus vtantur alienis A lingua T^omana ca- JHmoniutSed hic non laboro,tantum ad a<jUos ludu CCS prouoco. Nonnulla fubtexamfie huius operis v- tihtate y tjHafammkUtplexefi , Primo enim nullus in fictas ieTit iucundum ejje , 0 honejla cum volu- ptate cohiunSlum , domi cttra laborem ex hiHoria cognofcere ^ cjuapr ocula nobis dijfitajunt:(^ (juaji mentis oculis intueri perfinas ^ Vrbeis,monteiSyla- . cuspafcuaJiUiOs^ aliatjue id genus fexcenta. 2. con- ducit ad intelligendos alios auEloresJiueptcrosfiue profatiosy cjuoties apud eos perfonarum, locorum, vel rituumgentis alicuius , de cjuibiu hic agitur, incidit inentio.^. confert non parum huius hiflorialeElio, ad vitiorum odium, 0 virtutum amorem imbibe- dum'.<^uodefuantiJit momenti,£<juo,prudentii^‘, Le- Elori iu dicandum relinejuo. /fo.ad ChriJlianA reli- gibnisincrementum,et harefion exjHrpationem notH ^ parum habet ponderis.Htnc enim perfpiciet LeEior, ^ui fuerit illo ficulo, Dei,facrorum^ cultus a maio •. rthus Acceptus, 0 confiatijfime retentus. Hinc etia videbit <jiuamf<rda,t}ud^^ reSlaratiom diffeHtanea fuerit tiim vita , tum doElrina Adahometi . Hino arma cjkoij j fumet ih alio i hareticos Adahometo po- fieriores,vtin Luteranos alios Euafigeltcos pfeu*
' doprophetas » Habet enim Luterifmus non paitcA ) faljk doElrina capita cum Adahometifmo commu- Hia.^ucfere fit a fisht aut in religionis nouattone,aUt
i 2 m %ttuum-
V
ATIO
m %itaur» mutatione. Nam Mahomitks qui^erH^ tjluVJibi dutlorit at em compar aret, fifi Legem ^ E~ ' uagelium tenere taxabat , (e^ primum vtdijfe cfuid in vtrocj\ teJI amento corridendum ejfet:vnd'e ^ no- UH ipfum tejlamentu enormiter mutiUuit. Quid? an non LutermSihlia corrupit? Nonne Qermanta ipjam numjuam verum anrefe audijfe Euangelid impudenter efi mentitus ? Aiahometus dmfejlos fiouauit ,cjuin ^ Dominicam in die Veneris com- tnutauit. Quid aliud Euage lici faciunt, apud cjuot fefii di&s magna ex parte jitnt abrogati? Carolofia^ dius folum diem Sabbathi colendum docuii.ALaho- tnetus indixit bellum facris imaginib^ , e^uas fun- ditus deleuit.Sudgelici, maxime SacrametarirDii uorum imagines, at (j\ adeo ChriJH crucifixi 'tollunt» In his (y alijs multis Luter ani cum Mahometanis conueniunt In cjuibus ofienfo errore Mahoineti,fe- ^uiturideminfmilifpeciefaEH, de Lut ero, ^ eius 'fiepuacibus iudicium. Non egit equidem hic AuElor vbi<Largumentis exprofef[o cotra hAreticos,fidne-» ^ue htc filus efi modus aduerfus eos agendi, nam ^ ^contra illos agit, cjui doSlrinam vel ab ip(is,velafk- 'perioris atatls hareticis excogitatam,ceu erroneam , pefiilentem ab Ecclefia damnatam ofiendit . Sic
enim , vt venjfime ait D. Hieronymus , harefis ad fuam originem reuocaffijrefutaffi efi. Fuerunt fime ^ alij complurts,^ui de rebusDrientalibus, ^ no- minatim aduerjus fcElam Mahometicam firipfere: vt ‘Efcoldus (jjuidam Dominicanus in libro, cui ti- f iulum fecit. Confutatio Legis Mahometica . Fius
fecundus
Ah Lectorem.
(ecftnd^is: Bartholom<uu HSigr^usJoaimes de re cremata.T^oJlelUs , ^'temdntcofirmone lodo^ CHS k Gifielles,^ (ilij.At nihilorninui An^orthuic noflro JitHs conflat honos, ^ante eos hocargu^ mentum traBanit^^Terranf Sannam, immo bo- neim Orientis partem prafihs lufirafiit.ContinetHr hoc 'volumine Occtdetalis eiusdem Au^orisHi^ flor ia: 'vbiChnfltanareligionu apud LatmosinU tia , progrejfus G fruEius luculenter ^ aperte de- flribunsu. Item de Sacramentis , eorumtj^ vi^pote- flate effeUistraSlatuscacTerfonarum Ecclefla- flicarum dtflin5lwnes,gradus,fun6iiones ^ officia^ ^ alia (jU£da>n eo JpeSlantiafla exabie^ ^ ( fliod aiunt J examujflm proponuntur :^yt nihil flt in hoc • genere ejuod a^uus Lebiordeflderet. His fruere,ca^
■ (Ud e Lebloir, noffram hanc in tam vtili lati A fi-
^oriieditqtie operam aqui bonieonJule,b,^ P^alex
1
ANDR* nOTVS, FRANCI-
5CO MOSCHO COMPATRl S V O, S.
Vitam 2). lacobi a Fitriaco , fartirn hincifu£c excerptam , partim conte^yru ^uibusdam^k vero, hoc eft^a probatorhmfirtptorMm anHoritata non itaabhorrenubus .concinnatam , breiiiterper- Ibrinxi : ^ varia feriptornm de eodem eulpgia adie-- ct. Qua omnia, cjuodadtuiihflitutirattonem.fHe ad hortem {ibrerfim, qui Hiji oriarum, Orietalis ^ Occidentalis , nomine tnfcrtbuntur , ediuonem non fninimum facere viderentur , pro mea erga te abferudtia , jpeSlato amore^ non iudicij mod'o,Jed
ptancipij etiamtHsfacio^
1
VIT A D- lACOBI DE VI-
' TRIACO, EX DIVERSIS SCRI- ptoribus,maximam verd partem exThoma Can- qpratenfi,collcQ:a,per Andr.Hoium Brug.Pr.Gr»
IAcpbus de Vitr'iaco,Francus,cx Argentolio,dice- cefeos Parifienfis ad Secjuanam opido - Cjuemvt Theologicis ftudijs Lutetif operam nauafleddigen- tem/atis certd conftatj ita in patria vrbe, Argetolip, presbyterum curatum fuifle, nec chronica Brabatif , quf Dafnianiis4 Ligno laudat,nec Onufrius Panui- nius(licet hic ambiguum quid fonct)Ej)itome Poti- 6cum & Cardinaiium,fatismihiliquidd perfuadeat; , Vtiexijs, qqa: inferius dicentur, fagaxlcftorpolsi^ colligere . Hic quum nomen & vita: lanftitatem bea* Ancula; Chri{li Mariae Niuellanae , primo, de V Vil- lebrouc , deinde de Oegnies diftae, quae in extremia J^otharingif , fiuc Gallican?Brabatif finibus agebat, <andp procul & ^intima Gallia ipaudifiet ; rcliftis * ' Tbeologi*
Vita Ia cqbi a Vitriaco.
Theologiae , c^uibus operam dabat , {ludijs, Lutetia Pariiloi um aci Oegniaccnfe ad Sabim,inter Niuigel- lam Brabantorumj& Namurcum Eburonum ciuita-* tcs , MonaAerium ( quod cA Canonicorum regula- rium S. AuguAini : habetque tutelarem Praefidem hca. Nicolauro.Falbtur enim Onufrius^qui nominet MonaAcrium S. Marise de Oegnies,ratus,vt opinor^, hanc Mariam in Diuoru claflem rclatam,& eius me- moria: coprecratum MonaAerium)peruenit,qud il- la fele nuper ex V V illebrouc , 8c vitand j celebritas tis,& exercedf religionis, atemeadeddeuotf in bea- tilsimam Deiparam, quae ibidem colebatur, pietatis ergOjreceperat.illius ad fe peregre aduentum famu- la Dei ompi beniuolentia: & obleruatiae genere pro- lecuta,Ntreliftaa:ternum Gkllia,MonaAcnj Oegnia- cenAs lbdalibuslefe adiungeret , piecibus ab eodem obnix c contendit . Quod nomine difsimulato laco- bus ipA. libro eo , quem de vitaciufdem conAi ipfir, commemorat : concionatorem fcilicet quemdam k Domino Ancilla: fua:' datnm,quem ipfii crebris pre- cibus moriens Domino Deo commendant . Hunc nomine iam io laciam religionem datoinauftora- tum^fibiquecbptubcrnale, vci fuAcpta etiam Curia leu pantcmilprxrefiiura ,qucm paAoratum dicimuSj| crebras ad populum conciones ha bcret,& animas cx inferi hoAistaucibus adfertas ChriAo icuindicarctj, eadem imp Jlit:3cfuis apud Deum meritis eximiam inter cius atatis Theologos concionandi,facra (cri- pta cxponcdi,mentcs hominum iflagitijs reuocandi gratiam & peritiam, impetrauit: ad baccrdoiij deni- que dignitatem capeAcndam animauit.Et tantam il- le brcui fanftimouia: de (e exiAimationem ex tim lando cotubernio comparauir,vt quum L«tetia,qud ab Epilcopo populari confecrandusAue facris initia- dus^ eadem hoitatricc^fucrat profeftus,rcvertercturi
6 ^ nonmodd
Vita ' |
fiSmoddpIa Chrifti Ancilla cum Monachis <JbuiJtn ]
aduenieti ad aliquot ftadia progred eretuf,& manus ' iacro oleo recens delibutas exofeu laretur;fed ia pre- grefsu fubfccuta , pedu eius vertigia pon6 flexis fup> j
pliciter genibus premerct,& olcujis exciperer, tc miti , qui grauiter tam fupplicem & demi flam incre- <
pabat atq; accepto deterrebat, fibi diuinit’ patefaftq relpondcrft, nunca Domino Deo delc6lum,& glo- riose in poflcrum cxtolIendum,cuius opera ad lalu- tem animarum prob^ ftabiliedam ip(e vterctur. Nec ita multd poft cum Monaftcrij A ntifl:itc,quem Prio- TCm,hoc eft,Cocnobiarcha vocat, dc eodem collocu- ta,eum in tranfmaririaTerr^ Saftf regione ad Epalis Cathedra: culmen euehendumefle Domino patefa- pente prxdixit: eiulquefiifti Antifl:item,refeiami mortalibus erepta , conlcium & fuperflitem fore; 8c ipHus ex tam longinquo tim eximij patris dilcelTc^ dolorem gaudio incredibili commutatum iri , quod '
|s ad priftini Coenobij confuetudine, r«li£la vn^cun> J*pnti|icatu Palf ftina, eflet rediturns. Vix annorum quattuor imeruallum intercefl'erat,quu & vrbis Ac- ponenfis, qu« Ptolemais cftPhcenicice, Pontificatua Jacobo eft delatus,& b.Chrifti afeetria Maria ex hac vita (ublata. Inciderat in annu M.CCX^peditioia impiam Albiorum fiue Albigeonim, quiTololanq Comitatui funt attributi, hsercflru, innocenti] j. de- ‘ ■
oreto,& S.Dominici Cajiguritf cofilio fufcepta.Htc, inter ca:teros, ob excellentem in declamando & ha- ^ •
i>endis ad populum concionibus facpdiam( vti Tri- ^ themips, lacobus Mcicrus Annal . Thomas Canti- pratenfislib.Apvimte(latur) lacobus VitriacusLer - gatus ab Innoeenrio Belgicis prouincijs & Impe- f
rio Germanico deftinatus,qui crucem contra ha:reti- I oos A Ibios promulgaret , & Apoftolica auft oritate 1 peminaum milip?: prpicllos fignarct, pra:-
Iacobi a Vitriaco.
lare 8c cum laude eo munere eft perfun^s. Huius :xpeditionis,Odo Dux Burgundic,Hericus Niuers, Simon Montifortius^duces tuere primarij.Cpprcfla iitroci pr^Iiogctis hereticf peruicacia;. vidus pro- fligares RaimundusTolowtium Cornea, cum FlaF. {atium Sc ConuenarumComitibus.cefus in acie Pe- trus Aragoniae rex.qui omnes ab Albijs,ToIotatium cUentibuSjtucftabant.Ab hachfrefi matri moniada» pata , promitcuos concubitus eolq; nefarios pro tan- gis habitos , Sanfl:or& & b. Virginis Deipara; inuo- cationem fiiilTe improbatam, referunt . Quum a Vi- triaco Legato,Fulco Vtcnhouius, patria Gandauen- ' fis (hofpitalis Bilocs apud populares fiios fundator) celebri id temporis vir lapientia & Canonicus Inlu- }an’ , induci non pollet ,vt eam expeditionem fuis ad populum concionibus commendaret, 5c iplc ido- neum (eelTe negaret; fiibitdceu ab irato & vindice numine grauifsima correptus eft haemorrhoideiqua per 24.plus minus annos tarafortiinfraftoquetulit ;^nimQ, vt & obitus fui diem pra:fcircerc,&Chrifti Seruatoris adfpeflu ante mortem frui meruerit. Qu« autem caufafitjCur b. Dominici, quiinTolo- ratibut,prouincia NarbonenfijHlfpania & Italia ma- xima fama; celebritate ea tcmpcllate erat nobilis, & Albigeoruranontam armorum vi, quamfernionis efficacia domitor; atque adeo Oiidinis , eo aulpjce & f uftore fundati,nulla ^ Vitriaco,vti b. Francilci, que vidiflefe refert, &ca;terorum fiat in Occidua hifto- ' |ia mentio; acutioribus iudicandumrelinquo;& ad f em inftituram reuertor.
Fixa iam in Accone,quam Ptolemaidem efle dici- pmsvrbem Phoeniciae nobilem , ( inepte Henricus 4 Gandauo Anconitanum vocat Epifcopum)iam Ca- thedra Vitriacus, Pontificia: Legationis munere ibi- defungens ad varior e Palflcftina epifto-
Vita
las,quas ad rerum tranrmarinarutn ftatum feri perti^» reretjip Europam mifitrquas in vnum volumen re- ' daftasfuineTrithcmius dcHenr. Gandauenllste- ftantur.Scripfit & Hiftoriam Orientalem , alias Hic:^ rofblymitanam fiue de Terra Sanfta, hoc efl:,derc»'' bus ibidem geftis & admirandis.Occidentalem feri-» |
pfifle cenfeatur iam h Palaeftina in Europam reduxf qua^Roraanf, fiue Europae^, fiue Latiiif Ecclefi^ fla- tum compleditur. vbipcrmultadeChriftianacper varia Eiiropas regna difciplinae inftauratione,de no- uis Religiofbrum Ordinibus, de Sacrametis eorunn- queadminifiradi ratione, rolid^pertradantur.&: E-» venta vtrobique,ad illam Diuina; Prouideti^ amur*» fim,accurat^ pieque cxpenduntur.Hanc autem vtra- que ^tenebris fituque vindicatam protemppre, ma>f gnis tuis & fumtibus & laboribus^das nobis, Fancw Ice Mofche,magnumnofl:f i foculi, non modo patria Miuclla:,ornamentum. Praeterea Saracenorum erro- res,quos Mahomctus,ccu diram pefiem^gentiiUi Ai rabum adflauit, eleganti libro teTutauit . V itain bea. Mariae de Oegnies duobus libris (non tribus, vt ait Trithenjius: nam tertius A Thom a Cantipratanoefi; adiedus ) antefuum ^Monaflerio Ocgniacaifi d.e-i ceflum,fuille conplexuni,ex ijs,quae intra dicentur^ fatis conflabit . Et paulld prolixior eius Praefatio in Vitam b. Mariae adPulconemTolofatiumEpifco- pum , qua mirificam piarum in territorio Leodienfi mulierum fandiraoniam commemorat, fortaffea fit liber de Sadis mulierib’ Leodienfib’ ^ciiius memi- nitTrithemi’ .Sermones,fiueij,qui Dominigis die- bus , fiue qui Sadoniin fblennibus/erijs funtattrid buti, fiuc qui varijs hominum generibus 5c condi- i tionibusfunt accommodati; continentes cfTeviden- ■. tur totius vitae curriculi kbores, Scingenij foccundi &fcmper parturientis moiiimda. Dierum Domin.*» ^
eorum •;
IacOBI a VlTMACO.
rorum Sermones in luce edidit paucis abhinc annts Drmianusi Ligno Dominicanusrcx quibus irgeinj cumen & copia elucc{cit,& facraruimittcrarum in- eriorcognitio pafsimfere prodit: quaeque pijs men^ ibus caeterorum operum,qu^ adhuc premuntur, de- iderium &fitimpo{sint accendere. Haec ip donafterij Oegniacenlis veftes facrac fericoe incen- iio fortuito de^grarants & Antiftitisex caiac^ura lolorem confblatab. Maria,intra decennium dam- lu illud fiibmilsis aliunde ornametis abunde refartu ri profniferat.Venerab . itaqjlacob'* e Palaeftina liv ula& infinita vcftisbyfsin? vimjVafaal taris,&cho- agiu minifteriorfi,exauro & argento fabricata, traf^ nifit:alijsque multis ss. rcliquijs 8c Apoftolica: fedis >riuilegijs idemonarteriuamplificauit. Et Romare- lerfiis ab Honorio j.Pont.& k Collegis Cardinalib*, ed in primis^ ab Hugone Hoftienfi (cui ant^ vafeu- um ex argento adfabrcfaftum,& nucum myriftica- umfeu vnguentariaru , quae iMolchocary a Graecis, cfertum, rari muneris inftar,tranrmifer2t)honorifi- lentifsim^efl: exceptus. & hunc, fpiritu blafphemif, ^rauifsimo animi viiiOjlaborantem, partim ledbione ibri, quem de pientilsimaChrifti Ancilla i pfecon- criplbrat; partim eiuldem,'Mariae,iam inter toeleftcs ecepta:,imploratione & interedsione , 3c reliquia- um eius , digiti fcilicet argenteo locello inclufi,quas pfe Vitriacus, amuleti vicem, ad collum rufper.ras fsiduigcllabat, &vtendas amico Cardinali adte- »us & ea lini, dederat,efficacia liberauit. Atque aded ple iterum e Palarftiua in Italiam naui tranfinittes, k oborta tcmpcftate naufragio proximus, precibus d Deum,Deiquc famulam, cuius reliquijs munitus :flet,rel igicsdn tanta trepidatione effuils , in repen*» inuin datus eib foporcm;& vifus fibi videre A ncil- nm ChriRi proxime adftan;emj& pro eo , quo
\iuentem
' r . • ^VrTA ^ I
viuetcm dilexerat,amore,fufe(idiuomnc, 8dn pr35< fentiafiilutem &Ubcrationem,poIlicitantem,&plu»» ritria, quorum fidep eucntus probauit, prasdicentc. j Vifuselt enim fibi in templum Oegniacenfis Mona- ] jfterij perduci,& confcefa eius teftudine altaria quin- ' que Cbi ab eadem demoftrari; quorum quatuor bca- toru Coclitum memoriae ex Prioris arbitrib , quinc- tum fan&ifsimce&indiuiduae Trinitati, ipfiusmo- . nitUjConlecraret.coram quo(ipfa locum digito com- moftrabat) nifi nollet , optata compofitus quiete lar borum fuorumaChrillo Domino praemia cofeque- retur. Et quu poli: acriore dc animi in rebus fufcipie- dis obftinatione,& alieonicfili; afpernatione, inero* \pationcm,illa difparuifTeti ipfe expergefaftus fubita maris pacati tranquillitatem obfkupuit . Neque itat multo poft Romam reucrlus, & enixi (sima obtefta- tione ah Honorio Pont.tranfmarino Epiicopatu Ac- .conislcu PtolemaidiSjlblutuSjOegniacum redijt : 3c opus tepli, quod de cella teftudine in fomnis ipii fiieu rat antea commonftratum, nondum adfeftum com- perit.Interea tamen dum propinquas Lo^haringiJQ & Dioecefeos Leodicnlis regmnculas fedulus con- cinnator obiret,^ V ener , Priore /Egidio d*Oegnics ' tota Templi fabrica cum quinque altaribus , vti per infomnia ille^praEuiderat/uitconftrufta. Quaiam perfcfta, arcc(siiurille,qui Pontificia aoteftatc loc^ Deo coniecret: & confcenla iple teftucline , non fine - profufa animi Ixtitia operi adridens,cuius lit futur^ Altare,quod medio politum cflet loco, ex Priore in- quirit.quumque ille fc voti reum,ob impetratam di- i uinitusd quartana febri liberatione- lanftilT.T rinita- j ti confecrandura iddecreuilTcreipondereti diuinca r patefaftionis euenta fecum tacitus & venerabundus 7 expauit. Sctandemcum Priore Sodalibusque com- • muoicauit. At quunxaano,BJ7* communibus pur^ '
puratpjcimx >
IACOBI A ViTRIACO. , pTlratorum patrum feu Cardinalium luf?ragijsH(>' norio Romae in pontificatum maximum Grego- rius 9. A nagninus jOui Fiugo Hofiiehfis ante^ audie- bat,cflet lutteft us;ad eum , vti pri fiina confuetudine Ibi oJim coniunftifsimum , yifere inftituit V itria* iis.Qu^ res & Priorem Sodalitium vniiierfum in ;rauem coniecit folicitudinem & metu, ne Pontifex lomine tot nominibus fibi gratum & notum noua tcrura dignitate implicatum detineret .Ille nec no- iurnis b. Ancillf Chriftt Maric terriculamentis,quf egrae fimilis lacrooliuo inungi ipla quidem abnue- ct}(ed Priore cum Sodalibus , ex defiderio & metu cgroSjinungi praeciperet: nec Antiftitis fui 8c Collc- ;arum lacrymis & deprecatione autpraefagijs, de> rium mulierum comitatu, quaeb. Maria Antifiiti iipplici 8c fblicitopervifumobiecerat, retardatus, uod cum inciuile iibi fore , fi gratulandi officio ia rsefcns filperfederctjtum renicentem fe i Pont, fibi mico & obnoxio nequaquam detentum iri arbitra- :tur;iter Romam verfus infiituit.ibique altera crei- one, anno.1230 . & Tulculana: vrbis Epifeopatu 8q )ardinalitia purpura , Belgaru feu Lotnaringorurti mnilim princeps , cftaPont. amplificatus . feu pdi us , vt religiofa Monachorumj Oegniacenfiuht , iterpretabatur (implicitas, 4 duabus mulieribus co- rehenfus & retentus.qnem tertia, feu prima verius, otharingica fcilicet Ecclefia , cui maritali federd rimum fuerat 8c voto religionis & domicilij iure bfiriSus,afsiduisqUerelisrcpofccret.memoreoru, use fibi perquietem diuinitus praefignificataolini ifie ide ipfe c6memorarat:aGregor. videlicet Pon- icc ( idque multo ante qua Hugo Hoftiefis 8c Pon*j icis dignitatem & Gregorij nomen eflet adeptus) las inf^ni fpecie aues ,'fcd exanimes;ab.Lamber- maityrc & Epifix>po Lcodicnfi,vnamquicferh,
fedlongd
Vi*rA
fcd longd pulcrlorcm &viuam fibi c/Te dooaWnly Romana cert^curi» limina Prafule & Cardinaleii^ terereatqueobficlerc: facrarum litterarum iVudijso- tiofum & priuatum vacare ; morti adfinia funt,dum interca in Lotbaringia , ad quam inftituendam & in officio continendam 4 1'ummo Pont. Chrifto h Pala- ftina illc fueraf amandatus janimse tot peccatorum, Confilio & auxilio deftitutae,ad inferos pr^cipitaren- itur . Si magna gloria loco ducitur, inter pui;puratos Rom^ paties connumerarijat certe ftema illa gloria, qua fola iurc optimo maximo glorif nomen fibi de- bcait & pofsit vindicare, hac tam euanida& fluxa gloria imagine non coparamr . Obftiipuerant paul- Joante vnlucrfi pane mortales, & prodigij loco h;/? bucmnt, opulento nobilifsima in tranfrnarina regio- ne ciuitatis Pontificatu vitrd ccfsifle , & Eoas copiag cum Oegniacenfi paupertate commutafs^.Cjua glo- ria, fcu gloria contemtu, nihil potuit excogitari ma- ius aut -ioriofius,Quid?quo’d vates , haud fallax vn- quam reperta,b.Maria Infulam fiue mitram, Ponti<. nciuminfigne, capiti eiusdem Vitriaciab.Lamber^ to impofitum iri pradixerat,& reuera cuentuscom- probarat ^ Quantumuis enim terreni principatus ad- miniftratio minimi fit attributa ; totius tamen Leo- dienfium Dicccefeoscura, ceufpiriralisquadara po- tcfiatis mitra, ipfi fuit concredita . Hac erat illa auis facra admimfirationis contemplatricibusalisexfer- ta, virtutum pinnis effulgens, ScfanfHsaftionibtli yiuida, quamb. Dei martyr Lambentis abfenti Sc Romp commoranti Patri quotidi^ offerre per pias fubie&orum deprecationes non defilbret. Alter^ il- aues , ^ Greg. Pontifice donata , mortu^ erant Sc exanimcsrin quibus nec viuidf affionis vigor, nequtf qfficiofus condonandi feruor; nec fi uSuofa cxci p ic- dj exhomologefeon efficadtas , neque cuiri zelo c6-
Iacobi a VitriAco.'
Snnfta' vitioru exftlrpadi iedulitas vlla ineflet.Quid jffitur viuarum vice fouentur;quid foetorem non cx- horrefcir mortuanim' Hifce & alijs cius generis qiie- i relis & cxpoftulationibus a Lotharingis fiue Gallo* brabantis Pater ille, Epus & Cardinalis, efflagitaba- tur , apud quos tam mirificuln fui reliquill«cTefidc- fium . Quem licet viunm ad fctot Votis euocarenoa potueriniimortui nitiilo minus corpore , non fine a- iiquanto longinqui mosroris lenimento, fimtpotiti. Anno namt|ue;i2.f<f.in pcruipilio BB. Apofioll.Phr* lippi dc Iacobi, Rom^Iacobus ille ex hac vita migra- uit.quem B. Lutgardis Aquiriani in BrabantiaCoe- nobij Antillrita , quarto poft cxceflum die, in fpiritu t> cognouit, poffctnduanam ignispurgawrij expiatio- nem , in beatim illam Caelitum Patriam cfletranfla* fum . quod pluribus idem quoque patefaftu diuini- tiis e^gproditur . Et corpus Roma( vti tcftibus ex- trcmf ^olutaris tabulis i pfiim, 3c roeniorcni eorum qu? b.>laria olim prodixerat , & t^m safti fcpulcra- lis cotubcrnij cupidum,cauifle,milii vero fit fimile) Oegniaa^m cfi tranfpOTtaturnivbi cum pr^ dida Dei Anci]la,Ioanc Dodore Niuellano, vEgidio Vallicu- riano , Baldouino Barban^onio^ haud longo inter (e imeruallo difiitiSjin pace requielcic.
t>iyERSORVM DE l ACpBOA VI.:
triaco, Tefiimoniadc Eulogia.
CHRONICA BRABANTI/B , QV -® laudat Damianus^Ligno^
. ^ I
FVit venerabilis Mag. Iacobus.de Vitriaco flos in agro Leodiefi fiiaue- olen s > qui anr^ fuerat iti Villaj>rop0 Lutetiam Parifiorum Argeritolio Prcfi» by ter Curatus . Hic audita celebritate" fame virgini» ' acuotifii-
1
Vita ; '
yeuotifsimf Maria; deOegmes , jirogcnit* citcitit tate Niuella,valediftis ftudijs Theologicis, ad ipfain accclsit.quf illum benigneacccpiriluinTnilqueab eo •pracibus obtinliit, vt fratribus ibidem religiosdivi- uentibus commanere accohabitare non detrcflarct^ Quofafto, feculof^i 4bnegatoin Monaflerio Oeg- , niacenfi faftus cft Canonicus regularis. Cuius ibide ' patochif cura cum eidem commifla edet, eide Mari^ in egdem parochia conucrlanti propter vita; ipfius {anftitatem valde familiaris effeftus eft.
DAMIANV3 A LI<5NO;
- lacobus de Vitriaco Doftor in (cribendis (ermo- nibus exadluSjled voce , qux plurimum habet ^ner* gie magilquc adficitdongo intcruallo prxftantior. ^ ONVflUVS PANVINI VS, EP1TO-; me Pontificum Romm.
An.D.M. ccxxx.Pontificatus.-f.Romf mCj^^Dc-* cembri,Gregorius Papa 9. iterum creauit(^dina- Ics , inter quos primus fiiit Mag. Domnus Tacobus dc Vitriaco, de villa Argetolio,Dioeccfis Parilicnfis* irancus Gallus,qui primo fuerat presby terjJaroecia- lis,poft Canonicus regularis monafterij ^'Mariae de OegniesinGallijs^ex EpilcopoAchonenil trans ma* re Epifeopus Cardinalis Tulculanus.
lOANNES TRITENHEIMIVS. ' lacobtis de Vitriaco ,EpU8Achonenfis,&poftci S^R,.E. Caadinalis Epicopus Tufculanusjvir in di- tiinis {cripturiscrudituSj&ffculariumlitterarum no l&aarusjmoribus&vitafpe^abilis, in declamandia ad populum lermonibus excellentis ingenij fuit, & , Crucem contra Albigenfeshfreticosgloriose praedi- I Cansmultosfidcles jneosApofiohcaaudIoritate (Tg- f, liauit.Scripfit non rpernendee leftionis opufcula, Hiftoriam Orientalem , lib. i. Contra Saracenos,/*^ ; lib.i.Epiftolaruinad diuerfoslib. i.. VitamMaria^
.* deOcgnics j .
tACOBl DE VitRiACO; deOegnicSjI.j.De (andUs nifulieribus Leodienfibuf,' lib.i.AluPmerca.ClaruitfubFridcr. imp.z. anno D.M.ccxx.
HENRICVS A G AN DAVO.
TacobusdeVitrciOjquifloruItanno.mo.Epifiro-
{msAnconitanuSjfcripfitaddiuerfosdiucrfasepifto as ad flatum tranfmarinarum partium^ pertinentes., Scripfitetiam hiftoriam ,quam vocauit Orientalem, in qua multa exprefsitderebusibigeftrs, ex quo Oc- «idenfaloR Inra.ila nrJmr» armis Vindicare casperunt.
r errorem illum quem 1 perditus ille Maho* ifelix illa gens vt inacitcr per- ae.
;-L't 1 ;
IN HOSci
t
-
IN HOSCE DVOS HiSTO:-
illARVM D. I ACO BI, A VITRI A- co Cardinalis Librbs, opera & fumtibiisD • Fran^ dici Mofchi NiuigelUtis a tenebris fituquc vindica- tos, Carmen And. Hol. Brug. Regij apud Duae* Gtacc* Utt. PcofelToris.
ITRIACI 6 magni manu , ^ nobilis vmbra,
Negraue Jit^deciu-feptem pofi lHjlya,mouerk Nataleis Argcntolet puer editus auras,
^ Sequana <juam lisjuidis argenteus adluit vndis,
'HattJijH. ^ MARJAE Niuigellidisincljtafam, Gloria, ^ egregij vita coele fUs amores,
Tarijijs mouere fcholis , patrijsque Paroecum Sedibus, in dt^as Lothari agnomine terras:
Oblato O GNIACy AP perfundit flumin^abif, Brdbantum Ntuigellam inter, "]^mur^u^^jBb7tronumi Hic plebis, Mari&hortatu, folenne docenda Curio munui obis : ^ cultafulmine lingua Cor da feris hominum , CHPJST l Que incendis amort^ Nec fatis id. Patris te legibus AVG FST INI Angufiisper vota facras, nomen in artam '
Militiam das rite tuum. Quapublicacuras^ QsMpriuatus agis\vicinaper opidalate Eximiageminumfarpa diffundis odorem* Leodiusjisatranferibit tibi munia Prafifl,
/mperijtjue vices Jacri. Tu diuite prafians Eloquio , Oratorcfue patris deleSle Qtmini, fn gentem e/Ilhigeum^ dii^ impietate no^ntem^
k
\
Excijli
I
•V
.-■i
\Be^aruhzdhimoSiJafj^£^voc^f • tyfrmatos fubjigna CRP^C/St Te fufiulit Acd^ Phoenicfim Ptolemais ^Eodiud fieptra Cathedra: PaUfiiniim curatis Legate, proptrupuam Chrifticolis ,peflem Aiahometty abouiltbus arces, .
Inde vitro , pofito^ ad pnfiina latus honore Septa redis , amica pia ficreta ejuietisi Q^o M A ^ te bufia tua, cfuo prafcia vatis
Di6la vovant, cjuimsejue Jdcranda altaribus z^Edesi Sed nec claufira tenent, nec dulcibus otia curis,
.Q^n te dius ampr per compita raptet, vrbeis, Coelipotens humana ferentem inpePlora Verbum, \^<jue viam errant eis prauo de calle vocantem, F^iXuterum ittuidit tibi te, aut male numen amicuvii F^^it erum ingratis aut numen honoribus auxit-, ^ Hu^,olim longo tibiconiunEHJfimusvfu,
Ojiui cui nomen dedit , ^ decus ordinis ingens '■
Cari^hei^Jumma Roma iam fide potitjis,
T p tpuonjuc purpurea vejlis donauit amilhs, ’ < ^elegdnic^ue vrbehi Patri commijit habendamif^ Curiadum Roma te limina ficra terentem .. Ibetinet, aut fiudijs. florentem ignobilis oti\ «'
Qjio gerUitu, e^uibusOghincptefipta querelis,
Quets Eburonum omnis late vicinia votis, ; '
Te patrem, vifa^ ducem, parochumque vocannt)
fando memoret ? Non illis copia viui J .
Fa^iatuiejl: ftalacoilpmregione receptum, ^ Tlignatum^ tua M ARI AE confirte fipulcro, tyFdfiruant, (^grandishabent inflarthefauri, '
' O iterun^magnimanes,p$nobilisvmbra, \
. \ ^ M Ne grani
•r.’!
■ --ii
/
i
1
> \
Te vitium patrijs viuens Tjmigellis ab. oris.
Te vita cajfum iam mortua mouit ab Frbei Nunc ^ putre Jitu, 0tam longis ob/itafaclis Jngenijmonimentatui, excultofj^Iabord,
( HoSy inijuam, Hiftoria Ubros\ quorum vms Eoas, X)cciduas alter res pandit, ^ adjitafata J iEiu/dem Maria popularis, ^ admirator,
tua injifiens vita vefiigia MOSCHVS, Commouet , vindex d trifiibus illa tenebris
^/idfirit: aiheriifiiue adjuefiere te docet auris, Jn^ manus hominum,^ 'Volitare per pravirorum*.
i'
k’
. '.V
4
IN HIStOFLiAS D. lACOBI
de vitri aco, opera prae-
ftabilis viri Ffanc.‘ Mofchi , vrbis Armencarianx ' Paftoris, & I. V. Licent, in lucem eruus, Catme» Nicptai A coRa Sacerd. Soc. I £ s v*
Ofcere Zfh iufio partas mauorte triumphos Earopaorum Procerum^ exhaufiosj^laborcs Chrifiiadum Heroum pro Relhgionis honori, H<sc lege y' IT RI AC I longo •vigilata labort •
Scripta yfAbuscoslo CHR^ISTI jeglorintolUu . Bella tibi itberijiefolo pugnata, faloj^
'^icety tAgarenaj^ relata egente tropaa,
O^etiasn tradet isUcunda ^ idonea vita Es^plaJHifioria dulci cjua mifcuit <iAuElor', 1
Proppnem veterum praclara inuenta parentum, JliagnanimHm^ Ducum mirartda nepotibus aUa.
Hac te}iUri^jitu^diu tacuere fipulta:
Oua lucendi' videant, curat claripmus ille.
Cuius Begarum tam\diditafdma per vrbeis, FRANCJSCTS MOS CHFS: <juo non prajlantior alter Voce ciett homines, animoj^ accendere z.elo, yir Gran Latio j^potensjermone : Pirvnus fnflar rmltorum. Pishaccognojcere, LeSlorf flaud protrita hui*tspraludia perlege ^Libri, jQua cl^eo t/irchiducis munita vides z/[ LUERTE
.■fi-
■f;
v,-;i/.SV^MA ARGVMENTO-
' ■ ■ ' RVM, SIVE RERVM MEMO-
' X ^ ■
■ ,y: ,y
* /.
v; RABJJ. 1 VM, SINGVLIS CAPIT^-
bus primi libri explicantur.
■r‘
Vi.
CP^r *Dominus terram JanElar» varijsfiagellit-^
i '
[^JkbalterniscaJthfis expoj/terit. Cap. i.fol.i^
. DevarijsgenertbHshominuinbouorttmp^ma- hrtfm terram Januam inhabitafiermtt. Cap. 2,^
- /%-i-
' Q^liter a Duce tyfrabt4m Homar, MJ^ula MahometificcHpataterrafanUa.,Cap. j. jvl 7. Det.^ahometo.(^ap.jf, jfoi
S De origine ^vttadA^ahometi.C^^^-foLio.,
, Dep^mado^rina(^vita^dhomni.Cap.6^
folio if,
■DemarteMahometi^fiicceJforih^sfiHs. C.7,
^ , folio S2. -
DeCal^pha t^gyptio.Cap. 8. fol- .3$» DeCalyphaoccia^ntalijliiyramommdtno.C.p^
foL 3f^
De Gemilibus qui U^em J^ahQmeti fiiJcipere . j fpoluerunt.Cap.to, foijS. r"i
DTurcomanu.Cap. //, foi 37* ':i'
De Bedevvittis.C/tp. 12, fol. 38.,^
Dshis(^Hile^emh(ikfto(!QHltmXapsr^^Oi39'. ' ;
' De^ .!
V-
i"
Index. ^
T>e Ajfajinis, Cap. S fol. ol
Ad quantam ikifenam Muenertt Orientalis t-CcleJia.Cap. //. fol.
De vijitatione terra JanBa per PetrumEremi^ per occidentales populos. Cap. /(f. fol. ^6,
De peregrinatione cruce Jignatorum y de his s^ua fiifiinuerunt in via. Cap. /7, fol.^g.
De obfdtone ^ captione Antiochia. Cap.i&.fo.jo^ Depugna ChriHianorum contra Corhagath ^ forumvtUoria.Cap.ip. fol.SU
De obfdtone ^ captione ciuitatis JanSla Hieru~
falem.Cap.20. fol.S2., '■
Qualiter e^uibufdam recedentibusy alij , <jui re~ ptan ferant , ChrtfUanorum fines viriliter amplia^- ftA-unt.Cap. 2 1 . fols4^
I^his ctuitatibus quas fub Duce Codefrido no- firi cierunt, fap. 22.
Decimo Rege Hierofolfmorum Ddtino JRaL- dvvinoy^jqualtter obtmust oppidum Atfur. €.2^.
De Cafareamaritima.Cap.24fl Dc obfidione ^ captione duitatis Aceo». Cap. 2/.
folio ff.
De obfidione ^ captione duitatis Berythi. C.26,
filio 5^..
De obfidione ^ captione ciuitatU Sidonis. C.2 j ^
foliajp, ,
De adificatione Af antis regafis. Cap. 28. folio 6a De munitione didaScandaliumy^morteR^ \ gisJSaldouini,(fi dusfuccefiore Baldovvinofkcun-i
\4, '
'i-
f ■■
t
t ..
■-Index.
'da,Cap.2o', foUo4cu
De (jHatHorprincipatibiu ^uosnojhijtbt fuhU^ cerutjt.Cap, JP- folio iSi»
De duitate Edejfa. Q*p> 3 f- De prindpatH Antiocheno de duitate 9y4n-
tiochk.Cap. S2, foh» 63^
Deprindpatu fiu comitatu Tripolitano ^ de 'viuitateTtipoli.Cap.S3- felio. 63,
De principatu fcu re^no Hierofdljmitano. C.s4*
folio 66.
De duitate diEla Dan. Cap. ss- foho 6~p,
De duitate Berfabee. Cap.s 6. folio 6~. jf
De terminis ^ jpatio terra ac^uijtta^ ^ decm^\ tabibus maritimis. Cap.sy. folio0,
D^ duitate Pharamia, Cap- sS. fo^ 6p. De duitate Laris Cf Pelujio. Cap. sp. jyl. 6p . D^munitionibus Dorum f (fazja^ ^yffcalona. , Cap.40. ^olio6p.
i
De Asi.oto , Geth ^H^eliity^^pQjjfehno AU bajpecujap^ Acharon->.Cap.4i, folio ji.
De ahjsmunimnibHimaritimis vppue Tyrum. Cap 42. folio y 2.
DeTyro 0 qualifer obfijfafuit 0 capta. C.43.
folio y 2,
De duitatibus maritimis a Tyro vf^ ad LaodU fiam Syria. Cap. 44. folio 7 6.^
De duitatibus mediterraneiSf<juas nofiri obfide- runtfed non ceperunt, (yuafdamtamenjibi fecerunt tributarias. Cap.4f. folio yp.
T>eobfiddmtti^lffk0T>mafGi.Ca.46.fo.7 p,
" ’ ■ ideQbfdianf
•V,.
i.
'' ■ Ildex.' •
J^e oluJtMone Cdjareama^na, ^ Botren/ts dui* ^ tatis: ^ de Jit H Tturea , ^Traconituiis %egionts Cap.^j, ' folio Si,
Deohjidione Cajrii ^AUxandria S? Damiata, Cap^i, ' , foltoS^,
De qtiihujdam mHnitioniyusjjuas nojiri in con^ finio Saracenomm fttndafterunt. fJs» ^ Q^liter terra a nofhris acquijita regi ^ Baro- "nibns eH dijiribnta. Cap. fo. folio 8^,
De regno, nationej^ ampliatione orientalis Ec- xleJia.Cap.si» folio.Ss».
De variis religionib\ ^ diuer[itateregtilarium P/^fonarHm,^de<jiHarantenaii ^ monte Carmeli^ 4p tnarimortuo,Cap.j2, , folio g 6,
D^litudine Iordanis. ^ de flagno Oenefareth, quod ^ mare (falilaa, G? de Iordane. C.fj. f.87. De hsonte Thabor , ^ de his qui regulariter in 'dHitatsliS(svi.xerurrt>.Cap. ^ folio pt.
De cinitatfjq^a Hterufalem ^ de^atriar- cha ^ Juffraganetsfitis, Cap. //. folio p 2^
De duitatibus Sebajla , Tfberiade G? Bethjhm^ ^ Petra deJerti.Cap.fS. folio py.
De duitatibus Nazjoreth , Ebron ^ Ltdda. Cap.sy, * folio pd.
De Abbatibus ^ Prioribus fitb Patriarcha Hie- rofblymitano conjlitutis. Cap. yg, folio p 7,
De duitatibus Naz.areth,^ Bethleem. C, yp,
folio pp..
Iterum de duitate Hierytjalem, de locis fan^
Hisqfsameafomintnwr.Cap.6o, folio lot.
’ De Dominice
J 'A.
■fi
i -• ■
I'
•rvV
r
Dtf Dominico fepulchro ^ loco CAlu^rh^ monte Syon->. Cap, 6i, foUo 102,
De Templo Dominiy^Templo Salomonis,^ monte Oliueti.Cap:62, folio ibs^
fDe vaHe lojaphat 0 quibufiiam aliis venerabi- Ubnsloci6,Cap-63, ^ folio 10 p-.
De religione Fratrum Hofpitalis Jan^h loanniir^ 'Cap. 64, ' folio iiu
De religione Fratrum militum temph. CJap.Syy
folio Uh.
De Ordine Fratrum Teutonicorum JiuemiU^ tia T eutonicx.Cap, 66. folto 120
De incremento gloria Terra JanSla , eiufquep^ pugnatorum . De Italicigenerishominum dot^us qualitate. Cap. 6 7. fq^ ^
. De altarum Furopa nationum moribus 0 qua^ litate .De Podanis . Dediuerjisorientaliupt fe6Hs., ■ Cap.6g. ^folioi2jf^
‘De Fatumpriorum pradiSlipnibustfiaatatem Terra Jan^a, Ecclejia ^ vinea Domini^ completis De diaboli inuidentia obtamprofperos Ecclejia pic^ ceJfus.Cap.6p. • folio/ 2
. Ex otiOyC^ immodicis diuitijs in terra pmSla ha- hitores omne fiagitiorum genus inualuifje. Cap. 7 a.
folto 127.
De pafiorum negligentia^lijfque vita propudijs^ 1 Cap. 7/. folto /2 p. i
DeTjcgularium contumacia, Jimultatibus^dip. ^ \ finJionibuSjlicentia viuendi. Cap. 72. folio r^o.t , De PoUanisfubole a patribus degeneri, de eorum \
■v.. • ;
j- ' .
Zelotypia,^ contemtu externorum.
< De Italorum, terra fanSla tnejHilmorHm4tfeni Jionibtis ciniUbm,^ auaritia. Cap. j^ . folw /3 s.
De Surtams,eorum(juemoribusJit}aHa,h Lati^ nis diJJcidio.De Spiritus fan^tprocejfiotye. De pane
azymo in confisione SucharifiU.De Rom. Eccle^ (ta principatu , De ordinibus Jacrts clericorum Su— rianorum.Cap. 7/. .
De lacobitiseoruniijue erroribus: <pui obiter re- futantur.Cap.j 6. filio 1^4.
De ISfiJi orinisfue NeHorianU,oorum^ue ha- ^^u^uaobiterrfutatur.Cap. 77. filio 1^8.
d^e A^aronitis, eorum erroribus , ^ conuerjione ad Catjuslicam ^ Rom.religionem. C.j8. f.ist. De ‘Ismenis fue Armentjs,eorum^ue infide er-
roribus:<jui obiter refutantur, (ap. 7 p. fiUo /
De Qeprgiams,eorumque bellica virtute. C.Sb.
folio 1^6.
’ De ^fiHbJarabi^s. Cap. 8/. filio ty-j.
D& EJJkis,Sadduc(tis, Samaritis, alijfiue Iudai8
in varias orbu regipnedfitfperfs^ Cap. 82. filio lyj,
. QfiAi hominum pefle caperit terra fanSa la-
borare,^ paullatim degener ar e. Qap. 83. foUds. ,■ De rebus in terra fanSa admirabilibus, terra-^
ff^ottbfes,tonitribus,imbrjb^,niuibus.C.84. * fiSfl \ De fontibus fiuuijs, marirubro,^.paradi]ifiu-
P*^n'bus,p^varijsfintiumaauarur4que miraculis
n \r/ r " folio 166.
De e^rboribfss , ^fruUibus earum. Herbis yfrojnam. Qap. sd, fiho icf
' ■ ' De Cummi
,<• ’
A.
/• ^
V
iKfrE.SV •’ . .v'
X>e tArborihm OT ;
montibui^cannls^^ vitibM Indi A:de herba Sardoa^ deSenbHs^earbbrtb-MfaudiciSideparadifo.C. 87* |
folio ITS'* ■
Referis, Leone , Lan^ani, canibus filuefiribns^ . j pant horis, Elephansis, rhinocerotibus monocero- ■ tfbus, Lynce, Tigri, Cafiore, VrpSy Camelis,^ alijs ; monfiris.Cap.88. folio rj 6. ‘
De Serpenttbus,Dracone,Bafilifco.C.8p.fo,i8f.
De Atstbus quibujdant ^ pifcibus raris. C.pd
folio ipo» J
De lapidibus pretiofis. Cap. pf. folio tp^0r
De AmaT^onibus, ^ymnofophifiis,Brachmav^^ de alijs barbaris mojlruofis populis, ex B . Augufi . | Ifidoro, Plinio ^c. De miraculis quibufdaSregio.- ; num occidentalium , de Auium vulgariuh quaUr \ tatibus.Cap.p2. JolioipS. '■
D e mir aculis reruminanimataru.C.py. f.222. j De peccato:DecauJfis ruina, ^ euerfi Chrifiia- j 'norum in Terra fanEla Impertj, De incremento ho- j fiium Chrifiiani nominis , ^ prafertim Saladini. \ Cap.p4'. ' folioz23. I
Series B^gumChrifiiani nominis Hierofolymi^ I
tanorum, eorumif viUoria ^ triumphi . De ciuili , ^perniciofa Prmcipum ibideminterfi fimultate. Cap.pf, . folio 22f. l
De SalaMniin terram JanHam expeditione,^ me^f fnorabiULatinorumfirage.Cap.p6. folio 233.}
i)e oppidis ab eodem SaUdinaexpug natis.C.pji
foUo23d,
jPe^fii^
, ■ ■ "Indix. ' ■ '
!2)tf Syrt£ diutfbttf,^ late patenti Saladini Inu f>erio,Qap. pf. fol.240^
Occidentalium oh Hierofilyma captam exjler- ' natio^ 'B^egum pnncipumcjue Chrifiianorum^ ^otitta ad picrum bellum expeditio. Cap.p p.fo.24. /, Objidio Acconii per ^uidonem regem: clades d Saracenis accepta.Oap. 100. folio 24^,
Frincipum ChriHianorumlFrederici Imperato- ris, B^gum Fraci Angit in Terram fdnElam ad- uentus-.Acconis expugnatto:Saladmi trepidatto:In, ter Reges dijjenjio ^ pmultas. Cap.iot. folio Hierojolyme objidenda conjilium initum. Rege Jtic^rdo in patriam redeunte. Mors Saladini , Saracjsyiorum fiditio .AlemanoruminTerrafan- Slaresg^a.Cap.jo2. folio 2 pr.
ARGVMENTA CAPI
TVM SECVNDI tIBRI.
De corruptione Occidentalis regionis*, C^pec- catisOccidentalinm.Cap.i. ' folio 2pp.
auaris f cener atoriobus. Cap.2. folio 263^ De rapinis exaElionibuspotetum perje^ per ,pttelUtesfHos: ^ de varijs eorum criminibus Cap.^^
folio 26 p.'
De variis hominum generibus , fi? varijs crimU f/ihussrretitis.Cap.4. ' folio 2 68,
negli^entit* ^ peceatispralatoiu.Qi.pfo.2yo.
- Deviptatione
<-
- .)
IndejI^. .
Tie irifitatioiie Occidentalis Eccle/ia^ ^ de ^iid i ^'pradicatione Fulconis Presbjtcri. Cap.6.fol-2j J,
"\ *Defi*ttH Parifienjis duitatis. Cap. 7. fot?7j i p\ ■ De fn^gijho Petro Qatore Parifienji. C.S.fo.iSol De magijlro loane de Niuella ^ alijs veris pra-^ ^ . dicat onibus.Cap.^, folio
- De pfeudofiue PalJis.prophetis.Cap..\o. fol.2^o. \
"r ' ' Derenouatione Occidentalis Scclejia. Cap. ii, \
folio2p4'\
De varijs religionibus , ^ primo de Eremttisi ^ Capi 12. foito 2p6'. \
De duobus generibus Coenobitarum jeu regul^^ tium.Capi /^. folio 2p^, '
DeCijlerciinfibus.Cap.14. foj^dpgi
De monialibus CiflercienJibuS. Cap* t ^ol.^ 04^ i D fratribus Qtlatrapia. Cap. 16. folio ^oj. !
De monachis vallis CalliunLj. Cap. ij.fol. jjoj. j De monachis Carturienfibus, Cap. 18. fol. sto. De fratribus ^ monacfit.^-^^randis-montis ' Capit p. folio si‘Sii^
De Monachis 'firoHenfibus ^ monachis nigrui Cap.20.^' foUosr6,\
De l(g<Tularibus canonicis fubJanPlsAugufiini. - regulaviuentibus.Cap.2i ^ folio sipil
De canonicis Dramonfitatenfis ordinis.Cap.22r
folio 32/. i
' De canonicis Arr0afia.Cap.2s. foHo.szsA
De Canonicis fanPH FtPloris. Cap. 2 4. folio s^fj Defiatribut ordinitjanbla Trinitatis. Cap. 2'ji . ' ■ folio 32pi
\ ' r ' Defiatribtts* _
Indi 3t. '
hefiatrih* <fui dhiitHrdS Spatha. C.2 6. 3 /.
2)r uouA religione ^ pradicattone Bonomejium Qanonicornm.Qap. 27. foho /
Dereligione ^ regnla Humiliatorum. Cap..2f.
folio.S34>
Behojpitahbus pauperum ^domibus Leprofo- rum.Cap.2p. , foltossj,
*De ftcularibus Canonicis. Cap. ^0. folio 3^1. De irregularitate Jkculartum Canonicarumu. Cap. 31. folio 3^ j.
De ordine ^ pradicatione f atrum Minorum. ^ap.32. folio 3 .^p.
SPchisijuipradiSHs ordinibus abutiitur. Cap.33.
% . ^ Sff‘
D>e\diuerjis joculariis per jonarum ordinibus: ^
prime^eregula Presbyterorum. De horis CanonU cis. De i^Jherio Miffo.Cap. 34. fUo y yy.
De Epifgoporum fi» Archiepifcoporu dignitate, ornatu, ^\vej}iumjacrarum myjlerijs . De Sacra- metorumadmin^ratione, prafertim EuchariJUa. De Sacramento m genere. Cap. 33. folio 3-) 6.
Defiptem Ecclefo facramentis,eorumq\ difiin- Bione,^particulatimdeBaptijmo. C. 5 C.fol. 38^. De Sacramento confirmationis. C.^ 7. fol 3pp. De Sacr ament 0 altarisfiue Euchariflio fiubtilit ^ fcholaftica tra^atio.Cap. 38. folio \f oz.
FINIS.
X
r
%
\
'y
i
PRIVILEGII SVMMA.
REgiaeCath. Maicn:, literis concefTiira eft’ Di i Francifeo Molchal. V. Licetiato Sc Artnenii''’ tarian^ Ecclefif Pacori, vt cai velit iurato in- > tra Belgium Typographo tradat imprimendam ex J mebranis vetuftis , lacobi de Vitriaco S. R.EccleQ ] Cardinalis Hitloriam Orietalem & Occidentalem, 'i quas Hierofolymitanf nomine inicribitur. alijsom-, tiibus interdicendo ne diftam Hitloriam abtqu^,' ‘t ^ contenfu ciutdem D. F. Mbfchi, verimprimatyel ahbi impreflamdiucndatv(liueacHexenium,4data carumdem Iiterarumexaftum,tubpaenaCoj|fitca*» tionis librorum &c. vtin Rcgijs literis latius conti*^ Qetur^datisBruxell£,z7.Augutli 1^96,
^ \
. Signatis ^ Bertj
Diftus D. Franciteu» Mofchus rdem Priutfe^ gium concetsit Ealtazaro Bellero Typographo' JPuaccntl.
'UV
I A C OBJ : _
.VITRIAG 0. ROM.
ExiCtEV'- C AR D IN A LlSi
i Liber primiiis^, qui Hiftori(j Oriencalisi X - Jjuc Hierdipjymican? homine inftri^* ' tur,pec cetta ciapita diftributus* ' *
i
^ %
> *DwniHw tirratn f'^^arAvAriji f;^e^ J'v‘* ^ fHhdUerniicafibHi€:^oJkcru%‘^ '^V/
feURA ftnjSaprb- ca^HA mifsionis, Deo ama» bilis, 8c faftfliis ahge.*^ lis venerabilisi& vni*’' ; iierfo JTiudo acfmira^
bilis* a Deo elcila,fi£ preelecta,yi:eampr^Ai ... fentia liia vifibilket illuftrarer, & in ea lii
bcrationis noftr^ (aeramenta niiniftrando ge- ^ nushufnanum redimeret , quanto maiori zelo >
% dilefla eft a Domino 5 tanto frequentius , pec-* catis habitantium in ea exigentibus , flagellata eft, & vaiijs cafibusexpoUtaabeo j l^wi fan-
A ftum
4
'Jt Ia c o ii A Vitr i aco
dare canibus > & ance porcos prohibee proi|cere margaritas < Dum alijs decedentibus, _ & ali|s futcedentibus , diuerfis tradita eft pof^
P;.,oj..leiroribus; omnes fere inter (anftum & pro- jixoti,}, phanum non habentes diilanriam , pro nihilo- habuerunt terram deGderabilem , terram la^e & meile manatem, Domini noftri leCu Chrifti, & fanrforum Patriarcharum & Prophetarum ' & Apoftolorum patriam varijsteam (ordium immanditijsitiaculantes, ita quod in ea videa- tur impletum , qiiod dicit Dominus per Pro- zxfiA plietam . Quitangit vos ‘tangit pupillamoculi . meiv Pupilla enim inter oniniacorporismem- brat tenerrima aGe^tione diligitur: itaquo4;t ; ’ (brdes intrinfecus in oculum decidentes, ;fta-
V tim pro polTenoftro ab eadem rcmbuere fijfti- namus . Sic Redemptor nofter a terra fahfta, cuiruperomnesaliasamorisluicontulitprxro»
; gatiuam, fordeis & inquinamenta pec^torum remouendo , peccatores in ea conirnorantciii " afSigit, flagellat & eijert. Peeuitentibus ad cqr^
cam clementer reftiiuit, dum ibylTusabylTum ifil 4. inupeat, fcilicet abylTus mifeiiarum abyflum niitericoxdtarum* '
' m ^
.i
j
a
jDtf varijs^mnbUs hominumhmorH (^maloihfm,
/iHt teriramfmQ£imi^hf*b*t^*t^^^ ' '
T igitur aliquantulum altips inchoantes manifeliis e:^QnipIis pra'di<3a comprobemus • Mel- 'chifi^cch Dei artifsimi facer- Hos ^ rex fuit Salem j 'hcuf Ic^ giturihgeheG^qu^ poftca difla
eft*.flicrufalem . Poft vcfo. iebufai vlqiic ad tcmpoia Dauid regis eandem ciuitaccm polle- * deruiu » dqmpletisautcm& vlqifead funamn >>
iniquitatibus eorum cumulatis tradidit Domi- . I nus ip manusdljorumirradciuitacem (andtlni, jSc locum quem fibi rpccialiter dedicauit , yt iii eofibi delcmirent &bff«re^ > v>
ynius ifhntmi}& ineifebilis iacriGcij praefigu'^ <
Pblfea vero peccatis haHtantium^t^^^ ^ ^ iajenamarismultiplicatis^tempori^^ ^
dechi^ (& Hicre^i 5 Prophet^ in rhahus BVBy» ioniaru,per annos leptuagintadeueiiit. Pecca- ^is enim lud^orufh exigentibus, eo quod fccic J^brafcas vinea reproba^qu^lacere debuit^ . deftm^lta^fl: maceria eius, & yindemiaucrunc .canTomnes qui praetergrediuiitiiH: viam . In die- bus autem Melchiledech, Abraham de madato ,& voluntate Domini exiens de terta &Cogna- ^'*‘***
tione iua, de de domo patris fui, venit in terram ipromilsionis , & multis diebus habicauit in ca, offerens Domino filium luum in monte vifio- hb , (cilicet in monte MUria , in quo fita jpft
Ai Hieruia-
i
'4 ' l^dcbii 'A VrYntAC^ #
Hiemfaleciuicas.ranfU , qu^ voi^c^ eft Beth§!^ f & Luza • V''nde 4 qi^u^a dicitur , quqd locus ilkin quo lacob dprrhiens lapide capiti luppo- . b»jf.2S fitb vidit (calam vique ad cadum eremam, . ^ Dominum innixum T^alf, & angclqs aicen^ dentes & dcicendcntes , vnde & euigilaris alet.
■ Kpn cft hlciliud riiii domus Dei & potta '
«o quod locus ille Luza & Bethel in G encHmu-
r,t .1
\
' cupatur, iit ille locus in quo poilea templum Domini conihu^um eil ^ Salomone. Abratiam
. . Igiturterram fanflapromiisionis viquead obi-t* l Tum inhabitans , in eadem idoneam elegit etn,ts> (epufturaminldco jfa^ qui dicitur Hebroa
& CariatH-arbe^co quod ibi iepulti liint iU rpeluca dupHciquactupr Patriarch^ :
^w.24, jicet cum Eua vxore fua' & Abraham,& K^c;'
.Of ,, “ & lacob. Licet enim defiin£lus fiiiflet ,
^;v pto , voluit tamen & praecepit filijs iulsn coti
f)us iiiUm ih terra r^fta cuna 'patribus j(uis.icpe^^ itent . In qua tamen terra multis diebiis }Db« mino fuiiinent^^ peisim^ & ab'6'minabil^i , ■
peo odibiles habitauerunt nationes ^ fcilicc|*
■ ;feprem.gentes'^quas.DominusafEcTe=filr6^m / * jrraeleiecitdeterra,qu^ruosdeiidrat habitato*! res. Et quoniapi commifti {init in^tgetes flK| Ifiael, & didicerunt bperaedi^m i dt^nicati (unt in adinueeibnibus (uis , & beryitate Do- * mini fontarhihaUerutj tradidit eosDominusiii • manibus inimicorum (u6rum,& dOminati lunt '5 qm oderunt eos. Vnde decem Tribus, '
|3. qiif viemosaureos in Dan dci^Bethd adora^^ \
' bant, j
^ OrIIHTAIT», f
t: bantadcantan^indignationem^^^ .
Dommum^ ^uod vfquc hv hodiernum exilio perpetuo eohdcmnat^a terra fanfta mj- ,_ hifterio regis AisyriorUm procul valde cicft? F/ali% (untj toanquamlumm platearum deleuit cos ?•
^ Dominus, qui dura ccruice &incircuneiro cor^ ^ ^
• delegi Dei fubieftien'erenuemnt;Po(lh«c.ve^
io taltquam, mare quod moitups e:^^^ *
(Qadaiicra retinere non pbreft^reGduum populi, ’ > icilice^KXrifaus luda & Beniaitiin, terra (an^*
Yt ^radlGum eft , vfqUe in Babylonem ero^ ^ inuir, Quantas autem tribulationes j&c pcrfecun tionum moleftias , poftquam reqerfi funta '
byIonia,& multiplicata mnt mala (upct terram,^' ab Antiocho il)uflri,qui muros (anA^ckiita-^: . tis dedruxit , & abominationem delblatiqnif i; Idolumvidelicet abominabile , in templo Do«; i. milii :pofbic, & ab cius fiiccefloribus perpefei (iincinallus ambigit , qui geftaBcgum AhtiOr diprum , hidorias 8c pralia MachabacoiUna agnouir. Sed ic Pompdus,eumingredi]seder Hieruialem cum exercitu RQmanorum , mu W fipliciter eos.opprefsit, adeo quod in vedibiilo,. templi Domini, loca fanida Sc^venerabilia irr^ * uerentcr pertrahas eqtU>s proprios col|pcauir«~ r ^ Podquam vero ad Herodem' alienigenam ^ '>
Hiios eius, & podea in manus^Romanoru .
gnum ludiorum cum terra Gm^deuenit^im/ '
• plerum ed in ipds ludazis, quodloge ante pAI^'
mida prophetauerat dc ipGs dicent ; Deus ‘
nenim gentes in hececUcacein tuam»poUuetunj^
t
V-
' H
^ f ViTiiiA'cb’ |
'ffal.6i templum l tuum.Et rterunnTradentbr in , ^ j manUs gkdij’ , partes vulpium erant . Viilp^e^^ ^ Xm. i i. enim appellar Dominus Herodem in Eiiagelio .
. .-.>a
dicen^:Dicite vulpHIH.Filii etiam huius faculr, fiint in aeivirationb iba & ddlbfi; '
qui' prudetcs (uhtin gen^ratioin'erua & ddlbfi^ & ili peccatis fuis foetidi , nonimmerito yulp^s^ ap^eUanthr. Poftquam veto Dominu noftruM
fpdxi crucifixerunt , cum quadraginta diioBua .
aininisexpeaafiec^
.^^utenfi excaecati in peccatis noluerat bene- ;1 ^IQ8. oiSortem,dcelongataeft ab eisj venerant Rqv .
^ ,liiani locum eoru tojlentesfub Tito & Vefpa-^^^
fianoirucccndentesciuitate, & vfque ad funda^- j meiita deftruentes,Vt lapis fuper lapide hori tej. maneret, parte lud^qra fame percmpm,part^ j ;*L^ipv4! ' gladfbtiucidata,partepretiodiftra£fa&inoni^
% 'nemVcntadifperlajficutexlibfisIofephi dcalifs ,, i
^ i ^«/.7^ htftori|smaniferte^
■ ' antlpr*dixerat;Exterminauit ea aper de filua, j
^ fingularis ferus depaftuseft eam.hngulare fei j rum; crudelem ducemiftu crudelem gente Ro- ^
in’anorum,eo6 efrerdepafturos,praeuidit. Sed 5c. Chriftianorumtemporibus refrigefcente mul- • toriitn chs(ritate,:5c maxime Gr«coruiti & Su - i rianorum , qui in terra (an£ta tempore Hcraclij
Imperatoris Romani habitabant, cum iam (an- guis Ghrifti; qui prius, quandoretentereffufu^ Sierat , in cordibus fidelium feruebat , per \ ni- ^ uerfum fere mundum coepiflet tepefcere.*..Cop. 1 droa# tyrannus rex Perfaram terram fandtani ^ «xeccitu infid^fem ingwffus , |ciuiuteni
■1 i, : ■ - '■ ’
A - ■ ' ■ ^ i
*
%:
r
Historia Orientalis, 7 Viguit, cccieCas euertit , vniuerfum p6pului yiwijs calamitatibus opprefsit : alijs gladio petr emptis; ali]s lecum in perfidem captims dedii- ,^is . Ciuitati auce fanftf non parcens, efFra£li$-. muns vioIenter.iriupit,.k)cafan6a&atria ,iti quibus fteterunt pedes Domini, ingrelTus eft f anbimmundusjprophanans doiniiiv(an£luaf-^ ' ^um,& ecclefiam (animam rubuerte^^itJomiiii^ " cpm lignum * in quo vera rriundi hnijIa^pepeiL'- • diEjfccum auftis cft in Perfidem depoi^c, Dq- minusautem cum iratus fuifTetjmileiicpr^^ cordatjs ftilgura in pluui^ l^ecit: impidiyf^nnp ab Hcnclio Augufto intereptb , & Jan&^ ^
pdmirJci\ ciuitad Deo amabili ^ praediin^o loi- , pcraitOK cum triumpho & gloria hfiagna^qeqpi tt(sime,'.u hymnis & laudibus diiiinis
■:r»
a, Duce ^yirabum tiomuTi *
Mdjometi .
Vm autem Imperatorec^le^^ ordi-p j nari , quas ncquiftiiruis Co Idroas ^^j^dcicceratj &expr6prijs(umptibus ^ jfe«{3iepaiari:pr«cepilier ;ftatimpofteius reccllum, princeps Arabum, homine Hornas^ collega fc«m infinita multitudine tam potetv- ter , quam violenter ternam fen4bam hoftilitei; ingrffius , ciodico rempoienonlblum contni Chriftianos , qui in regno HierofolymitanQ , inorabantur, pjacualuit , (ed etiam vniueilas ct-» uitares*a Lao^ficea Syri^ , vique in iEgyptum, Daipafcum etiam ^cum multU vrbibus ali]s,^ Oinv multa fanguinis ef&fione, befiia fauiens
A 4» ^cupa-»
J
' 'I r .^.7 'i AcH T A '• WVr 't ‘Af6 y • y' ■ .^occupauit. Hic aurem impijfsimus Hoiiiar^^ fcipyliis eratperficli ^ (celeratifsimiMaliOnietia
ruccclTorreruus. ’
■)t
t^ahomfto^ ^ .■ '
fAput.i
Zeg. fub , j f^ora.
•■'i
Ahometus enim partjm tempora beati Gregori] rcg^n^t^ ■.& pradiflo Heraclio , abomi/labiir ' yl lerii do^niiam ruam ptir/io iri , Arabia jVnde’onundusexmr,8c.
jp^9(^a^'eftiali populo in partibus vicinb , ho^
incultis, partim prx^icaiiei rjit^artim per timorem & violentiatli h erro-^ 7 rgm^fuumcontradicCT^ Cujusfuc-;
’ t^C®res tanto fiirorc & feruore diabolifco i^enKi fiint , vt in peftiferam magiftri fu/ dodlrt-*' . ' mm noniolum verbis.6c e^thorracioi^bus po-P > pulos infipientesibduccrehti <ed vi &/mccti»55. 7 ifFadijs tam Arabes « quamalios orieitales po« pulos mUerabiliterimpingerent . SedU^^or au^f : ^ tcmiile>quidi^use(lMahometuSj/juanaltcc Antichriims ^ ptimogenitus (atanigAlius, tan« f • c«r. qua Satan in angelu lucis transfigorafus,ira De|
< fnagni 8c indignatione maxima fuijinente , 6c idimko generis humani cooperantdpluros po- pulos p^niertit» & in errorem mm traxicA 7 quam aliquis alius hsreticus ante tempora ip^v - nus legatur (ubuertiile, vel aliqui^lan Aus prae, dicatione vel miraculis ad Oomiaum coniiet^ vtiffe reperiatur • Doftrinaenimduspeftifera; fwi*.2. f^imens vt cancer, uon ipltun Af^bes & Syros, •f' 7 Medoa
't -
■ : - ;■
■;/
i:
, <r/
4
a
oi
/
HisTd&iA ORincTAtis, : Wiedos&.Pcilis , 'figypriosfic /Ethiopes ^
^lios orientales populos Istalictr infecit , (e^ ' etiam Africam & plures occidentales regiones l corrumpens vfque in Hifpaniam pehienic. Nec put0‘ quodVbtixfantia primiriug Ecclefif vfque ad (eneciam & fenium eiurdem,vidclrcetv(que ad tempora filijperdicionis, maior fuerit, ycl futura fit abominatio defblatioiiis,vcl maius riagellum eccleliam /anctam Dei bpprefTerir,' quam exeCTabilis ciToris venenum pcftiferum," quod ferpens antiquus per os Pfeudpprophetf 4^ {ucceffoium eius in t^ta populorutn mulcU tudincj jam fere per fexcentos aanosluomuit. • luftUs es Domine, (i difpurem cecum; vcranta- itrm» ^ meniufja loquar ad te.. Curbeftif tam audeli **• tam laxas habenas concefsiftii Quaw tanguam potens crapulatus a vino, ^ tanquam vir fortis qui faluare non poteft , uinto tendore filutfU» conculcante impio & yaftatc vincam tiia,5e tpc animarum milia, pro quibus fan^lnem &di(U^ tibi auferente? Cur/ortis armatus inimicus no« £«r.it. iter tanto tempore ih pace^uflodibit. atrium finim , & fortior non ruperuenit , qui vafaeius potenter auferret , eripiens iiiopem de manu fortiorum eius, egenum & pauperem a diri-» piencibus eum?0^alcitudo diuitiacUm fapienti^Vfffjt.n & fcienci^ Dei, quam incofftprshcnfiljilia fune' iudicia eius , & inuefrigabiies vif cius ? -Oms, enim cognouiefenfum Domini,ant quisco^* liarius eius fuit ? Qjris eft homo qui refpbndeat peo, vel difputct cum ipfb|JSuaquid dicit,
A f rigmciv*
X' ' ■ .
. T 1' I A c O BI A V J TR I A C 0 figmentum ei qui fe fecit , quid me fecifti ? An non h^t poteflate figulus luti ex eade mafli fiicerc aliud quidem vas in honprem , aliud in contumeliam § ludicia Domini aby (sus multa» Scimus enim , quod licet antiquiis^duerlarius npfternMl ppfsitnifi quantum Deuspcrmife,- ritb peccata tamen noftra adeo feceruut ipliim contra nos pptetem , vt Deus iufto, licet pccui» tP j iudicio vique ad tempora nofira per filiurn perditionis perfidum Mahometum eimdeni inimicum petmilerit inlanire. : : :
.. j
# e • •
4^
!Z)e pri^ine ^ vita tS^ohomHL
• ; V ; .
Vit aute Mahometusirmaelira^ ex Agar ancilla Abrahf , ex pro« genie Ifinaelisj homjnis ferods, cuius manus contra Wiies , 8c manus omhiumi- contra ipAim» Licet enim Saraceni a Sara, tan-» quam exlihera, , mendaciter^ inaniter fe no. minent Saracenos; verius tamen Agareni ab: Agar, qu^dfcncubina fuit Abrahf, dcbsntdici* Gum autem puer eflet , & dcfundlo patre ftro Abdtmenepii, & riiatre lua, relid^^cfiet pauper & orphanus, fufceptuseft a quodam homine > Gentili & Idololatra ; qui nujpriuic eum insilio loco Arabi^,qui diciturlinguaeoinm Salingua* poftqiiamiautem fa£tus eft sctatisddulr^ , & ad ^ annos iuueniles peruenic, cum iam propclj cor- poris exercitio, more pauperum , viftum fibi laboriose poiTet acquiccre eft mercena."
riuscu:»^
bai^NTAtif h nds'cuiu(Ham mulieris vida;, cuius afiiium Cu« ftodiens k quibulHam viatoribus , quos fu- perafinumad partes A{i^defercbat,mercedcfiT < ^recipiebatad opus Domin^ fiif : qu^ etiam ca« meios fuos poftmodu eius cultodif commific, 6cadciUicat;«s vicinas 8c oppida circunfUntia faftus negotiator, merces deportabat. Cumque pro feruitib fuo iSc huiufmodi dbgotiatione pr^di^lf vidu^gratiam & familiaritatem fuiflet; adeptus, fefe i nuicem libidinofe concupifcetet» primo occulto & fornicario coqcubitu paritec. coierunt ; Pudea vero mulier illa cum eo pu- ' blice matrimouium contraxit , copiofam- pecunianr tradidit illi . Ipfe vero, quirempec vitam miferam inopem vfcjue ad dies illos duxerat , fubitb & quab cafu fortuito & ino-: pinato ditatus cepit in oculis fuisvextolli dc apud lc inaniter gloriari , cogitans intra fe modis omnibus procurans, qualiter fiipergen^ . tes. illas ,. quf regem non habebant^ « tribus s {iias. po^et dominari , dc apud homiues iU; los magnus haberi . Primo igitur congrega- , uit homincs'^pauperes d^ inopes , & obii- ' gatos «re ali^o, , viros prophanos , latro* . ‘hos , praedones , homicidas & raptores , vt eorum auxilio i(pulta pecuoia per violen- tiam & rapinam congregata , nomen fibi ^eret , & ab omnibus timeretur • Cum. autem ex huiufmodi peruerfis 5c defpc- tatis'hominibos , iili)5 Belial;^ non modi- fam rauItitudmem^pongregafe>. pofuit cos/
A
lUXU
•-A ,
A
. r ^
■
4
V
U
' *-.s.
,7-T '
r'
:■; ,.rT
■*-i'a'r' .
f:»:
> ' ^
II ^V^rAeosil k VirihAho iiijtfi i^iis|)iibliea%in infidi)s St Ideis abditis, jiegptlatores caufa mercimoriij de Alia venieni^
• ffeS , fihe rtvifericordia Ipoliarenc . Quadam diis' mffit triginrade latrunculis ruisvt rtiercatdrel^ qtinfdamperpartesiliastranifeuntcsfpofiarenti ^idafri autetii vir potemde partibus illis, cu-^ IUS camehimlVlahometus abfiuierati cum cre- ^ cenris hcrnifiiibus occurrens ftfcijs Mahometi^^'
V Rigatis i pC^j-rtiCrCatoTCs illosde ruanibus pracj? donurh iiberauit . Alia vicc mifit fexaginta di militibus luis Vt fibi praedam adducerent , qu|, omnes iquibiirda in in(idi]s politis ita funtoc^ dli,vt neo vrtus ad Domlnu (uiim teueiceriStur* Milit tertia^vice multos ex Ibci^ ad locu queni^' dam, vt mukimdincm afinotum,qui per locuW * > Hlum trahlirt debebant , mercibus varias tip t raperent^ Sed antequam ad locum illui^ * p^mehiiTenr , mercatorescum alinis d» preeei^' dente tr anfierant . Hxc autem Propheta men« dax praeuidere non potuit, nec in praedicis ca(i« bus^i vel focijs liiis potuit praecauere. Men-i\ tiuntur ergo miftri Saraceni,qui eOm liimmuni- PfOphetara Domini fuifle perniciose prote- ' ftantur • Aliquafido etiam cum fugi iTct de prae-/?^ lio quodam multis dentibus conRa^tis vixeua^ ’ Iit. In multis enim pratlijs deui^iis, & cunv’ exercitu liio fugatus , nec libi, nec liiis aliquocl ' potuit pratftarelubfidium. Mifit frequenter ‘ cios fuos, vt homines (ibi contradicentes node in domibus fuisiugularet . Vicinos etiam (bos,; \ quibus inuldob^ti clam 3c'prodiconctruddart
Riciebac
i
1
V
: "H-v
1
H^ftORlA QUriXT AX^lf. factebat;,6c maxime lud^s quos plurimu odia habebat. Plerumque autem impi) 6c £acino«« rofi eius complkes villas. & <a(alia Xubit^ iugrediences ) ex improuifo. homines , par« tiuios etiam & mulieres pafsini occidebant y Qc partem ptaed^ Domino (uo ,, qui defcnlioneni* &auchoritatem eis prsfUb^, alfeiebant . Fre- quenter autem hi , quos ad exercenda, iatroania initcebat, abhis quos (poUare volebant» (une occiii . A quodam autem prxUo dentibus (uis a dextera parte exculsis , labro fupenori conciia & genis cpn6a£tis j vhhu lacerato &^deturpato vix euabe. Quidam autem ex fbcifs (iiis eleuant manum (iiam (iiper eum ad tutelam ampuuta digito viio vix eum valuit liberare. Ecce quam deceptiiiinc, & crafsis tenebris inuolud mileri Saracepi^qut mendaciter affirmant ipdim (iipec omnes Prophetas fp.iritum Propheiif habnill^, & Decem angelos (ibi Ruentes:, & eum cullo- dientes omnr tempore fecum habere . Dicuna, etiam , quod antequam Qeusl principio cesid ^.terram creadec, nomen Mahomeri quah ii> confpedu Dei confiftebat , &c ni(i ipfe Mal)p- metus futurus fuiffet, nec ccelum^c terra, nec infernus, necparadilus fuillet . Iplc vcrb.ciim ei frequenter male accidiilet,& a prxiiorumcon- fli^u vidus fugatus cum magna reucrterecur . confufione, ad iiii excufationem dicebat:quod miilus erat a Domino , nonve miraaila faceret^ Ccutali] Prophet^anteipflim^led vr Leges daii tas ludsis per Moiren^dcCha^hanispetChrii^ , ^ - ftiuncx-'
\ /
I
(T'
; , I ;
l
14 •* I*ACO»r 'A V lTRIA^ 0^;
ttum exponeret rnudo & declararet | & eos qijtf mandata legis male inrelb‘g<;bant, corrigeret & in(lrueret:ita quod ii quis madata eiusiUlcipera *eai(aret,vel gladio interficeretur, vel pro incre^ dulitatis 1 119 pretio tributu ibluere cogeretur. Si qui aute credere legi fu^ rcnucrefit » vel contra* rium pr«dicaret,c(^itra eos pr^lia Temp®r infer* rent, & ipfis trucitlatis,fi pofTent,VAores eompa & Uberi perpecufieruituti (abderentur • Iniriii* eis etiam fidei (uf nec .fidem ,nec prpmi(sio- nem oblbruare , (ed eos omnibus modis deci- pere concedebat.Cum igitur ipfede (e faceatuc quod gratia fatendi miracula non haberet, mU racula illa qu^ de illo Saraceni gloriantes praedi* eant, confiat efie fal(a , Sc ipfos deceptos oculis penitus excaecatis veritatem ignorare ^ Dicunt enim quod lupus quidam in via quaambulabat aflquahdo ei obuiam venit, contra quem cu tres . digitos Mahometus erexilTet , lupus extenitus confefiim fugiendo recefiit , Afifirmant eriadi homines animales bruti , quod bos quidam
quandoque cum eo loquutus fyifiety & quod arbor fici ad eius vocationem & imperium ad terram incliiiata,ad eum humiliter acce(sit.Oi*
' eunt etiam quod luna ad ipfuni deifeendentem • In finu fiio recepit, & ipfam lunam in partes ab eo diuifam iterum coniunxit • Afieruntetiam > quod cum venenum incarne agnina aliquando , iibi fliifiet oblatu , agnus loquutus fit ei dicens: In me habeo venenu:caue ne me (urnas in cibu» ^:>Spciu$autc ^US| quUum ^0 in fcdebar.ex
eo CQ«
Ir 4
a -<
- t- ^ ,
HistoRiA ORifNTAAffi comedit, (8c vira veneno amiiit. Abiljotame I di$ poli annos dece 8c o^o MaHometos vene«
! no (ibi Occulti^ dato incerijt,ncctamen ntortein i fiiam Pieudppfopherapr«fciuit Jple auteni di- ! bino perculTusiudiciD) morbo caduco iaborani ; aliquando interracadendo fpumabat. Prxdida I autevxor eius pr§ verecundia & morbiabomi- [ natione volebat eu dimittere. Ipfe aute dicebat i , a^orilu^, quod Angelus Domini GabrieleiloJ I ' quebatur,iplum de'iege,quadabachommib^^ i inUcuenStSc Dei madataad ipllim deferens:Ip(e i vero pr^lentia numinis corporaliter fudinere no i pioteraf . Spirit* aute eius quali in ecftalim rapt* j angeli voce audiebat, & prscepta firmiter reti«
I nebat. Mulier aute impliciter credidi r, & fic in [ fnatrimonio ciiipfbremaGc. Eraciuxurioilis 8c I libidinis ardore fucceliis fuper omnes homi iie$ Orientalis regionis^ ex quo tamen in immelum gloriabatur, ia£las fe (btu (upra quadraginta ho^ mines ex diuino munere vittutegeneratiua ha>«
I bere,& coeudi fupercminente poteftate a Ded ; accepifle. Vn quindecim duxit vxores, exceptis ; ' ancilifs&c6cubinis,'quas omnes Zelotypi^ rpH ritu impullus iu recluferatjquodnunqua pote<* rabcexire,necvlli homini alij laserateas videre^
, vel ad eas aliquo modo intrare. Vnde vfque ho-* die Saracenorum, & fere omnium Orieiuaiium , mos cft , quod vxores fuas ita recludant, vt vix Iblis radiu videre queant. Ab earu etiam collo^ quijs cofanguineos quantumcnmqj proximos ; ptoriuspiiuaces , Virgines etiaib^Aiu ^ ^
j homini-*
\ tAct%i X VitMAed:“ ^
hominibus. Vuicus ab{condunt,& nus quibu(dani linteaminibus velaiit»c|uod ple« rumque aliquis vxorem ducit, nec fictem eiilis, antequa eam traduceret, a^nouit. Qj^andoque autem contra aliquam earu iratus iurauit qu<^ ad eam per menfem non intraret, (ed libidinis fu^ turpitudine deuifhis Ipreto iutam[enco.am| terminum eidem commifcebatur . Cuidam au« tem ex vxoribus fuisin dotem (eu donationem propter nuptias lorica ex fragmentis cornuum radlam concefsit , & duas molas cum duobus ceruicalibus rotundis ex palmarum fQlijs con«< textis. Propter has autem ab aitenorurh vxorl* bus nullatenus homo impudicus abHinebat,{ed pa^im, qnafcunque (ibi plantes habere po te- rat, adulterio polluebat. Ita quod cutn pco« ptcr hoc infamaretur , & a multis accu^etuti §C maxime^ (bcijs erroris fui & coadiutoribus malehcij repra;henderetur eo quod propter tuu- pitudinem vit^, ejus praedicatio ii multis iarn non reciperetur : Ip(e ad (hi excuia^ionem ppppli indignationem (ed^uidam legem pio- niulgauir , qu^ v(que ad pradencem diem a !
racenis iirmicei obferuatur,de adulterijs videli« ,cec puniendis. Vnde mulier adultera apud eos occiditur. SibKbli tamen dixitedeaDornino', angelo Qabriele nuntiante, in priuilegio (pe- cialiter concedum , quod ad alioru vxores pof^ (et accedere, & prophetas &dlios virtutis ad cultum Dei generare.Ipfe autem feruumqi^qa- ikm habebat > qui propeet vxptis fu$ pulchri-
tuduiem
MiSTdRiA
hidinemDoinini fui luxuciam valdefufpe^Utn Iwbcbat. Vndevxbri fu^ dlUrifte prscipiebgc aliquo modo a Domino fuo videretur, vel, cumeoloqueceiur.lllatamennihiloxninusqua*^, dam die loquuca efl eum Mahometo : Seiuus autem ille indignatus & iracundia concitatus, 'eam repudiaulr,& a (e (latim eiecit. Dominus autem eiedlam eius vocauic , &: cum vxonbus fuis eie<iam lecepit.Timens autem ne de aduU cerij crimine blafphemaretur, bn^titquod chatn' ^.de ctelo miila iluiret illi a Deo, in qua a DoV mino mandaretur* yc genti fu^ legem pcomul- garer, quatenus (iquis vxorem repudiauerit , fi alius eam recipere voluerit , vxor illius bt, qui eam Hilcepit; Illud vfque hodie inter Saracenos habetuY pro lege . Si autem adultera non polsic k marito conuinci , & proptercriminis (ulpitio* nem , vel propter foeditatem aliquam , (iuc pfi aliam cauiam eam repudiatam dimilerit , G po« {leapacnitentiS ,du<^U5ipram velit ad thorurri reupeare, non aliter licet mulieri ad virum funiu accedere , nili prius tanta yerscundia confum*’ datur, quod in. oculis mariti ^i ab ^tio viro .extraneo cognoleaturj^tbe.pethuiufmodiiwlj. lucionemiplam milerabiies homines exiOim^ pufgaii, ^ dignam quod ad maritum fuum re^ uertatun Porcus autem ille & caiiis Immundus in rancumlibidinusifeiuorem exarbt, qupd|p js .jdijs.concelstt modum £urpitudinis«quo in pjM^- j)tijs vxorjd>us abutebatur* AiS euim in libro quemyocat.AlcilO{an)UaU Siy^ores vel anci^llas
af" IX'C0^3p’A VltRIACO .i
habetis j ipfas pro modo veflco ad voIuntat^liQt velham paiate^ pro quo execrabiil verbo ftatim viuus deberet concremati • Per hoc eniin jate^ ter virium Sodomiticum ho(Hs natur^ in po« pulo Tuo introduxit. Vnde ipb ex maxima pari > tc|!on (blum in vtroque fexu , jfed.eriam,in >pl.si brutis turpitudine abofiue operantes, &Ai func^ ficuteqjuus & muiusquibus non eil intellectus» Afferunt enim ad perniciofam fui excufatjonc quod ie propria ad omnem voluntatem &.VO- ; - luptatem fuam quilibet liciti pofsitvti. Haec
aiitem depe^ima & abominabili eius vita pa^;» ua de magnis, pauca de multis, dt^a rufficianc» Kunc autem de execrabili eius lege, vel porii^ Tifrore, aliqua (tibiungamus*
7)epeJfim4^Bmd^V(iaMaho^
r ' ■ I fit.' »'
' Vadam die dum deciuitate IVl^
tham veniens camelu quendani - - fl 1b rapuit & duxit
iri duitate Mecham j inquahp» die fepultnsab impijs &:^deca»
• pris populis adoratur i In; prae-
•^Cht autem duitate cum de (eipfo teftimoniuoi proferret,' afferens (e effe Prophetam, & a Deo ad falutem populi tranimiffum, illi. nohietunt ^m redpere, nec cius faUis & vanisacquiefeere Termonibus: (edtanquam faKarium, deviarum prxdatorem & latronem iieiuitate lua proicce» ^ riint • fugit igitur cum filis fbd js cofufus 6c ex- ' pulfus aaduit||em quanda dcfercam,vbi erar>c ' > - , hominec
MiirottiA tp
tloftiinescx.parie ludafi , & ex parte gentll0^^ I<loteUtre,iucles &: indofli , r^ui nunqu;ioi vej larp^yeritaiis audierat pr^dicationetn. Videns fuitem pauperes iiIo5 fi£ inculcqshoniinesfaci,- ^ Jcs ad;(edufsiidu, cphftituitin duitate rempTd c)uoddani inaquo i^meiira (iia8c \kfaa docui, inencavauis &i^oci$prscdi^cec . ^iqudui^ni . tnagnUs laqueus diaboli, & j^o/udi iouea ^itipnislutufuicrac hdmQ;i|ie ,cum rudis edeTV i& f)Hter4cus,piouidic ejiiie j^iUc ara Clui^ ftiap^ religionis inidiicus ^'(ocjps ’& epadiuto^ res erroris iui , qui .eidem. taqqUam impietatis ^ Jtiftcum enta afsiftercnt j & ip(uni fallaciter iii- fouefcnr,& m nsqui^Vfpucr^^^^
Oipnachtis^ Ho(no apoiUta 5c, haretjeusv Viib Beiid,iromide$onus,curndeejc€cfabi^^ '
'^pm^/mirecpbfeli^s con cdiidemna^
5^5-, innodatus tta dvunem ejcclefiam Oei elTet eied:us , fideliuniconiortiQ fuillet penitusexpuHus , fu- igitadipatees Arati? , cupiens jfe de molcfiia (Jbt -|a£ljic^ra;Cbtiftiancs V indicarCftpmaute^^ -{nuenijOTecMahometum, ^
, J>ebaEin.populo>rup.priem nec tameil } .
ujulris, adhuc Propheta potabatur^^
quoda j(u,dxp,qui dmiliter ipfi Mahome^d -^A^erat,.cxhoitari & quatenps- '
V Jeut^pyies,^ Ch.riiij,»^^ populp
fi», ^ptPpJ^rhoc ab yume^^^ rina^i,ata vt& ipft magh.i nominis S^uUimbi ' propheu^eic^ ^
v5,^;r , ‘ B i'" ' ..Mom^ -
. i Monachi & ludia^i, legem daretillt pofmlo^j^i^ iusm^or ^ab Idola colebat > & facile ad eini£- dp£lrinam. fleifli pofrenc . Mahomehis auceiill eomm pemei^sacquicfcens fuggeftionibns^Vfe ,, ^iorisauftoritatislex eius eire videretur veii^
^ " 'vetcri&nouoceftariietoadaugmenrumeltctti / i:is(ui^rieidiAis haeretico»^ ludso docentibus^
) quxdamadidnxit,e^adinuetionibus prOpri^s]" ^^(uggeretediabolode^cotdefijo finjnir. Vh-> de (bcundutii ritunii ludarbrum circunciduntuf • ■ Sabceni , carnes autem porcinas no comeduntl diius rationem cum vellet Mahometus afsiar gnare , dicit qnod ex fimo cameli porcus pb#? piluuiuiTi fuerit proCreatUs : Vnde tanquaO^ ex^immdndicijs natus no debet kpopulo munr^ do manducari . Similiter pifces non habentotf fquamas, fecundum cofuetudinemludieoiuktij^ ifon manducant.In hoc autem cum ChrilHahi^
^ ; conueniunt, quod credunt vnQm fblumBeuiiil N « > omnipotenteni obinin Creatorem t T rinitatemi
putem nbn recipiunt , '(ed abominantur fidemh nofiram , & derident nos ranquam ttei' Deoii ^ ' -pdoremus , ineffiibilem fiii| generationeiri rioiil vecipientes a patre, fcd caf naiiter tantuiri,.& partium dedfibnem orrtnem indiifiJrcrtter thii»i J V«/.i6. telligetes generationem: Caro enim &'fang!i^t \ & no pater nofier qui efi.in coelis reuelau^ Animalisenim homo ea qu^ Oei fune nbrfpei^v . accipit. AirermtautSPfeudopfophetaVeraquac^' dam falfis interferens : quod Mby les fuit -
gnus Propheta^ fed Chiilfus maiot & funimiis%
• . ■ • ' fuic
•*
i '
Hist.-ORI A ORl^TAilflS. ' JS Ulltprbphetarum ante tempera (ua., natu^ ex Maria vicgine ante partam , &in partu & pqft partum, omnium fieminatumian^ii^*nia;con^ ^ptus de virtute Dei , abiquc (emine catn;^is hominis . Poftea vero venenum ipiic^Utatisadr nedtens^ aiTeritiprumfuiile purum honnnem» hcut alij Pcophet^ non di j , (ed homine^ puri hieruntf Ne(^ns autem humilitatis virtutem,
& (andif' crucis myfterium ignorans, afferit cum '
JWanichieis^ quod Chrifius, nCc vere fiiit cruci» fixus , nec vere pafitis ,:uecin yeduce mortuus ^ veirepultus ,1iecterdadiererurrexit;jedaliuf ' quidam homQ>fimilisei,ipro eo fuitaucifixus^ ^ Chrifius autem ficuti beo yenit, ita ad Deumi^ viuusabiquevlla mortis pa(sioneredi)t^ Sc iq.
^ios >ad Deum , qui miferat cum > aicendit^ VndeefiquQdtem^um Domini, quoddicituc ^
Salomonis > in ,quo Dominus, a beata virginp fiiit oblatus , & quxda alia loca mjjuibus Giici*; iius, cum Maiiar^IolephtranfiesmVEgyptu^ cHciturquieuiireVmmagnareuerentiahabeantj ^ ' Ecclelias etiam beatf Mari^ virginis iamiiltis locishonorent.Rubum etiaquem viditMoyfcs, ardere, & non coopburi , Sc, alia loca in quibus ^ iri mbnte.& circa montem Synai Dominus Moyfi apparuit , magno venerentur objfequio.. Crucem tamen Domini , & locu Cepultuf 5 eins; derident dicentcs 5 quod tantus Propheta , tam . ' ignomiaiofam mortem cum pofiec euadef^e^^ 4^
nunquam vellet iufiinere» Perlequuntur autem $aracenl|qd^0S|.& cuin odia maximo eis
B 3 ^sope^^
I
I f t « rA' c p?-?
pr6peY3t,C)u6d fanftifsiitiu Ptbpheta:^
•, tTedpefe’ndtnefenr,&lTiuhasci
Iritulenint . HffraxtmcqniaMahometusiaA^ t6rano‘lub dctit^qfisvald^coquefinirieoqup^ 7. cWtiirfs 6trtildatis eias acquidcgtc
■ . * * j^cuifarfbnDc C3hri1^’ariiS iaute dicir^quod ti^ ^ gi*s pfj /iifit, w quodlege^itisaiidirec ficr^ . V Ipie alite ta Chriftiaiibs, qua tudaeOs, freque^ '• ' libmihes legis appellarY& ita cofutuseftipciar f^atbfiip^*8c{ij)iipfi cdtt^iius,quod aliqiiadoa^
r ' firrtiat jqudd quilibet homo in lege (lia poisic ^
fcjlrn Aliquadp vero aflerit,qupd omnes pnetet ^ > 'ISifacerios dOTabuhtut^^lpfiaueem Saraceniopl-
HiV^^iantuhicuriquc pefsimeegerintjad prctdl^ • ^ihlYque Deus in6mhibusexaitdier,(aluabu^ tor; Ex quq verbo timorem pcccadtpqpuloi^ iduato abftiilitjfe id omnes turpitudinos'j& inv ^rfetareVlups mtitas/erorosiri iniquitadbu^
€ :teddidir,Ef<^faoni5?hEu5geHoIefuChriIH;ipr ^J‘3> Tiim Chriftuibeatoloanniebapnaamatwlicrnnc ?araceUi;ipfuni b^cum loanne immagnareisp. 'tentia habentes j Ideo baptifdif pofronines ind» ' ^inundidas,quaVtd>pit^rbperan wr,& maxirwtc ^Usindoid oratotiu debent accedere,corpus fim
■ dqui‘nrhjilidabluedo,abifnmundrcijsrruishoc . tedd'fe>fttrnatpbrificaH/Vhdepalsi
k
e
eUteVhaciallacia iedu£tibb(dxnis& abuiluis lopTittbuiinquin^dr^ & poftjrajvtdieia eft,- "I dqmsabhiorirur. QUadoque etiam a^cerdoei- ■ ‘ tms^^dhrifbanis filios (hol5fadfitbapti2ari,nu|^ r ^i^djuit^fpeiidmb^rmo p^iec^^
- ^ ‘ ^ ' • ' ■ ' ptqptcj
HasroRiA OkisKTAtxs, ^ ^
*^ptcr;hoc filios diutius fuosyiuere,v,fcU^ mitatib*^ corporis iaci]i’ putat libeuri.Recipific autem Perateuchu Moyfi, & omnes libros Pro-- |>hetarum,& Apoftoloru,quos a Deo tuiir^Jo,<r quutos^'6c homines ftiifie saAosno negac.Pfalr ^riunieria,Sc rorius.veterisiiefiamericraiifla? tionil^imdurepcuaghita interpretes reqipiqci Sed more ludxorii veladlitcera cantu jnteUigui (cripturas ^vel peruerfe aliqua quandoq^expqrv niint vEuageiia aute Dooiinijaofirile^ Chriln tegue & nointelligut^ ,Vera tame elfe confitetu^ quacumque loquucus cfi Chrifius^odempdo •Apofiolos»quicQnueriatiiuntcu Chrifip,quo$ , Mahometusiibrofiio vocat vicos alfiisinducos^ ^eorulibrosrecipiut^ Omnesauc^qui ^ Chri? /fioyduefie rin cerris, no fueruntjtanquafal&cio^ &:Eu;^eIic9 vericacisigoarps,noadmictut:
^am eo$qua eoru libros delpiciunc^^nde beatu ApofioluPaulu elibris (uis , &pmi|es ajioaqui wpofiPaulu varios libros (cripl^uf ipfiabprni^ €ur^do(flrinaeoru blalphematcs. Qnadqaucee^ iibrisEuangeUoru Chtifti ypl (aniloru Apoft%^ -loru^ ycl ctia ex veteri tefiameto aliqua kgi.fu^ repugnare videtur, cu altcer nqapqllunteuadej- re; dicudibros noftrpsifallarijseifc.cqrruptoi -quibufda fiibtra^is, ^alijsj^p, volutate appop mis . hoc efi vlcimu& miferajbile eorum refii^ jpium. Ita enim quolibet idiota re(}:^ixdece, ne^
* ipli ex libris iiiis , nep Iuda?i ex veteH cellamcpy; to (, nec aliqui ex icripris anriquori^ ^ cum ab . au^oiitace ,
B 4 \ * 0^^
14'. . A' Vrt'|fciAipp'-
C^inri al^rda aucem & fHuola iic htiiaiinod$ irefponfio , patet ex hoc , >c)uod fan£Ut|ui poft Chtif^i tempora (equutihintf^ eadem tniracola, qu^ Chriftus fecit, & etiaaliqua maiora Ghrilli virtute fecerunt. Qnidquid autem in libris fu1$ icripierunt , ex nouo vel veteri teihimento ha^ bu6iunt,idip(um(entietes,&eoncorditecicna^ • bentes de thefauro fuo noua & vetera ^protulesa r(int. Notum eftaptem quod (an£la Euangelia^
, K libri apoftolorum & alia legis Chriftianora folumiha, in diuedjs mundi partibus i & var^
= Idiomatibus^ & diuerfis etiam (criptoribus
^ ^rijs temporibus (^pta(unteoncordicer/S6^ libfque vlla lententium eontrarietate ;<&> afat / llmnihominum genere vfque'adtempora<no^ iftra (uecefsiuefunt recepta, ex quorum vmfofiA iuitate manifeftu el^ quod nullo modo-potue^ ^htelTe f^fata. Quomodo enim tot f^farij Sgr ma fe remoti tam idiomacibus, quan^locis^iii^ i* " ‘ ynum peuihis poflentconucnirci' Quidam au^ ^m prudentiores ex ip(i$ , & naturaliter ingq^ ijriofi,^ tam in libris naturalibus genrilidPhik^^ iophonim ^ qui penitus legi Mahometi contra*^ dteit, quam in libris noftris exercitattveuan^ [geiia Chnfli legentes, dc legis noftrf puritaterh^ oun erroribus impij(edu6toris conferentes l^tiam baptifini Ghtifti frequen»r confuge'4 - nint: & long^ plures conuolarent ,tiili (^rnalr;* .
^ , busillecebtis, & perneri^ vit; confuetudinibu^^ irretiti^ Chtifti paupertatem & vitam Ghnfeia* • yi4t^ ii, fimmniiulf at^mxep^untes^Ghnftif^
■' ‘ ' •••4^ ■ 'V’*' '■
HisjoiaA Qjvimiyr^is. .
jimrnn iugum afperuQi & quau inrol^rabile re* ppcarenc. H*c aujern pKedpuajfuy caula quod i 9
p«ruerf^ huius Cedudoris ccadidones » 6c; infir ' r ^ pias falfasjpiuresvquam alicuius alterius hxcd<^
I fiarchf j fequuri firnchomines. Lexenihi EuanJ*
. g«licaauailciam&defidenaterreiu4e^c{btri^
I . Carnales voluptates, ^ibdas concqpi(^ntia|
I tauqua inimicas anim^prohibec &,e^ecratu&
I V^de duxpscatoales relkingere motus U](i«
dcoscohibere,&cu(amcarnishid^0deu|snqp
' perdcere, & corpus ptiScipitrpirtti)iruWug^(^ * **
I terreqis lucris np inhiare,rnundiuia:& trapfitpf m41i.
I paooini^ contemnere , inimicos deligere, nuj^
I inalumpro(malp;te^er^ prppey:(pquuf;oribut
I prare^dc muitainbetcaUa,qu9l|cethpipin^
^ impolsibiiia».Dep tamen, qui virtutem mbnu«
I > riidrat^lunc AcUia ./Vndediuinagiacjapr^uqa I niente^cooperantPnpnfolumf^cii^jfedcuoi : 'gaudio £c.ipiriaialidele4briQne aC^
libus iadimplentor«^aniales autem &4nipnvf ’
I >ri<sntes Sarapenii lucra temporalia tenendi rielidetia»^ pr^fentis yitf delicia$^%UFan|>
I beatitudinem nuMatenus credunt impedire, , ^
Ynde mote pecudu poft carnis concupil^eirriaf ' ^uteS',inlutp voluptatis obi^nfin£^ ^
tui, &fepulti, nullis viri jsrelhlere non^ '
carnis palsionibus mi(efabi}iter lubi^^^ (iip«
. peditari, pterum^ue nd prouocati ab appetitu» '
I predn^t^c mcricoriUm.fedos appetitus pro-
uocare i Ex quo iadum ed qupd in partibuf. P^ienti8i§cma3jimeiac^is.r^^^ ^
^ 5 , &luxu»
' & l65^o(i Homines^ quibus <iartcrifaS CfiHfe fti5iV|feHgi9hisintdtobiliV&iBlf^
''^dsb^tuf ^af^aViamqu^ciutitad vitirti^&c ari£^ 'portam deftrcntcs , latim' & fpgciofani Viam'j^u5’dudt'ad mortem facile (ujVt ingreft?i ^ m^pj^icatifuntllipef numerum carnaiib^' ItFdCebrisihLedtifCum auteiticontrataliasrhdfei^ • f^s fati£H vfrizdo iuftitif , &dtuihi aiifbris^’^!^ tioirc fiiCcei^ priedtcandb , iiilpurandb ,
Idibibis (eri^^ns ratibcHiindb ftfc viiilic^ir ydnerefj&J defiucibus LeuiathabpIiiresiirh^fS ,
ad aifnulum nequitif fu^ ; cum de veritate.^ ^rfam |Jtbh‘dbi!! tate fc^V^fu^ difHd^et y pncIsH ^ic genti Fedilft^ ne cqtra legem fiwiti prxdfe^ ’ ^Iresadirttterenc: Sed fiquls^cbritrisdicere'^^ iet, ftatftii g^ad ib feriretur. <5iMCumquc etiai^
^>icebatenimfTcqucterauditbribOs(bis;Vi^ | te,nfc d^pwmihi.nemb propheta fuit, Cui getu( ' ‘&plebscius nbnimpbJuilfctmertdaciu'm;>NbV ! Kce etgb credere , qu§ homines di^uri (iint^diit %ne. Timreb enim ne gens mea poftqeam mbf£ tiliis fi«rbde me mendacia dicat , & mihi oppbnac.nbKte detrahentifaus-ccederejicd canik cade mecredatis/quf id Ubroiegr5,qiibrftr vobis daturus (iim , inueniecisV SiquisanteHi'
' cbhtradixerit & blafpheiiwuerity oeddaturi Et: quoniam ille homo .libldinbFus plures habdfiC^ tam vxotes cpiam concubinas, conce(git& nvjt dtodum prsdicauit cuilibet ^plutima? habei^ei ' ^ - vxores-'
,-yx9^s,& tot c5cubinasquptpoiIet procurare, •-
..j5ctnne(^irariisprQuiderc. Saraceni aurern tre^ .jiretquatuQr 0(nul,&n6 ampjips, hodie ducuqc. • T^xores, qu^ liber^ibnc. Concubiim dc andljas quas emauE, quotcumque volunt, po^dunthar bere. Magis auE^(el^ip^&iu<iicacur inter ec^ .qinplure$ppteh4mprzgnare.Fili]5.autemcon* jcubiiiafurp:a:quer^yt mi|s vxorum^ pro ve^ iuiicace Tua ieitnquunc<ppl^|V>ones &. hxce* aiitaces, niic.i^iusanciUf hx^es oim ' .
i>er^ •iEc.plemmquecpoiipohds hiijs vjxorun^ ' *
iiUos coiKubinarun^ >' :qups magis diligun^^^^ ^ ^gnprum fupFum viti nobiles nitredes cop^ i^icuuqt €x quo frequeoter/acd4it quofl poteqtes Saraceni Chrilihnarum. mulierun^ fui} no)0tris amtd.i^i hinc , & Chrlftunis^io . xerra fua xpmmorancibus bene.poUj§C ptpr ' piriv fuerunt . 'Niahotnerus enimTp midcis pr(^
|)itiu5 fide mtiiieribus , & prpfltw libidinem
prpmulgauic , yt poAqu^ni anciUa de Saraceim €onciperec.i libera CQofefhm.ed^cere.!^^^^ & ppi^uam mtus eiTerfomis, cuiui^na^e legis cn'ec;raacer , libcrapcrraktcretur abif:? . j ta car menqnod partus. ventrem non ^queretur^, cum patre remaneret,.&|egem Iniicer pb(eruarec. Vc autem no roiu^^eptijes ^ idolplattts ,,red.fitiam Pbriftianpiiunplii;^ ad fe£bam fiiam detehabUem
•4#
■^‘^lAeoBi, A/V^iTfiTAqjd • inueiatUQtur apocryphis, libro legi^(uf,qti^j^ co^anus^icitur, infetuitdicens:(^od Chrias cUm puer effer de luto terr$ volucres procreauit; Ec uaedam alia miracula,quf^hec in Euangeli^ concinentur)neeab ecclefia redpuntDtkde^n* #0 pnedicauir. Veraautemu:acuia,qu9 Chrifh» ifidobitanierfecic» quemadmpdu in Euangelio' legirnus , penictfs tacuit; , nullam ind^ fadena mepdonem.* Vt auteni peruerf^ (ed^fu^ialfita» Ceni , Sc irrationabilia infticuta non<deprehciiiii. <^iient t^^uibufdaea quafrhonefbs religioffii mandatis pofTeoinuoiuere,j&: aliquo religionis , jCOlorefiium exculcet erroremyeleemofynasid^ orationes multum commedaoittfed niperoin- Ilia pro defenfione legis fiif vjque ad (anguinis^ ^Sufionem & rnorcena forti ter pugnare;, mcti« coriuni efle dogmatizauit • Dicebat eninrquod;. mors metuenda non eflet , cum Deus vltimunfc diem dcfinem cuiuilibetprsuideritr<|uemnQli*% IU&poteft prxterire$ vel aliquo modo terniinuif» quem Deus in^diibiter prsuidit , potefi homoi^ j^uenir^ yeranticipare* Quoni^autem Chri<#:^ ^ni verfiis Ortetem iolent orare^IudxlaucenBi» ad Occidentem ,ip(e nolens aliorum imitatos^ l^utari, vtfingulariter&fiiperalios eius au^. £loritas praeemineret, nouUm modum orandis*. laUenitj ^idlicet verfiis Meridiem • >l(pfi auterm^^. fiaraceninee decimas reddunr«necaliqua iacrt<^ ; ^ia faciunt , nec etiam aliquas in matnmonijaa - iius benedi^ionesadbibentes,moiecanumeo*..
Hl'S 1 6 K t ^ ‘ O' 1 «f T'A ^
M^ometi ab aliquo > in «niineiue loco allantis proclamad • C^i cum lege-Mahomed lanfta 5c iuftamefr^& ip(um iliim mUm Propheta a Deo'
' iniisu fuliie in auribus omniu proclamauit ^ aiif omnes refpondentes affirmant ita ciTe : hbCi»
fibi fufficere credunt ad faluceifivAttendens au-'- tem quod Iud;ei fecundum legemt (uam vnumi diem Sabbati qualibet feptiniana quijEii&endov . fetiantur^limiliter Chriffiani diem vnu^ fcilicet' Dominica,in^onorere(iirre^ionis.Dominic^;r f fmguiishebdotnaditfblemnizatj Vtgefiseiusaf ' prs^idis nationibus dil^iridta ^ alias imitati re-'^ cularet* (extam feriam , diem fciHcetf v^neris^ ^ ipfe folemniteir in qualibet. fepnrnana pnecepiC'' ^ ,
obferuareJeiuniaaut&femelinannopermen-r- iem integrunrfieiimffituic, quem nos qtiadra<*^^ gdirnarnl^aganofum appellamus J^unantau^ .
terti peijtot»ndfemhiffifprorfes:man(hican.tes. '' : vei i>ibentes : nb£te autem quodbfoinqir^ vo^^ lunt comedentes Se bibentes,^ ^jnullis delici carnalibUs abUinent* Per totam nb^emmbi^ ?
p^cudumi^entresdiuerlis ferculifi 'Wqubadcra^' pulam dcvomiraadihipleiitesyirt nb^ibUscUml " t<znorerecnperat,‘quodamireiuht in die*^ Vin&' ' tamen xn dfebus ieiurtiorum non^gft <is Kckurt)^’' bibereui Alifs autem diebusi viiio plerUmqu# nimor pars Saracenomm confueuit abliinere^' ' '
&^maxim^ qUi int^ ebi.magi!; religioii efle viw^ ' ikqtur, dclu qui ptmgriai fuerint Mahomerip'- corpus«iiisiaMechaciuitatevi6r^nteskMahd^' -
fuetuf enim vimimyaid^ vimoei^liio .
. \
4
ji' A .
eft, mftodier^ic^quod miilti ex Saiacenls^qm ]{« berales artes tiouerut, Sclibros PhiloC^phoram iegeruncf, n^agif^ri fui do^rihamdendent ryi» tam tamen imii^atur defideriq voluptatum car« nalium^&timdre aliorum Saiacenorum^legeip I14ahonie ti fupefHdalicec venenantes., . ^ ,
»•.. . ' i Tt • r ■■ '■‘•-i*
, . rwtuettif,, .
'■ '“/a;: -i .'Ai
I Vmauce iurnis quadraginta milerar» bilem vit^Mahometus prdtraxine^ 4^mpiTefibL imftiineiue veneno, fe qppiefsu (eniiiTeO) ^i:utxogna;i$ i^ amids (uis.!Quando me mprtQtrvideiius,cdjr^ ^us meum nolite (epelerire; Scio^ enim co^» f»'us meum poH triduum^ui ccelume^ defe-. rendum • Cum J^tur jncHgnam vium^d^^ morte tetqiunaifet , difapuTi .^tus.Sc fpcij non (bium pertridui^f^. per di^uodecim corpus feruauemnt 9 ^ei^tesvtr ,c^m d^ Erretur . Videntes autem magjild fm di^ protlus irriu eljd y8c effedu caruiil^ cumiac^ intolerabilis eifet faetor cadauerisyiplumcorpiil atqua4ion bi^ates^lub terraftbrconderunt. autem inter eosptudentiolesrfuemni, depc<^ ilenia (edu£boris falfitate,pf1nn^qii^eunque^ aterat (al&: & irrita sftimances ab .etusiege; ceflleiunt. Cum autem ad exemplu eorum^p^^ n^s fere aii^ vellecdilcedere, cognati Mahome;^ &ibcij , qui prius in honore &reuerentiaapi^
populum habebitur QC^abonekgis mul^
' » ‘ lu^«
ifistoiitA OiiEN.tiiii?. || tticr||kantur>mocOi ^ con^dcum multis blan- ^ diti)s& promiisionibu» c^perut omnibus mo« ,4is^pdcesactraherej;6c ad fe^apra;di£^aani<i> ' moseoru inclinare, Q^edam aure ex diicipulisl. Mahorheti Jocp cius elegerunt ^ ^uem yocaue» ibn^i Calypham5,quafj,fucxellbie ‘
cp^quod dignitatis & .^linciparus Mahomeci . {uccelfor exidcret. Hlcy dignitatem & po- teilaren) adeptuSjC2fepic.parcini biaditijs,paiitiin ^ongifuiiiatione dc mecu^ populos ad fe ieiiocaa "rci, & mulcicudibeiii hominum congregare . , ^id^m aute fbcer Mahoni^ti, AcHah pomiiie^! itjnrraprajdiitum-C^lyplwro inuidia^ ociracus, ^indignat|due cppiqcusconcupiicentia lucri» * .^-apibittone (xcuiaris jdjgni catis ttadluslmodis ptnbu$ potuicper ie 5 &pec /uos^eidem le op-r •pQnens^^ mulciplicitec expugnat^, hO[h ceiu4 .liitdone^ip^Diapiincjpacuiemouic^. -
Oft hpnp.yeto quidam, plaij^elis cafut.i^ Mahofheti j nomine^ Haly y cum obtihaifTet principatu j, vehemeor tercpnimcMJcri ccepit^ ludrghari^ quod fu/cceffpr Mahometi vocarefc.
turjcuih fe.digniorenripft) Mahometo reputa- ret j& Prophetam eitimium 5 cui Dominus fa- miliarius , quamjMahomero ,loquuttisfuiflrer^ le veUctab omnibus «(limari. Hicigitur & cS- plices cius legi Mahomfeti maxime detrahebar^ 6c‘ in ipfuin muiw malisdi^^ proferebalit, alios • . € * lituf
-
rr. , ^ .
\
tt'
liCOBX- A VlfRIACO
habetis j ipfaspro modo veftco ad voluntate^ vefham patate; pro <^uo execrabill vecboihtiin viuus deberet concremati • Per hoc enim iateiV; ter vitium Sodomiticuin hoflis natur^ in po- pulo fub inttoduxit. Vnde ipii exmaxima par- » tepon fblum in vtroque fexu , (ed ;ptiam in. brutiscUrpitudineabu(iueoperantes,&ifli fune, ficuteqnus&niuius<juibusnoncftintelle£lusi A{Temntenim ad perniciofam fui excufatjone quodreprOpriaad omnem voluntatem &yo^ luptatem fuam quilibet liciti pofdtvti. Hsc alitem depefsima & abominabili eius vita par? ua de magnis, pauca de multis^ di£U fufficiant» Kiiiic autem de exegrabili eius lege, yel potiuV rore, aliqua rnbiungamus* * - . ^
^)gpejfim4 ^ viia^ahoT^hii ^ :
Vadam die dum deciuitate Ma- tham venienAcamelu quendaxia inuenilTetin via, npuit& duxit in duitate Mecham j inquaho- die (epultusab impijs dc^dece- ptk populis adoratur i in pra;. autem duitate cum de feipfo teflimonium ^proferret, aflerenslecflc Prophetam, & a Deo ad falutem populi tranimiffum, illi.noiuerunt '^m redpere, nec eius fallis & vanisacquiefeere 'fermonibus: fed tanquam falfarium, & viarum pradatorem'& latronem iieiuitate fiia pimece»
€4^.6
itint . fugit igitur cum fuis fbcijscofufus dc ex-> aduici
pulfqs adduimem quanda de(eitam>vbi erane - ^ ' homines
holRiinescx parie lud^i ^ ex parte gentllesj^ , ^ ^ WolbUtr^i nides 6cindo£li , qui nunqu^im «ro Veritatis audierat przdicationerti . Videns putem paiTperes illos U incultos homines fac;- ^ Jes ad,%iu€siidu , 0hftituitin ciultote tempTd quoddanv.in quo Hgniejira Hia & Viiiia docui nienmyanis ^ Idiocisprsedicaret . ^^qudili^ magnlis laqueus diaboli, & j^dfudifouea ^ «ipnisiutufus erat homo xflc , cum rudis elleFV,
^ iIliteratus,prouidic ei Hic thillc artifex, Cht^-*
•Aia^^ religionis ininncus^focips &coad^ ISlf <res erroris lui,, qui .eidem , taqquam impictids ,< ihAf u.m enra arsifterent ^ & ip.(uni fallaciter iii- 41ibuefe5r,&, m nequijoa foucret. Cuidam enim . -Oipnaehus , homo apolUta & hxretjcus ,"^^^^
Ediai, iiou)U|e $olius, ^uirf de eiecfabin hsferefi ^ '
^pm^./Ui&i pdfclicc cro'nui Aus & cdiidcmiia- <|i4,a,,:&.9|i{<;ommanicatipn^^^
?fpftia;^»Mncmei:clel^ ciemus , pc%
pdeiiuiiaconfortib jfuU^ penitus expulfiis ^ fu- -^itad partes Arabi^ , fe de molefiia flb!
-|a4hie^nfra,Cluiftianosymd^ Cumaute^ 'inueniffqtMahometum , q^naffl ah v
< bcbacin:populo>rup.pr«ernmen^^^^ hec WmeA, . .^wultis,adnuc Prophwa putabatur,'c«piteu^ ^ 'i^.m quoda|pd2p,qui fimihter ipfi Mahp^ «j^h^eratj.exhoitad §ca^^ quatenus-
..AeucMp^^lcs,^ ChriAu^^ populo
fuo , ^ jjjppter hpc ah ymuerfif reputati fpnt >iuagni, Ita VC.& ipfe magni nominis &furnm,Us ’ "^7
propheui]^eKMir ^ l^£bj&^.dP4:^^lhetis ipiura ^
* ■■ , ■ B !*■ ' Monn- V •
7 *
K.i»-''
'jfe' . ,
Monathi & lodsi, legem daret illfpopiHojr^ iiis maior pah Idola colebat , 6c facile ad dpftrinamjflieiai poffent . Mahomenis aiiteti^ eorum p^mc^sacqtiiefcens fuggelHonibns^ vt^ imioris audoritatis lex eius eite videretur ^ e^t . vereri & nbuo tellatfietb ad augmentum eitcm las (iii^racdi^is haEretico^^^ Iud£o docencibus| qusdani adiunxit, eX adinuitipnibos propri)!^ ^^(uggeretcdiabolodecorde fiioiinxii; Vn«^ de facundum ritum ludarotum eircunciduntilir Saraceni , carnes autem porcinasnocomedant:^ diiiis rationem cUm vellet Mahometus aGi^
fnare , dicit quod ex fimo cameli porcus pbfl^ ilUuium fuerit procreatus ; Vndc tanquartl^ cx immiindici js natus no debet ^ populo mun<^ do manducari . Similiter pifces non habenteif iquamas, fecundum cofbetudinernludaeonimjf non manducant.ln hoc autem cum dhriAianii^ conueniunt, quod creduntvnumiblurn DeuiijV omnipotenterti omh In creatorem' s Trinitatennft autem non recipiunt , *fed abominantur fidei^ hoftram j & derident nos tanquarti tres Dco^ -pdoremus , ineflaWlemdIi] generationcmf noi^ jtccipientes a patre/cd carnaliter tantuni j& petf partium decilibhem dnTnem indifl^rerttcr in*r Vtff. 16. telligetes generationem :,Caro eni m fanguiilt & no pater nofter qui eftin coelis reuel^iit cW^ Ani malis enim homo ea qu^ Dei fune iion pet^V^ cipit . Afleruit aut&Pfeudopi-ophetaVera qust*y danf falfis interfereris ; quod Moyfes fuit ma»r* gnus Propheta* fed Cluilius liiaior & fuinniub^
' fiiic
A- '
" « i
f9h *•
1
" ‘ B^ISTltSRI A OriB;NTAUS. ^ |%tmprbpherarum ante tempc^ra iaa., natus^ex Mariavii^ine ante partam, &.in partu iScpoft paitum,.omniiimfiemmarum{an&i(sima;con* ^ptus de virtute Dei , ablqpc femine carneis hominis ^ Poftea vero venenum, infidelitatis ad« ne£tens ^ aflerit iprum fuille purum hominem» hcut alij Prophetf non dij , ied homine^ puri hieruntt Nefaens autem humilitatis virtutem» &rahde'ctucis mylietium ignorans, airerit cum Manichieis^quod Chniiuf, nec verifuicaucit» fixus I nec vere paiTus ,.uec in veritate mortuuf vei fepuitus ,1iec tertia die refurrexi t ;ied alius qoidaxn homo^limilis ei»pro eo fuitaucifixus* Chriftutautem ficuti Oeo yenit,ita ad Deum \duusabiquevlia mortis pa(sioneredi)C^ ^ ih ^los^^ad Deum , qui mife|rac eum , aicendic^ Vnde efi quod tem^umDominisquoddicituc Salomonis, in quo. Dominus,^ beapi virgine fiiit oblatus , &: quxda ajia locain^tiibus Cj^ktU ihis ^ cum Mariar^ lofeph tranfies m^gy ptu» dicitur quteuiiTeVin magna reuerentia habeant^
* Eccleiias etiam beatf Man^ virginis, iampltis locishonoTent.RubumetiaquemviditMQy(es, atderer» & non coipburi , & alia loca in quibus ^ in mbme.& circa montem jSynai Dominus. Moyh apparuit, magno venerentur obfequio., Crucem tamen Domini , & IdcuCepultuf^ eius: deridentdicentcs ^ quo4 tantus Propheta.:^m. ignominibiam. mortem cum pollet euade^CA, nunquam vellet fullinere» Perlequuntur autepi: $ara^tii|ftdiCO?A&: cum pelio, maximo
■ B'}"'
7wBf.sji prb|)W5f/qu6‘d fanftifsimu Pfbpheta'
• ' Wdpcfe'nbfeetij(nTi&muk^
intiileriSfit . Et^rhaiimc' qnia Mahometusinal* fe)hm6"ltl^ dcht^:jlisVay|coquc^itiir,eoquo^ 7. cfejftiicfs mSdatis eitis acquidcet^
‘ * * l^^ifarf i^in Dc (ShfiWsnig iiuti dicir^quod mth
** pis pl^ ftftt; e^oi quod lege «itis aiiditec 8^ 6cr^
.V Ipife aute ta Chriftianbs, qim f udaebs, frequeci^ libriiihesicgis appellat 5 & ita cofufoscft iu crar ffati fup^8cfipiipfi c5^tiarius,qiiodaliquadoa^ Irrrtiatjqudd quilibwhbmbin lege fua po<fii trari| Aliquadio vero a(?erit,quodb N '^aHWhosdauabut^tutJpniautemSaracw^^ tiis.qiiaiituiucuriquc pefiihie egerint, ad precegi ' «ur, que Deus in omhibusexaitdietjfaluaburii- ljtor ; Ex qup verbo timorem peteadi pqpulofffe- ^niftoabftulTtj&id omnes turpiriidines&imi^ Wfetateslups incitas/ecurosiri iniqu « . teddidit, EftqboniainEuagelro Idti ChriHi ifv fum Chrifluibeatbloantiiebaptizatuandtctunc Saraceni^ipltfm beatum Ipanne in magnateuoi* Ventia hal^rites Joco baptifmi-poflrornnesini* V V- ^mundidas,qua!^^Vpit;eVpperantur,& maximie '^aindo^d pratoriu debent accedcre.corpus fim ■ ^^i^flmplidabluedojabimmundicijsTuishoc , ModdfeatntmatpUi^cari/Vndepatsirn ^'eUtet haciaflada iedu£H obiebenis^ abuHuis , ^lopTatibus-mqtiin^ur^ 8c poffea,vtdi£tu eft, ^ins'^luuhrur/(^adpqUe etiam • Ims^ChrifbanisdliOs
l4i^ fpeinin P^iec^nifi quokl
; • c • prqptes
Historia Orientalis;. ^ jl^pter hoc hiios diutius (uos viuere,v6l ab Infir* miracib^ corporis jputat liberari. Recipiyt
aurem Petatcuchu Moyfi, & omnes iibfofi Pro* phetarum,& Apoftoloru,quos a Deo fulirciof^ ^ ^uutosyfic homines futiTe sa^os no negac.Plal*
Eeriuni etia, & totius veteris teftanrieti cranflAt ^ .
tione lecundu feptuaginta iorerpreses reqipiqci . j Sed more ludaoru velad littera cantu inteUigi^
Scripturas , vel peruerfe aliquaquando% expq.w fiunt .Eoagelia aute Domini.ooriri lelu Chrilti fcguc & uoincelligucr ,V era tame elfe cdnfiteuiji quacumque loquutus cftChuftus.HEodcmpdo «Apoiiolos»qui conucrlatilunc (u Clir|fto,quof ^ Mahometus libro fiio vocat vitps albisrndutos» ^eorulibcosrecipiuc. Omnesaucequi cu Ghrt*
vfto,duefie rin terris, ii6 fueruntjCanquAl^l&riuf
& Euagclic| veritatis ignaros, no admiteut; fed*
Tam eosqua eoru libros delpiciuuc,Ynde beatu Apoflolu Paulu eiibris (Ilis , &omues alio^q^ poli Padu varios libros Ccripi^uf ipliabpmin^ Cur>do^na eoru biarphemates. C^dqauteei^ :lrbrb£uangelioruChrifti vel lanjftotu Aporioi^jP -lorujvel etjaexvcteri ceftameto aliqualegi fu^ repugiiare videtur,, cu aliter nqn pofiunteu^de^
rci dtcutiibros nc^pg ^ falfarijs e(Tc cpf^ptq^
^ibufda (ubtra^is, ^ ali js pro volutate appeti - ficis . hoc e(l vlciinu & miferajblle eorum re(q>^ ipium. Itaenimquolibet idiota re(pond^c,nci|
' ipfi ex libris (iiis , qep ludjfi ex veteri ceftameq^; v ^
to , nec aliqui ex (criptis antiquorum ^ per Iq^ v!
«um ab au&oiicacc , poilcnt a^Uq^ild probat^ V,
V: B'4' '
. ■ -
\
l
I
VltieiApp'
<^am abfiirda autem & iiiuok fic huiti(mod| refponiio , y atet ex hoc , quod fandli qui poH Chcifti tempora fequuti hirir^ eadem miracula^ qu^Chriftus fecit, & etiaaliqua maiora ChrifH virtute fecerunt. Quidquid autem in iibrisruli (CTipftrunt, exnquo vel veteri teftamento ha^ bueiunt,idip(um(entietes, &eoncordicetfcriA • bentesde theiauro fuo noua & vetera protulod ^nt. Notum edaqcem quod iandla Euangeli^
. ic libri apoftolorum. & alix legis Chridianom Volumina, in diuerfis mundi panibus , & var|f4 |dioniadbqs^& diuetii^ etUm i^peoribus ,.dcir Vanfs temporibus (cfiptAlunD.'concorditeE,'^ l^fque vlia fententt:num contrarietatep'&’ aist i^mni hominum genere vlquead tempora no^ ikrti (iiccefsiue (unt recepta, ex quorum vnlfo^ ibitate manifeftu eft quod nullo modo potu&« fohtelTe friata. Quomodo enim toti^arij m remoti tam idiomactbus, quamiocis^lti: ynum penitus poilentconuenirel^Q^dam ao|i ^mprudentioresex ip(iif , & naturaliter inge» ' ffiofi in libns naturalibus gentili&Phiio^- ifbphorumy qui penitus legi MaHometi contra- dicit, quam in libris noifds exercitactv euanti geliaGhnfti Ieg^te5,6c legis noftrf puiitateiri erroribus impij (edudioris conifecentes , l^tiam baptiimi ClmiH frequenter confuge^ Rint: ^ long^ plures conaolarent,hi(i carnalcM; bus illecebris, & peruerf^ vic^ confiietudinibu^’ ihetitii Chiifti paupertatem & vitam Chriftia-*
II. niniiis rep^unt^^Chridi fuaui%.
‘ ' ‘ ' "
r \
Hlt^QKlX ^ILrs.
jimotn iugum afperum & quati ipcolerabile re- ppcarent. aqtem ptsecipuajfuijC caula quod i f . pecuecfas huius redudoris ccadidones y 8c infi!* fiiasfalfasjpluress quam 'alicuius alterius hxre« jBarchf , feqimci ruuc.h9mines. Lex enim Euaoi* gelica.aiiaiitiam dcdendeda cerrei^
. Carnales voluptates,^ foedas concqpi(<»ntUs . ,
tanqua inimicas anim^prohibet & .ejectatur* *' l^de fluxus carnales cefltingere motus ifli*
• catos cohibere,& curam carnis iiidcflderiis non . _ p€ri|C6f€^ 0Ccorp^S'piscipit
Cebrenis lucris np inhiare^mundanaj^tianntof pia omnia contemnere , inimicos diligere, no)^ fnalumpcomalQi(eddeie,propet^quntoribuf parende mmtainbet.calia,qu9ljcethpinimi^p impo{sibilia,.Dep tamen, qui virtutem fubnu« niflratv Cunt^cilia vVnde diuina gpat|a pr«uq|> niente ^cooperante non folumfacil^, j^d cunp 'gaudio 6cipirimlidele£UnQn&]iQ^
• libus . adimplentur • ^arnales autem &c improj' dentes Sancenii Uic^ xemporalia » & terrenu deiideria • fle prsefencis vitf deiicia^^ flmiranir " beatitudinem nuUatenus credunt imp.edite« , >
Vnde more pecudu pofl carnis concupij^entl;^ peuces, inlucovoluptadspblcatn^in^^^
iui,^/epulti, nullis vitijsrefifterenonint^fed ■ . ^
carnis palHonibus miserabiliter (ubie^, fle fup« '
. pedicati,p)erum^uQ no pxoupcatj ab appetitus ' r credunt efle meritorium fledos appetitu? prpw ^ uocare • Ex quo lai^um efl qupd in pardbuf^; . >
pfieiids, fle inaximeia caiy iiregijggdbu c-.^; * B 5 , '&lu»i^ ^
I
>. . . hominei , quibns ^aftcrifas
^y.\: . -
V ft!SnercHgtt>hisintolerabiliV&im^^a^^^
y*tt. 7- vitaftiy& atii
?u
portam deiercntcs , latarrt & (]>aiiofarn Viamilqu^dudtad niortetri faciic (iirit ingf«#^ . mttlppiicati funtiliijer nuofierdm cariialiB ty- if Iccebrisiitetid* Curti auteifi ctftitta aliasrhafttft • fts felliti Viri zelo iuftitif j &riiuini anforis fePl iiore (Bttenri ,*pr«dicinfio j riilpucandci i, .Hmji ®<nni9 iWpttrisratiocHfendoiefevirilkdt^
^drier^j&JdefeucibusLcuiathaitpluresirtll^ , Aifci.'. f^nilapfdsijcriaherefihomoil^^
. > ad dimuhifn heqiiitif (u^ ; 'cum de veritateji^ ' leriairt jltbbabilitatc feft^fu^ difSdrtec "|)ir genri (edliit? ne eptra legerti (ifeiti ^iritdiCjik ^otes adrrtirteren r: Sed fi quis^rt tradieereVel» letjftatiTiigladiP feriretur. QiMCumqucetiaigt iuffi IS^bdriietairtegarcty protimis occidere l>icebat euim frcqucter auditoribus (uiSvVid^ te.rted^piammimemoprephetafoitjCuigerii^ , ^&plebsciiis non impo fiiillet mendacium. NdS Kteefgd credere , qiif boifiines diitUri fUntti#
• ^ ^me. ^Flitfeb enlrii negens mea^odquam rhOt£ tuus fireriydc me mendacia dicat ,■ & mihi feifi . ' oppiSnat.nolite cietrahentibuscredereylcd tarttf ^mca'demecredatis,qufinlibroiegrs,quetfi? ^ vobis daturus (iim y inueniccis; Stquis auceHt ebhtradixeric & blafphetiMuerit, occidatuK Et; quoniam ille Jiomo/libidtnofus plures habiif^ tam vxores qUam concubinas^ conccfiit& nuci; idtorium ^rxdiauic oiitibet habefe '
. ' % vxores.'
, ^ISTOIV^A QuiElf TALIS. ^,^7 & roc cocubinas quot pollet proconre^ & in nec^lTaj-its protiidere. Saraceni autem ucs .yelquatuqr (jmul,&no ampiius, hodie ducui)C. a^xores> qu^ liber^funt. ConcuJbiua& 6c ancillas cjoas emunt , quotcumque volunt^ podunthar
i>ere. Magis auc^ leltgipiuaiucUcacur inter eqa viqiii plures potcli impracpnare. Filiis autem con* xubinarum ieque»< vt hli|s vxorum, pro vct* juncace (iia relinquunt ppiljslsioncs dc lucLC* xiUates • vt ht ^ius ancili^ hsies cum i>erf *.Et plenimque poilpoiiciB ijjiis v;xoru^ iilios concuhinaium , .quos magis diligunt» agnorum iliorum vili nobiles heredes coqr ilituunt Ex quo hrequenter, acci4i,c quop f^oteqtes Saraceni ChriilUnarum mulierum Jioiirb amici, ia^i iunt » 6c Chriilianis.ili xerra hu: commorantibus beneuoli,^ ptqp piriv fiiemat • Mahometus enim jn multis prptf pinus Jiric mulieribus , & pippter libidinem Eum valde ei& compatiebatur • Vnde legep promulgauit > vt poitquam ancilla <le Saraceim conciperet . » libera confeilim ef^cere^. : & ptqikjuam natus eiTec.ftBtus, cuiuitnm^Me legU
eilecinoarer, iibelupermittercuit abire.* Itaca-
snenc|Uod partus ventrem non^quaretpr, ii^ cum patre remaneret,/ de legem Tuam inpiol^ liiiiter obieruaret. Vt autem np foiu(pgeuti|ea & Idolplatras ^(ed etiam Chri(ijanp$(^plj[cj^ ad fe^bam iuam dereilabilem &dlinsi,ti;aher^^^ .qnahin laude Domini Qohri l^e^:Chril^U2^ ininaik
1
I a e 0*1 , A Y^it^iu a c<d • ibucnhintur apocryphis, libro legi^ coranus dicitur, inieruit dicens: Quod Chrilius cum puereiTet de iuto terr^ volucres procrcauiu Ec^usdamalia miracula,qu^hecin Euangei^ continencur^neeab eccleiia recipuntDr»<ie Chrr- ^ 4. '^opnedicauiCiiVeraauteiniraculajqui^Ghrinstt indubicaotecfecic, quemadmpdu ia Euangelia legimus , peninis tacuit , nuUam indiiadens meationeni«yt autem peruerif (ed^fu^Mita* ^em,& irrationabilia infbtuta non depreheti^ «darent ,& quibufda ea quali honeftis religio& niandatis pofl^inuoluere , Bc aliquo religionis ' foloreliium excui^eterroremicleemoiynasid^' orationes multum commidauit:ied luper om^
/ tria pro defeniione legis (u^ vique ad (wguimsr , ie^Gonem & mortemibrtiterpugnarev qietibr
torium elle dpgmatizauit . Dicebat enimquocb'^
* mors metuenda non ellet cum Deus vkimumr diea? & Gnem miuibbec pneufderit,quem nul«% lus^poteft praecerire; vel aliquo modo terminu^^i i qdemDeusinfai|ibiterprjeuidic,potefthomaii(. | pneuenii^e vel anticipare. Quoniaautem Chri-ii^ \ ' i%ni verius Oriecenilbieiicofare^Iudsiauteni^ ad Occidentem f ipie. nolens aliorum: imitatod^ ' lepurari , vt Gngulariter & (iiperalios eius dl^ritas praeemineret, nouUm modum orand«f^ feUcnit^ icilicet verfus Meridiem • • ipG auteim Saraceni nec decimas redduntinecaliqua iacri^ ^iat fiiciunt» nec etiam aliquas in matnmonijaH (ilis benedictiones adkibentes,moie canum co^- ^aui;«a^Uakl:^tnoiUiegemfn^
\
Mahometiabaliqdo in Eminente loco aihnttf . proclamati ; C^i ctiin legeMahomeci limfta Sc iBftamefT^& iplumibmmum Propheta i D«l‘:
' ririfeu fume in auribus omniu proclamauit 5 aii r omnes refpondentisaffitmanc ica elle: & hoc, fibifuificere creduntad laluceinir Attendas au^*^ tem quod ludsei^fecundum iegemT fQam vnum* diem Sabbati qualibet feptimana quiefcendov . ftrianturj(iniiUter ChriAiani diem vnv^ fcilicet' I>>mmicu^in‘hon6tereAui«d!onis.DominiC;;V fmguiis hebdomadif (blemnizac:, vt gChs eiusiv ' pr^idis liatipnibu^ di Ain^a^ alias imitati cdiuec^ (extam feriam , diem^fdlicet5 veirieris^; iffc iblemniter ih qualibet, (eptimana prxcepie-^
. obferuare. luiuniaautdilemel in anno pi^tmen^' integrum Aeriu:iAituic,queinnb8qiiadni4^ g6AmamPagaQorBinaf>pellainu$i,lQiUha^ tenipeijtotam diemnihifpior(ti$fnan^can,te^ ‘ vel 'bibentes : nb£te autem quotielainqu^ .
lunt comedentes '6c bibentes j; ^.nullis delicijil^ carnalibosabAinent* Per totant iid.£lem tndi^ plHaidum'ventre£diuerfisierculfsrv(que)adicraA^'' pulam<dcyomituadihiplerites,innpt^ihuscutnE ' fxnore recuperatjquodamHeruhtln die*i V^n^’ ‘ tamen in diebusieiuniotum non^ eis bibere‘4i AU)s autem diebus^ viiiorplenimquT - fibioc pars Saracenohim confUeuitiabftinete^- ' &»maxim^ qni int^ ebrmagis religioii efle vi^ deqtiir , &'hiqui pecegrinifuerint Mahomei^' • corpus^his ia MechaCluitate vifir^ntes. Mahd^ mecuf cpim vimimyald^ vfmperamS.j^o^
•V
fibi a‘VfA(C> gaftcilnargus: horti6: temperare r (citer, bibfentiiejfccflum, ad cXculati ^ncm fhl^; ib viniim rer^rrcjucl^t . Hsec cft ^tfemiccrti^/ & ’Aiagisleufderj*i ratio quare ^ vino praccipfart^ ttr abmneffe. Ipfi enim gbibli & nuUo frehnr fttbfietatis aftrfai , feri qtforieifcan^ue vinurrt’ fcfibuiit ,‘'*miflfe rationis vfu adeo hvebiranttir^ ^uod rttttte porcorum nunc tfiduto fele voki* tantes prpijciunr j ihinc per vicos Sc plarca$c!*‘ uitari^tirubai^aitTCedunt , fieinterie rixantes ffefe muttioirrrerficiunci Erquoniam vfum vfeK & loxunam rher itor itrm reputant , . ftes*
4ibU5«dm»T0fi^nnjif,velcaUlaKbidinisexp3e(ri^ ^ j vcl vrpitrfej fiiios adiegis lu^4c^®*^ob9itt fleant; genefarc . Sfcuc-autetitindiuinis (ot;J %tf rif^jfpiti^aHter dU^iiingutiintuf cmttace^i wrtiundif quidem corpbre^ileci dioil^mente^' Vna Deii^altera diaboli : vna^^icmfalenrjaiterlr Bab^rloif lUincapatarTta^j^ ad iittei
ivm duas 6x vna parce eidicates Deiiait^ba'^ &• omni acceptfdfne dignas ^ rdltcet 'Mechanr 8c ^Mierufakm aileruit'< Ex aUaaucenrparce duaq duitates drabult Antiochiam videlicet 5c R-a^ j^m^vrt^pefeimas 8c execrabiles pradtcauilci Vnde Siriceirihoniblumtfuitateni Mechamj Io qtra c6t|1us MaHomeri iepulmm eA , caula 'l^eregrinatioiiis & orationis adeunt: fed eciaift ^cum magna veneratione ad chiiratcm Hteru^ l^fem /etianr quando ^ Chciftianis porstdebat« k pa$ibii$v(«inoiQs veniebant dn templo 'fe i < ; " ' Domini^
' pL6(mm, , 9Upd ipfi nipemj[eti templum S^o- ii^onl^ api^ellant • orationes ^.oblationes vo«, tiuasi^di?ur| • quoniam, anulis.populus? (pultuf4inni«;gnam^^ nifi eamalibus faeil6 Qioucietm, pric4icau«;etiAmillemagiAec €j> - , quqdoi^es fibi cccdences poitrcrurrc-i^ iconem coipofi^m, pu^ in paradifa
^luptatis habereni; virgines , & Ipe^iplas nip- ^eres q^ummagnis ociilis^ ex quibus quqt^u^^ yelkntHlAos generaret • Cjum camendlcat Do« Q^us in £uapge^ JPoft rcOarreftionein nc* qujs nubcAt» nubentur , led erunt ficu t;
iVpgelii^ei .’£tu;c?um:h,au:e^ .
i^eum , &xjuem mifiilti |dum ^uiftum,,Econtpivetp l^gmatlfauitdif ?ns> h^cejlyita.aPterna in pftf p.oft mertem 5 yt imnducf ti& & bibaciii
Pnm]i|^saut^ afHuetis voluptatibus >
|)fr gaudebijis , fiuHu.s>,ofend.c.c y niliijL
^bU nocebit. etia iedii^i; ill§;<^upd> ^ia^Sumb^ yint
.pptimj arornaticlb^eb^ptio para5fij(b,quibi^ iopundw«€:j^a, qupuefcun^
Ierunt yiUifij J^pj^ros 6t
^gno^fintyiS^i^ ita quq^ f b. vnp qculo An*
feli vfijue ad aliumfitlpariu itii^dsyjiiiK lultaquoqupdiaita/nuolai^ vana dixit hbf. jpiq ille iljiijceratus > 4“i nihil ex aliquibusiitterw
eft,cu-
fi’ >li Xfc ^Mi jL 3T itax A c 6
cft, ^{Ibdierac^quod inuln ex Sai^cems,qm beiales artes nouerur, & libros Philo(^phorani. legenmt?, iViagiflri fui do^nliaoidendent:^!^ tam tamen imitatur defideriq voiqptatum car«
, naliumj& timore aitorum Saracenorum, legqgD • MahomedruperfidalitecveneKrntcs* .
2)^ ^ J^cceJj^^ ^
ribmetHi.
CdpHt.j
Vmauce annis quadraginta; mijera- bilem vita Mahometus prbtraxifle^ j&fuprtcftbl imminente veneno jfo opprcrsu fenfif^^ dixit cognaps^ amicis fuis..Quandp me mortuavlderiius^c^^ pus meum nolite (epeleiire : Scio^enim,c9r>' pus meumpoH triduum. ui ccelume^ede^.?, lendum • Cum igitur Jnctignam vitam 4ign^^ morte terminalffet , di{dpuU,^iuSi&; Xpcij npn (blum per^ridu^fed per di^duqdecim corpus Ikuauerunt , ^eftantea vtrum in p(^m de^ Ibrretur • Yidentes autem magiilri Xm . di^ pcoriiisirrita e|f6 , & elleAu carui^^^ «mnviagi intolerabilis eftet faetor cadaucris^iplun^eorpi^. atquajion kuantesyfub terra ^(condemnt. autem inter eos prudentiotesJuerudt , deprq^ henia (edufbotis faintate^omnia qdaetbnque ^ XCiat falla (Sc irrita sftimantbs ab eiuslege; dii^ c^iiint. Cum autem ad extpiplq eprunii>{XVr nas fere alij veUet ditcedere^ cognati Malio mq.^ b^ lbcij , qui prius in honore bcreuerentiaap^ populum habebantur QC^ahonekgis mui«^
v/^ ‘ r Uicia,
•1
If,
6 '
tilStORI.A }|
incur^moe/l^i^ coi^ulicum niuldsb^^^ prpmiisionibu^cxperut omnibus mo« ,4is ^phcesaccraHere ad fedla prardi^a ahi*^ '
imoseoru inciinare^ Q^edam aute ex diicipuli^. ;Mahqiiieti locp eiu&ejegcrunt^ i^uem vocaue- I bnp; Caly pharp (sK^ilpte Imeliircd.em, ’ eo.quo.d oigtiiutis & .^liucipatus Mahomed . iu?xeirorexi%rec., Hic, vero digniratem & po- teftatem adeptus,c£^ic,partini bl^icM^>P^dai ^OiUniiiuauqiTe d4 metiij populos ad re ieuoca* ‘r^, & mulcicuditieru hominum congregare « .
aure (beer Mahom^u, Achah pomiiie^^ cqnrrapra^di^urn-Calypham ihuidia codearos^ ^indignat|due copioru^s concupilcentia lucn^ ' v^- afn&irione (zcuiarls digni racis tCadiuslmodit qiuhui potuitperie) 4^per ruos eidem ie ^pqnensfi&c muiciplidcecexpugn^, nph eeiu4 uicdoneciphimapiin^paruremouic^.
Oil huiuj yero quidam, caput.^
Mahomen'rnominc;.H4y i' cum |1 ohrinuidi^t principatu tercpfitfuoucri ccepit^ Indignari^ quod fu.cceffor JVJahometi vocareu ' torjCumTe.digniotentiplb Mahometo reputa.* ret Prophetam ^ikimiumj^ui Dominus fa- ^
sniiiadus , quam .Mahometo ,loquutus fuifTetj le velietab omnibus «(limari, Hicigitur fii c5- pilices cius legi Mahomeci maxime detrahebar^,
6^ in iprum mulca (ludedi^ pro Ferebant, aliois
e * liluf
'if:,
3*. . ^
■
ricoi & aSias iriAitutione^i & alidm orandifcdi;»
dutd',qUsmfl tradldiiTet Miahbnnt<itu .
llliauceiti qui legem Mihomett tenere voluej^;-. rube j in pirtibui Orientis Caflypham BaidAiv ^ ccrifem Aaraerunt : qbi ih tantoihonore & iietentia ^ (bis habetur i qudd nifi mandato 8^ auIAbritate iHius nuUu qdanmmcunquc pdt€S' ^ / atifivobiiis appelletur Soldanus i Sc omhes eilit^ ‘ fiibditl tam Kcges^qiiam alqjpcdes cius ad tery' ‘ Am proftrati reuerenter drcuIaritur.Succefibres amem H aly,de quo ftipra fecrmus ni entionen^f * contra lingularem ‘orientis Galyphani^ibdeofr . fuaim ercxcruiitin teria innumeris dw
eitijs & delici js affluStcs . Vnde inter ^gyptios- & 'alios driemalcs populbb magna^femper ej? , ttiricfuitdiileniio , 6codii!hi implacabile, lege diicbrdia & contradictio, Sai:acenoiunt;pi^ pulis in duas partes diuilis :'quadam parte H^ly^ & eius (ticceuoribus adherente ,.niaioii tamen parte confenriente Mahometo.PoAquam aute Saladihbs temporale ad ihinift ratione iEgyp^tf (iib Dbrtnno lud Galyphaf )Egyptio adeptus cft , timens libi ^ tq qiiod Galy ph? nOivimmcr rito , multis eum aceufanribus, erat (iilpcClusj vi: ipfe Saladinus ad -nullum -(uperiorem haberet . leipeCtumjlcd ipfciibidf Sb!danaseflei& Ga- lypha , accelsltad Dominam fuum C^ypliam Aegyptium , Tanquanv ei debitam* & folitam. vellet exhibere reuerenriamy & claua ferrea^ quam geriabatin manibu8,eximprdui(b rpftim . adeeriam proftratamdelecit , &perproditio/i
HliTfdRIA - Orien^ $Si> s
hem occidit ; Omnes autem cius nlioS « ^
giMtos !& ipeciales ^^cps vef jnterficerd iufsic; * ,
V9I carccri in |5erpetuum pTAiicipare ; Ek tuiic . ,
Soldanus BaldaccnfisipluVmonajchiam 8< |t- : '
g’mtatem .tam (upet./^gy^^^ , ,
omnes atiosf orientales Pb,tmiiir,^aiamn^ ‘
pellente iEgypnos vc ei' concorditer obedi-
"tcnt ^. & flliUQm paly.pham idiu .
pfaciumerent ,necrKi»ailos>;<^ujun a^^
^ 1^- ■■■• ■- w ' ■' '« ' t ®
•■ Vhf ' •’ <• j . ••-, •• *,- • . • ’ . '
j -©e Caijfpkatfcti^ntok ‘ " * •
''
S j.5ncepsiptem peexden^^^^^
r— ceuornm. omnium , ^iii M^pnicUJ i.egem pblcriiant pbteptifsijiiius, quf caput & imperii lui digniutejrn> W. Gbgniruiipiiuin ip duitate ^laro^i^h, qui| qu6n« dam Carriiago di^bacur ,, coliocauii:* & ripA;* folum.il^thiopi^ & Afac^ , fecf etiam rii^panij;. ck magna parte dominatur' , btientali talyph^*'^ cum vniuer(o populo lub , fubieiius e(jferecu,i' feuit,: Sed fe ip(bM'regem ^ Galyphym repu^^^^ t^h1syMtramommeIin,id cft, regem ctedemimjt, {e & omnes fuccejOlbtes piarcepic appellari^pn* gu» enin corunimira,idem eft quod rex^IVibrn^ melin autt m ctedentium interpre catur • Viidd inter orientaies & occidentales Saracenos ms/ gnum cft rchifma^& diffenfiones quamplnfimS vtilcs Cl'itiiliaiu$t;^o quod ilEiiiis in p^His.iS^
' t -i '
exp*
. \ V- ^
< .
-
, ' fexpC(J?opmbiis contfra nos ricnupnt j
' fubfidium , regno ipfbranj ih feripfo didifd '
^ trvitfvrt^ W.n ' i;V ] ' i * * * ■' i - -
> ma^a parte diffolnCQ. rr
■ ''S:- - . ■ ?*■
Opiofa tamen Gentiira & Idoloia% trarfi multitudb i & himaxiine qSi Septentrionale inhabitat 're^bheifii^ *.J circa paludes IVtsocidasi 8c in parti* ‘^i bus Bulgarif & Gornani^/vSqiie ad fines HiiAi j garif ; Et qui in confinio rcgt^ Daci5, & in a^s '
, partibusadiacentibuscommorajituriMahorfiei ..
' Icfgefn redpere rehuehifit. Et <juia aiial j js Saril^ j • cenis orientalibus & ocddentalibus yaldete^
tnottfunt’, per meituiTi feii violcntiairtnonp^ \
tueruntcompelli . Vnde Vfc^ie Kodieqdidarrf j
a*i^A»a#w% A* J
V'
w
ir.A-
■vV-
porum ertdrem vetuftum retinentes ,, Idola c6' tuntjvenetantiir, & ateant .. Alij au^fn mOr# . 'pedidu^ hec legem, nec rcripta,i^
{is habentes, arbores^ & iirbufia,& pecudes,^ ^CTeralirk quidquid maric, cafii aliqtrO' pr^ tnum eis bccurrit, illud ptbDdo tcpntahtesipi^ ' foturn dieihcolijnt&adbrahr. (^idarri antorrif txeis (e veriim & fumn)u tiieumignbrare bb^ fitentes , plitates tkrnerf Detiin ignottim alic^uor placare ftcrificio, &bbfe'<5ui'oyeiTenifi • cSf^ vel panem, Tenaliam hnibfmpdibblatibtferi^ iil altunu)roi}ciunt, in honoreilliiis,qui Deus^ftj ' &hamtacmexceiiis,clan;)ancesSc dicites: Eius
' iit hsc.
.V
. HMTPIUA QjlIENTALlS. |7 }it h«c oblatfo , qutfupec omnes eft, & (umme diumlta^s interdios ob^etprindpatum»
"^f TwrcHtiutnh: >' : *-
.... i. *
B i\is autem (eptentripnaltbus S^raccniVy qui Comani nuncu* pantur, principium & originem, lu qui*^ Turcomani dicuntHr, ^ in terra Tyrcoripn' inhabitant, ."tjaxiffe creduntur. Vnde nomine compoGto ^
■ Tureis, & Comani8,appellantutTurcoman?^ pe.Turdsfiquidem cx antiquis Orientaliunii hiftori]scercu.m habemus, quodex(eptentrio.v regione exeuntes , Perficum fines ingrefti, ^lion folun| regionem illam , (ed yniUeri^ fcrc ' Orientales prouincias atmata manu occupaue^ mhtyiolenter '.'Ex tunc autemgensllla , priui rudis & inculta,nec habenscertam.rnanfipnem, fed pa(sim cum vxo^ibus filijs , pecorihqs ,vagans,& palcnaium commoditatem (edbtQjL ' regem nbi praefecit , ciuirates & oppida poi^ dereincipiens,agticultnrf ,dans operam, qn^ prius de peculip tantum viueW, iuta ciuilianbi x^onfiituens^Hiautetn ,quiiir{uarudit^ateper« manentes , priorem yiueiidi modutp ciej^rery rioluerunt,appellati funcTurcomani: In multis autem illos, qui Bedewiriidicuntur,imitantui( Saracenos. Difiernnt tamen natione, 6c quibfd^ da^)alij[sqo^^^ctudmibus vium : '
f.I ' ■ • . . - • '
(^Ii;c c^B 1 »A y;Hi.t A cd
Bedevvinis,: >
' ® 33 principaliter duxerunt originem ,
j 2^npc$ qpod die mortis a Deo fibi ^
, confti^mrn necpracuenire poirijnr,necpiatc- 'rire , nunqtrafn ad pugnam armati procedant:
/i jeci folummodo camibati : P?plis more faini*
- narum capita rnupluentes. Lanceis & eniiblis • l^nmmmbdo vtences:arcubusattteni .Scifagictis ' inore aliorutriSaracenonim pugnarededigniui- tuc / Et licet leuiter & de facili conueitancurin *fugam,ailo8 tamenSaracenostinaados&igb^
. vos tepuraOt , fpicula^ fagittas a bnge ia-
ailantur.Surit autem non fblu Chriftianorunr, j^ci etiam Saracenorum 'proditores , mendaces & inconfiantes & amici fortuii^ , Scduplici via r ^gradientes , his quos cemunft pr^ualerej iibetes . adhaerentes V Porcantautem in capitibus pifec3s Tubeos cum peptii , ji> tentorijs de pellibus ani* jn^ium habitantes 4 Quinis etiam pellibus 8^ ipaprinis pierum^evipiiiuntur. Nullam autena }iabentes certam manOonem , in campeflribus & pafcuis turmatim per tribusinebdentes, vagt ^bitant^dc pafcuarum vbertatem (edhnces,di<* uerfasregipnes circumeunt, ladibviuentes.^ ^ animalium copiam fecum traheiKes.lp(i autem |>enitU5ociofi, tam equorum, quam pecorum Y^oribus (uis^pfbouatiQtieni rplinquunt ,JB^ ^
omenta-
0^1 TAI. is; P VPwnuUbus npnnulli^qm legem flffiivonr^q^cepco quod more (^iftianoru^^ ^rermmfoijsadow^^^^ '
; x^hdiiiain Fuerunt^ nim^ modum oradi eis relil , querunr 5 ab ali js Saracenis hxrctici & prophani r^utacur. Ex quibus bondlli i^ :*•
funjmu,tcpu:at,eo que^ pMnes aeatui^ "* ’ \
^ '/b.ehUi^Hileg^
^I^Yiiitjnrupejc^ quidam alijmifera^^
. ;^^^d^ontani$hpmiqes,ciraiogaLiba •
I fe^^ilSp.an,£usTripoU^^^^
• ^ Jcep expat^^ magn^ jyiabpm
, 4^ifunt ume, fe legem qu^^^ ,
v^lberejquamppiicetaliai.ireuerare^m •
bi^u§viAariult?rqa^tatis,vt fecr^ j'
.^r; tr«.iqi3Cj;ief]nis.la6or^^^ .*
vlvijjeij.r.y^presapw^^ ' ...
.y.ucc^iqqaTegem
., mJUtifi^fsPcIar^jYXpra^ ' -
ttcab,s<^,v^)fretra^h^^ ' ,
. p rst^.r mprgm ^io^Pa^aho^ viiium Biby t J )• • j •
.t. ^camesporcinaf edur,^^ ^5-
.•^.quam^h^rcticilegicr^prql^an^^ X, ’
X «Q/* A I-s/>rvi««^^ Xr «■••a
pnia tobbmhi^bp cocran^' t* '
; V irvpccuftp turpi ^roperatei, ficui riarranti-]
.- bu$q^uUbj,^rec§n€m
A
■H
- V I
4P J AC 6 B I . V I TU,? A c a <
yxoffis corutn eos relinqueret ,.yc1 conce(?iptii^ ' lia{?erent,fi exprabiles ritus eohim & immunit. '
j:-:-- r^X\^ ^ — nprfifcim/. .1. < ’ • '
N pjrpuinci^ autem Phamcis^ circa %es ciuitatis Entejradcfi^' qu? ho^ii vulgariter appeUatuc T ortoia , quidam popujusfcc»- v . puljs .& montibus vndique cir- A rt r cunquius inliabit^^
^®!^9®f®^l ^^ti^sima, & propter viarum an."i , guftjas & rupes inacccTsibilcs ..inexpugnabltia, f : cum iuburl3ariis & vallibus pmiiium frudluunir , - fru^m fertilitate facundifsimis^ & amceni- fate iu^un^s • tlorum autem hominum # qui> . //Mni nuncupantur, quadramptamin nu-.^.
Werum e;jcedere dicitur multftudo, Pr«ficiuutj fibi Capitaneumnp (uccefsioneiisiredi» ,, ^^^4« ^^rritofum prarrogatiua , quem ipfr Veterem ftu. lenem appellant, non tamproue- • . ^^«tjLtis raupnp, quam prudenti^ Sc dignita* , . js prareminena . Primus aptem & funnuus in-r c ’
^ «u%religiqniscorum Abbas, Aloeus vnde
prfndi?ium habuerut,& i quo inSyriam veiie-: I - :r W pambus eft opentalibu^ valde remotis .
Vetlusciqitatem Baldacefem. & partes Perfidis i/
prouinci^ . autem‘Yngulam non findentes, ^ >
^ wT*® facrum a prophano dircernetes , omnem-
indiffereriter obedientiam fuperipii fuo exhiU- > r vit^ sterng pieritoriam,’ .
V •' • yndt ■
!
I
• I
« • '
OXl^NT^is. 41 . Vnde tanto fubiedioni$f& bbedieritif viftculo magiftro ftio , qticm ftoem nbmin»i.nt ,»aftrin- ganrurqiiod nii ita periculofuiticn: aut difHci-^^ ie I quod ad mandatum Dpqiini fui hilari ani- ‘ rao'i;& ardenti voluntate ampledi 8c perficere vcreanmri^cnexautcniiDoininus coruni,pne^ ros de populo iljoin locis fccretis & delcdabi- libus fiicit nutriri ^ Sc diu^fisidiomatum; gene<^ ribus diligenter imbuto^ & tnfirudos ad varias^ prouincias mirticcum'cultellis,& potentes ho^ mihes tam ex Chrifiianis , quam ex Saracenis, vel quia ex aliqua cadfe ltabet eps Sdio. , vel ad ’ preces amicorum iubrUm, feu etiam prOptet immenf^pecunif prfitiuna.nbi<ktum , mandat occidij promittens propter huius ratandatiexe- . curionem longetnaiores delicias.haht tutos fine ] fine in paradifo poli mortem y quam fintillf iti ' quibus fuerunt enutriti . QuQdfiproptct hu- ipfinodi obedientiani eos tiiori contigerit^mar*^ tyres ^ fijfs iudicantur, & inter fan&bs ab populo deputati ih lumma habenmr reuerecia. Parentes autem’ eorum d magiftro ^qui, fenex dicitur, mulcismuneribus ditati,fi (etui fuerant, de caitero liben dimittuntur. Vndemiferi dudradolefcentesde conuentu prl^didoiri) fra« trum ad varias partes mudi trarilmifsij cfi tanto " gaudio & defiderio legationem mortiferam (ii«^ icipiuht , cum canta diligentia dcibUicicudlhq perficiuntj fele varijs modis transfigurantes , & aliarum nationum ritus & habitum libi a)^Ui»c mentes, aliquado iu (pecie Mercatorum, quan- • C 5 doque/
.4,^
■i.
. Ta C 6^ i A VlTRl^C Or
l • doqiliem({>ecie Clericohim (eu Monacho)^,
qu6d v«x
' SU<|iii5iilvft!ucr(b nrtundo adeo cautus (ibi pofsit ab eoni infidi js praccaueft ,concMini , fendres.perfbnas aliquid machinad dedigni^.
' tiit: P6t^tes autem, quibus ipfiaduerfantuxi-iftl '• ttd magno (e redirminr, vel armadi ncedeccs
; /tumciterua (atellitum,cum (i^picidnc & metii ‘hipttis,(emperincedut Hi autemiaper •^Uos Saratenos legem Mahomcti'& cius infti- ' !*tul?a'dilig€nter & ir£B(sime (cruauerunt viqua' ;'ad tempora cuiu(dam magUld (ui , qui naturali ' prsditus ingenio diuerl^ (bipeurarum e^er^
' ^dtat(fs'fludioyChriftianoram legem, &.Chrifti ^ Euangelia cspit cum omni diUgeniia legere ;6c ' perferutarij-admirins miraculorum virtuteoii& d^ Eyquorupomparanonci
^riuolani &irrarionabile caepit abominari Ma^ \.liomctidoftrinam,& tandem cogniti veritate^ (ubditos fuof ^ ridbusmaledift? legis ftud^^
‘ paulatim reuocarc. Vnde exhortatus cft eos, 6c " 'snandaui t>quod vinum cum modefiia biberenr^ ^ &carncs poicihas manducarent* Tandem vcro> ^ po(l multas admoniciorics,& i^riasdoftotisiui. prsdjcariones , in hoc omnes concorditer con- (en/eftint, qiiod reli£laMahbfhcttperficlia,per-.r «epei baprifmi gratia efficerentur Chriftiani: Ita tamcnqUcxJ eiufilcm eflent coditionis 6c liber- tatis, vt alij Ghriftianorum legi (ubicili. erane ^ enim tunc temporis fratribus militi^ templi tri- |hutariji duo millia byzaciorom cifde anuuati tn^ :--^rV . • ■ . perfo^
i
ijfjierfpiucoic? prp ftcpricate cpipfi^am^tcrr^fu^, Vqueii>cop|inio.tei:rcp^a^^^^ fira V
.. eirat moledUs oqcafione vicini-
* ^acis ififerrf? copfii^Mera^f Pr^ Afla^
^finbn;|p magister ypum
.iVwunV^lpqu?;ntein,pruden^^^ drenuuiii,
•[dp.quo.plwriiuiw confi^ \
/Hiero foiyim^nupi.Rc;yauM^^
4e^acio>iis , pra^(i pppuj^ilicanone,' 8^^
' .a^uiiatiia jaRp<Ji5.Aiiabpii liocuci^^^
..tias %eqs , nundurq (^nis cum {urnt^o gaudio ,. ^ hpuprc njagpo recepit , ipiuib ad propna 1 \
^ 'f cujprteteiijj (yo bona regis & Chji« ,;. <_ j
//idianpj^myoloAWtem magnum defidcduin •
-»„-nui>riarec , v(j^uead;^pcs.terjcifu^^ v.
j^epit , Qijt dum fines ^ ,
- JUs Ttippliin^pertrajidflct , quicj^i,^5^;hp]t^
. >yir Belial & ip^i)u%^ jfvps no4i prppQncs, jio <^fidei Cbi;ifiianprum5ncericat;c w injprduifuni ^ nil talejlibi metdehtcrn , in c!fe^
, .trimcntu,CJ^iftiani i^ominis, & maxirni? ecclc- * fif, onentalb, occidit. Vndcpopu^^^ qui , tanquam pianu npuel^ppndu^^pl^ne y •
cracin fidcjcq iia magoa,,!^ indigiiatipn^^^^^ .
• . iiofiram refpuens npftrorurn coq/pftiu / y/ ' , ipc(dunj habens ^ tam iandp 5c hopedp prp- V; poficp refiiuir, & vlque ad tepps prWfeiVs QKt^ j' \
. fiianos & pei^alefia periequiN^ iniedare ilon ; > ‘ prarterm.ific . In yno igitur cprpprali homictdibr 4^A' , pt^diftusjl|^p£p)ditpt^inia|imiuiw .
\
y : *■”
1
m
. V •'*^;^|rXc.OBi yk^l^lAC . ^
" fcc|R.HI»igiiur & alijs innumeris monftrtioft hommibus miferabilis» regio Orientalis corI1U^ pca efl:'.; ’& ali^ quamplures eius perniciofb in- ft^ielunt e;?iemplo^ , 6c cpinquiiutf contagio. Nec ijUieniiisell^iliquis vir Catholicus , •jl?#c.>3^iWUroini pib domo Donriint tant^ peftt'valerc|.
• ppppnerci, eo tjuod SaraceUi OUUcra legiem (uarp przdijpatbres non admittunt » & maxime qui^ ‘ant^ maledici M^ometi tempora tanta perfi- dorum ji^reticorurn niqltitudo, aduerfus pau^, pos fideles prsualens Orientalem vaffauidiccle*
9 ' nam} £)uodpauci vel nulli inuenti funt in part|«
i.c»A\ Ibus illis prxbtr, qui ad befias Epheti pugnare^ Cant. z. VcI caperet vulpeculas viricam pojniniiabapcl^ dcinolicntes’, & eius tunicam inconfutiiem ia* niantes . Quanto autem hac pefis recentici^
. nntofuitferuentior. Vnde,%utiupcriusterii?.
, ' ginius, HomarPrinceps Arabii^ potentilsimus» H & in errore Mahometi feruentiisimus, & tcci« rius eius fucceiTor ^tepore Heiaclij ImperatonV (anflarn Sc Deo amabilem duitate cum vniuet* (p regno Hierafolymitano adeo oppreflerat, ^tyrannidi fu^ fubiugaueia^ ^uoq popului4^ ChriQianorum in duitate commorantem noiv Iblum hbi tributarium fede , (ed varijs oppref. fum calamitatibus extremis coriditionibus Obt / fetuire coegit. Peccatis igiturexigetibus Chri-i. ftiani iiVciuitatc fanda ) & in partibus adiacen.>r tibps conimorante&,pcr quadringentos nona-^. ^ ^ B’uta annos iugum duiirsimum inf deliuni ^
. • iradeUumperpefUiua; . ^
{■ •
%
k.
* 4
m -
. , f , '1‘
h'*i- ‘
0RVAnTA'ti5i
^ . Or^ntalU Ecclef!^} i
Vrii Aureiii Orientalis Ecdedaaborii cat^. t‘j, gine fua ,inftar illius iegin? qu§ a dextrisfiegis in vefiitu deaorito cit- (Jiitiditii' varietate
tUr, pr^erbgatiui rfel?^nis fldhnerji?,& (tt? p/imkibbAradibs^d partes occ|dentales^^^^ -n
jiiiferir \: a teit^pore perfidi; Mahoiiii^tl rCque ad tchiporarioftra ,i confetfeiecfttisiriu» ver*
gente ad v^fperad(>^ edipfim pai^i Ktend^ oc<ia(umjitfinibfcre peruenic a.d dfeftftutn . Ec*^ • *
L. — 1--.*- .L ITT - :. -n-. ./TTa<^ x- *
crebris prefluraturh tufifibnibtis concufTa^' Ifzdientisfninriie^iBjtant^^ hal^anr, cedere ne- . fiSensy ad pugnamedpdaycouibhcer (ijftm ftlUcibfis Pfcudppfpphet? perfuafior^bus , &'.
(barnaliS^Yphiptatis illecebrbfis flbpribPs
litaj&miferabiKterirretitAVquinimogr^au^^ [
iaucirari ibccubuit , St amplqxara eftitcfcdra, 5'"®*
<^uf hufritafuic itffcrpceis. Er proprSr i^oc kOci^xjj-^l^f,
lilino dereliftaeft^tanqiian^Vinbradi^^
rica J & tariquim tugiuiurirjn cucu
Cib? tamen yTqdibdfdam"m?jf»ffi lijis,. quaii. ;
-.paudracemifinita.Yiridemia,&pa1ije^^^^ concuisibneTti Pliiif j quali ' pbib terra H «i , ^ '
libth in regione $odpmdru,quaii lilm inter riis , inter malieurn & inhideiri arihuc perfeue^ * ^ V rans cPgitur proclamare, b \^os ompescui tran fitis perviam , attendite & Videte fi eft dolor ficut doloc meusiHUos exaitaui/ipi^ i» . ,
auteiri ^
i’
; ■<
ViTRii
a^ten^^(ffeu^;^uhtm • (^^oclo bbfhint . eftauVum‘i biuatu^ eft colpf bp^fmus
fi'.lo X7r\<»tTSi r%‘i\fAl<W AS ■ ■
W 4 <
' .1 ^
■ occident Al&popHlos-.
m \ ‘s 6c cbriSmilibbs vddbtii?
pabj^k illa 6:^npeftate; diUuI f^^t’ duih^daSAre nbii- ctflaret ) *8^" borXni pljfsinrfo portiinb gwYiiSiff ^_ _ flpftef e 8c ad 0'ftiti rtitfericd Wtig« .
Thrifi, I eiiiS fini iiitermi^iotte ptilfAre nOiI d«f(idbrctf'> jcib^ aflft?(^ttortcm '& humHiatw^^ relpid^ns^cufdam paupcfri Scrdligiolohomiiii^^ dp regno Fkntff Amtrailfenfi EpifcdpatuVl^l lain ercrtitieam agend , <:Jui &
. , i..^Ccbfatarjirt(pih0it,du^6rite
^ ,. minie6/& Idc^ religibla&repcreda vificatiira -4 laBbre & pericufo Hierofolyma a:di-;
rtftfGtim igtturad pbititth ciufta p^fueniiTcrj;' ^'to ri^md abreo pro ingrefla ianitoribos > qui Ji petegnhis rccipiebi^^^ ^ videns Idd»
^;' , ; , fth^la aliimpijs irreuerentef tradtsri, Vini etiam= .
SymebncmjCioitatisPiitriaTchftrnrf^*
vna cunl (libditi^ (urs tanquam vile mancipyiurtf cum oitnni abied^ione innumeris^opprefsionfL» ^^^P^bUsafBigijfiCuteratJvn & valdecompR»
^“^^;.^tiens,& luper affliftos pia geltans vi(cera,caepiil Si-?’ & vehdmcwr corttriftari & varijs modi»
*.t7>
(ecum
>1 • • ^ i ,
HlSTVlUA|OjlllHTAl,rl. .4^; iacsm anpcius cogiurc , (i quo irtpdo poiiit at?; , t , fltftis iubucnirc I Cum aiitcm gui^mnofteitt ( A ,ecclefia dominic^Re(urrcdiQms in orationibus: V >
Doi^no^pplic^ pernoctet, logo y^Uiaruiii- ^ ^V
labore fecigatus fuptt pauimcntu ccdcfi^ /brn?^-
jTQ humaiiit^iriuenrecacpitpaululfidbrmitare*, * ■ Domiiius autei^ iefus Ghriftus. apparuit ei ' fomnis iniuhgeict legationem ad DhamiiiuPa** ', pan^Scad alios principes pccid«alesjpraiiber> ratione teiT^saftf *Ipft vero dimnareuelationei' confortat%& reio charicatis fu(xenfus^cu'Jitte<«>^ lis pr«difti Patriarcha Symcpnis;&ali<^ifkic-V:
•lium Hierolplypiis commorantis Jprimo D.o< irdnum Papam' V rblwum pctijt: a qlib’ b criigncl' Vi ^ ‘ ♦
rejpeptuSsItaHam tran&urireiis^^CAip^s tranyest^s tam Prindpes Opddenules , qUamirjfedbrem pqpuluna foUicirius ^nionedo^6tvacij8;fi^hor^ tflttionibus^’ Gcuc erat viiprudens Sc^otensvini / opere ^;{ermone,mp^o tempoie piultpmmi;Tir. u animos .ad fqifci^pisndum peregrinau^^^^ torolimytanglabmeinclinauitjDon^ino.coor ^ peracej&jegatifur(ei^cu\ibuscopi<:^m.^ti£ IvgieiiteiNon mukoautc tempbreppftkivenc-
• rabilisPatcr Apc^oncf fidis anrift6s,V^anu\,^ piididumPctininin GaUiafL^>fequunzf, co uocatogencrali concilio apud C)aruannotem/ . Alueriiifduicatem,ca4h)icaces8copprefiiones fidelium in terra Kahfta cbmmorantium , &. Vv^* -
• tam dominicum (epulchruin > quam 'alia , loca
fanda ab immundis canibusconculrata Sc pro-" ^ ;
phaiuta diligente^ expofuit omnibnv, quos:^vy A
fpiiiuis^ ;
' iMt. t. Semen autem diuini verbi m cerram bonam ^
• fertilem ceddicpergratiabaaiini,tjui verbtini. dedit euangelizanti (criio fijd , virtute mult^ V- ^am ita eodem (ermonc multi i qui praitent^si
r fesranc, fignofalurifer^ emeis humeris fuisaf-
' frxo j (eie voco peregrinationis Domino o^i«
, / gauerunt. Ceorum primus fuic^yir ve|i,ecab|]is
' ' , . & fan^^ conueriationis Ej^Kcopus Podie^s#
; : / ' pim muitisalijstam^ nobilibus i quam infecip-^ V 'bus viris, Pralati autem ecdefiafom^&aliiy iri
^ . prudentes Sditterari , fecundum quod ia man^
datis acce pcranc , tam in vtuique' regno , qyanx in imperio talentum fibi creditum C4m omni -piouideotia & Iblficitpdine muldpUcantes iiv- ' ; vnumeram tam nobiliunt, quam. aliorum malti-
^ tudiriemfignaucrunt. Inter^uospticciput ^
; prjeeminetes exriterunt Dux Normannomm:
Comites T oiofanus, & landi dij>& Flair-
dreiiliuhTj Bleienliumy8c CarnoteniiunfrwHugp frater R6gi§Francbmm. Gode/^us Domjii)4s de Boilioa, Pux Lotharinglf j cum fratre (uo ' Baldwino,Deregno!ecianTSiciU9Boamun4us
\
HlStORlA ORlfiN*rAt'J<i ^
J)e. ^treffrinatlont^ cruceJignatorHm^^ his i
; ■' JuJitnueruntinvia, * ,
*^Jnoigitur,abTncamatio^eDo^ j minifeiHefiiTiohon^gefimbre^^ to, Petrus Eremita ^ eopiofarrt ' ' ^ vtriufque fexus ftclim thrahens mulritudifiem ^ TeUtonicorur» regnum ttaiifiens', per panes fitiiigarii Con-* *• * (lantinopblim peruent c. Multaautem ih via illa a. gente Bulgaroni pairusirtcorhi^oda de exer- dtu luo fere decem millia amifit in'pr«Uo.Cur^ rus etiam & piauftra vfqiie ad diio millia , cum parutilis & mulieribus 8c diuiti js niultis,^ va- ^ ria rupelleddlia a prajdiftis barbaris Sc impijs hominibus detenta (unt *, & violenter ablati.
; febdem ff^idem anno Principfes , comites %atones,(mmjrinumerabili populo , c5f omnU'
Hii^s T^ribubus 5 &ling;ui5 , ^nanohiBus ; hon EmdljifedYucc^iue&ib^^ prppterhdlp^- •
ftorum.Sc.v^^ualium c6 , VfqliTS'
Cbiiftah tTnop.olitan^"vrbeni fublequu ti ^unC ^ Petrum. T* raditis lbter| fibi ab Alexio Gricca. ^ jum .1 niperatOre Ducibus itineris , qui.plenanii fecdriim Habuerunt peritiam & experientiam* "mnfmifIo’^HelIefpontO i qbi hodie ‘ \ ^
fandli Georgi) dicitur , cum vniiierGs legioni- '7 hus Nicxam pcruenerui^t ad vrbem,quam no-,
(Iri cum 'multis machinis & bellicisindrumetis r / multipliciter & virilitcrcum fummo labore ex- .
pugnantes , ciuesad deditionem coierunt j ; ^
• ' ' D Ccearn'
V-
i
Ia.COBI A yiTj^lAjCtj & eam in nunu Imperatons Con Aantihopoli* tani relinquentes, varijstranlcurfis re^oniBus, prolixi itineris diuturno hbotc plurimum fa- tigati, mehfe Septembri ante ciiiitatem Awi^ chenam, quf*tunc erat Saracehdruni fubieda
«dqininio, caflra locaneiunt.
m
0 »
I
, W'
^cohjtdioite ^cd^tiont t^intiochiH, ' i;- i .
Vm autem per menfes fere noueni in o1?fidio ne duitatis continue labo? ralTent Scyarijs tribulatiouibus 6p pre(|ii videlicet fame, frigore, & (ly^-
■iT
\ malibirs Imbribus, & multimodis aegritudini?
bus,& diuerfis mortis generibus, ^ T utcis^n ci?
, ' iiitate conimorantibus bbi illatis» parum prof^
■ ciiTent , nec vilis bellicis inftfumeris eontra nitif
nitifsimam ciuitatem pra:ualerent^re(peXit Pq^ «ninus afHidionem populi fui^ per quen3am fidelem Chrifrianum, in ciuitate fub infidelium ‘ doniinio cohiorantem, qui de nofte per fcalai^
Dominnm Boamundu Principem Tacen^iniq^ d^m cuni militibus /uisjn duitatem recepitx Illi vero porc^ npmis^^ap^iences . interfedo 'JUm eius Duce,Oomine Axfeno,cum ali js fere ynde? : dm millibus , quibufdam autem vinculis mai^? dpatis &c compedibus alligati§,ciuitatem nohi-; lem , multarum prouinciarum adiebus antiquis Metropolim,^ moderatricem, dateDominq, •polTederuc, A nno grati? Millefimo nqnagcflnrio* oiUuqdietctmmenfisIunij* . -
l^?^rblUA’' ORtE'NTAtli» fl
•7 ^ep/tgiui Chrifii4norumcontr*Corbag4th ^ ^(erHtnv}5lorm> }.\ ^
Ed quoniam paucaadmodu in cioi- c^. 19 tatc^viftualiar^ererunt > diuturna famis inedia l^oralites ex magna. - parce cum fuis eq^js coempti lun^* ' Princeps enim Perfarum potcntif^ irmus , cum innumerabili Tureorum exercitu^ quendammilicfffu^ principem Corbagath no- nitnatum^quemnollri Vulgari ter Corbaumap^ jlim pellar, in auxiliu miletac, qui noftlros intra ciuf- tatis ambiturrfex omni parte conclu(erat,mul- , tirudine pugnaf orum adeo premens obieflTos, quod abfquemortis periculo nullus exire yaleU l>at,Tandcrh a^tem inedia p€riirgente,& fame intolerabili compellite, de licccfsrtatc faderitcf virtutem ^ pauci cotra multos ad praelium coa- linit ixire* Lancea Domini landa j qualatus 'eiUsincraccfiidatperforatumj,qu^ paulo ante per reuelaponerrrlub terra repert|fiierat^ eos pro vexillo procedente « Momisaurem ab vtbe 6grelsis, noq in humana virtute , nec in pugna- torum multitudine , fed tantu in Dominp con- fidentibus, ros de lupemis infulus conlblatione *
mirabili iplbrum animos exhilarans, equos de- ‘ ^ biles-& macilentos & iam fete deficietes-fubitb rbbore fulieptOjmiracutese cofort^uit. Ex quo faiftum eftqiKidnoftrorifcxeititusinhtmierani " ' infidelium multitpdin€audafteraggrediens,& bwcliio forti & exteco viriliter pugnans.diuiho UnM,
if ' proct- 3**
5 ,
lAc.o'
• 5^ lAcofei A ._ -I
proteftuia<iiutorio ,glorio(e de hoUtbusTnui phauit: ali)s gladio trucidatis, aliis terga vcrtdni ■
tibus , & cquorb velociu praefidip fuga , 3 , qui fupreiTja paufo antelaboiad^
• ^ ' rNoftri vero
^ ^ iaiKinopia,aqhoftiumcaftra rcuei-fi , uhraip ;
* .^uri & argenti, equorum &vi^ualiuriimuer»^« ^ ^nt copiam, vV omnes cuTiiulacidiuitijs&Vii
.• ftualibusfupramodumabundanresjcumhynis- ..nis & laudibus ciuitatcm iiigrcfsi , Domino fr»,ur pro tan^a vi£toiia gratias referrent. .Poft hat^
fmtatf vero Dorriinium ciiiitatis Boamundb conc^
vptincipis Patriarcha conftituto, ad voti comple*'
I • j_f* ^ ^ ^ '*■ i X
■. tionem vnanimiterarpirames, feruenti animo/ ,&intenibdehderioverfus partes Hierofolymi^ tanas iter valde laborioftim,& periculpfu iiiper fuigufhiyiarmii , ficangdftias hofUam/aggrcf^
Co^.Zq,
^ y
; ^
T * ( •
*i)evhJtdU>ne^ captione ciuitatu Jan^ia Hicrufalem,
V
Oftquam yerb Deo beiiotus exefa citus, nec labore vidus, n^c morte vincendus, per medium circuni)^. tium regionum Hierpfolyrnom^ montana xonlcendens , aiite (an.
V.
Aam ciuitatem perueiiit, tentoria figens, & iira fecundum militarem dif2ipiinamcollocah^ . cx omni parce ipfauvvrbem obfidione vallauif.
^ ' A...' • ‘
. 1
1
I *
4i
■’ H;STpRlA pAlEI^tAIIS.'
Ere^lls. au^em ;peuaii)s ^ aliis, beifjcis / picntU, & (calis /nurqApp!ic« mulcurfi Ial)oii ^ fantes, j)aruminpnhcipibprp'fbw OEir* . ^
' |i)u(^tn e ni rii ex no ftris Sagittarum imbiicgra- uirer/auckjris; aliis vero molaiiu imrnifsione * perempns machiriisieriani ligneis magria parte igne p;:cenfjsj ab his,, qui in cim . ,
ti,cer refiliebant, maxima fi:cquentcr Dei mar- tyres perpefsi lunc detrimenta. Tandern vero fiduciam iii Domino refumenpesV de/upernis auxilium inuorantes, quadam feria ^qu» , fpeciaUterdieseftcrucinxi^ardorcanimiifhcc & crucis iigho hiuhiti, prorupto aiSitno pro illo mori parad, qui proTjDfis edde die mbtrcuus cft^* ' (Irenui Dei pugiles (calas muris iimiteiites, pe|^ '
(agi cfas>& fpicula ,p.etlapides dlefiiper verjiet^
' & ingentia (axa, pcf.gladips, lanceas , & ig^hes fopia niuros afcende^dy, omnes Fere Saracciios^ quos ihciuiutc rcpcfcrunt , iufto D^i iudicict ’frucid‘anKs , tanto 'tenipore ab irnpiis occupa^ tam^diuinb frcri auxilio, rccdperaqerucfiuiti- terp., Chrifii & Chd(^ianQrum hereditatem a perfidis libcrarites , ahho incarnatlonrs vcrbf millj?[ifnpnonagefimnnono, Sur^^ "
' llijpdelesab intolcfa1)in iug6"{(erqit;utis fibera^' ' jn>jid cc2lds manus teiidentes '&^pr?jinM pu^ioTachrymantes.Pefrd^re^ rpni preces pndem legatlQi|^^'ro libw ^ciuicat|s Fufceper^t , peo $c,(^q4l;p yirpgratli^ Reptes, occurredmt,& ratp ip(um,qyajpi^^y^^
. ueifj^m exw^unF^um ^ ^
" 'P i '' 'hyinn»-' ' '
■' 1.
1
■$.4?
fT .
• I
I
1 £.m. i
I
-* r
^ " IaCOBI a VlTR^lApO
hymnis &camidsrpiritiialibusvadDominiiG|ihi ■' ' ftpulchtum dcducetes; poftqnam omnipotenti ' Deojquit)ro{f)ciu^itereOru'rpfccetgt,multj;- j^Iices gratiarum asiones nodri ptincipeg cim*
^ 'yniucrfo populo reddiderunt,& alia loca fan^A T , deuotiisime cum orationibus & oblationibuji ' ; • v*Iitaueruric;inftituercs Patriarcham Latinumj
^ramcrerum,quamecdeiias ordinantes^ GOy • •' defridupi Dominum de Boillon, militem flre« niium, & virum Deo & hominibus acceptum* • . ppminum ciuitatis vnanimiter elegerunt . Qui licet ciuitatis adminidrationem ad mukaru^ precum inQantiani lu(^piiTet,pr^reuerentiata^ tnen Donihii * & cordis humilipte noluip re^ lippellari, nec coronam auream deportare , vbt Ppminus nofler Ipinis corpnatus.fuit pro iio«
' ^aredempti6ne*& totius mundi (alute«>^ , . I
Q^Uip' qmhHfdam rfcedeiithiuSfa^ui r^md^
• ChrijHknoTMmpnesvmUtft ' - ^ *
‘ ' ^pUanerunti, '' ' /
’^.xu dftiiberatione ciuitatis tniild
ex nolkis voti (ili afTecuti finem * d6fide^io fiio. completo ad pjroprjLA cum gaudio (Imt reuerfi • Alij vero: magnamini 6c magnifici viri * prudenter attea* dentes quod ciuitatem noii pollent retinere* nifi fines (u os valerent ampliare, & hofies vici« ^ r nos ile longius propulfbe,vthofiiffu^finen^ confiimmauonrs apponeret • 6c Tecundum prxfi latu. 3 ceptum Dommicum > non folum caput , fed 8c
HlSTOB-ifA
ZfitITAlIS. ^ ^o3km in facrifido Ciio ofFcrrcncjpracclegerutic iiifummo periculo potius remanere, qua <^uica«
» temrclinquere.Et quamuis numdro pauciisimi effentrerpe£lucircunftantlunatiorium,&vndi- ; que infid^iu multitudine vallareiuulTjhabcntcg Arabes , Moabitas , & Ammonitas ab orienw; Idumaeos iEgyptiqs & Philiftaeos a meridier jQiuitacesr autem maritimas Ptolcmaiciem fiuq lAccon , &Tyrum &‘Tripolim 6? o/nnesalias vfque Antiochiam ab occidente ; Tyberiadeqi vero & Cariar^am Philippi & Regionem Dcca» poleos & Pamafeum a (eptencrione^malueninc tameanimas (bas pro ChriHo mOiclexponece^ quam miita manu ad aratrum^tetr6fe(picece,&; liegotium iraperfeftu relinquere . Et quoniam - harqianilla animaliacum ambularent non reuetf ^ * tebanturiied pofierioruni obliti, ih anteriora fe - extendebam, nilputantesafium^t^aliquid . ~ (uperefTet agen&^ Dominus erat cum eis con# folando eos[& conrortando»& tantu timoris formfdinis aculeum inHd'elipus circunqua^^ne ' immittendo , qupd vnus cis perfequebatuc ^ tniilci&duddecem millia* Vnde non in forti- tudine (iia nequein multitudine,(ed in (ola Dei protedione fpem habentes , & faluti^r^ cmds ‘ vexillum (ecum/ fempec in prxlio deferentes» inimicis par timi^rugatis, partim^trucidatis, par« tim Arceri mancipatis , \ rbes muoitifsima.s 6c , cailfa inexpugnabilia Chriilo fubiecerunt, ter« tam fanftam de 'manibus impio)» tam ficlicitef quam foicitcs eruentes» ‘ ^ * '
' . ' X>£%
‘ , IACOBI A ‘Y^^TRiACO i ■
■ ! JDeMs ciuitatiytts^^HtufithDftce Godefiid» ' ..
' nofiri ceperuntJ. '
^ ii, BJf53V2??(l N primis autem aulici js expe- ditionis Cux duitatem loppen in litto re maris (itam obHdione* vallantes 8c fortiter expugnan* tes, ceperunt. Vthi qui de pari’
• ^ ^ tibustranlmartnisadfubfidium*
' Chriftiani exercitus, nauigarcnr , nauibus fuis collocandis fub prxdi£ta ciiiit^e portu habere , ^ valereht.Ra‘mulametiarn,qu^aquibu(dam Ra» tnathadidtur , in campedribus ntam'duitatem quotrdam^obilem,pqpulolam,&murovalido ^drcundatam , & turribus' excellis munitam*
• Caypham etiam , qu^ alio nomine didtur Por^ phy ria,in littore maris lub prima parte Carmeli^ montis fita , ab Accon quali miliaribus quatuor diftantem. Et praeterea Tibedadem duitatem in Galilaea lupra ftagnum Genelarcth litam; quod ab eadeduqate, mareTiberiadis dicitur^ Metiam mace Galilaeapplerumque nominatur,-' anno primo poR captionem Hierulalem noftrfc.
. . fiib Duce Rrenuo Godeliido rubiugauerunc*iX'/ ■* f rimo Rege Hierofoljmorum Latina ■ ^ ‘
. B^^vvino , ^ qualiter obtinuii^ ‘ ' %
• V ' opfidunpQy^rJur'.
[ Plb verpin dneeiufdcm anni v iam vnia r ' Merff carnis ingreflb ^ frater eius BaldJ
2 j in armis ftrenuus,ab ;^nids
«dPicfccnci^ (u^ pi^lijs ^xecdtacus^ de comdnl
.V ommu‘m
€sp.Z3.
I
HistomA. Orientalis. ot^niotn afTendi ele^s eft ii\ Dominum , & in Regem inun£lus. Ip.(e autem vi^miiicariS}& in. agendis negotiis luis prouidi^s 6c roIticitps,cuin '(ummo ‘ftudio fines (uos^& regni anguftias cu- , piens dilataie^auxilio fretus lanueniium^ quo- rum clafsis ip portu loppenficirca veris initiuni applicauCrai , oppidum maritimum Aflurex-. pugnauit: quod alio nomine Antipatridadici>* tur, ab t^erodis genitore Antipatro lic dr^lum» inter loppen & Cacfaream fitum , in loco filuis condenus ^niterio , & palaiis herbosis fcecun*
dilsimo* .
• * ^
- 4«
*2)eC^i^eA mariiimd, /
‘ r
Oft haec vero pracdi£Hs lantienfibus caf. •
opem ferentibus CaefareamPalakftu *
nam teita & mari obfidione vallata^
, fibifubiogauit.*Haecaure C«farea.
antequam Herodes, quipueros interfecit, irt honore C^iferis eam ampUafletTurriSjffratoni^ ' .
Romen habebar^ qujefiipra maris lirtoraftta^ portom.cohim(Tdum non habet* HortoruiW ^ ' autem fepaft^orQ & aquarum flueritihrti plui *
rimam jiabetvbertatem. Ipft wro metropolis cft Paiaftin^fecurid^.Inhac autem beatus Apoi-#aaj.
ilblus Paulus longo tempore dctchtusiivcar- ®'*?*
cere,v t pergeret Romam,fiiam profequutus cft ^ .. appellationem#
* VcoljL
I
lanuenfibus aurem cum (eptuagima galeiseagi ex parte maris ob(idetibus,noAris vero ex part j ’ t^r^lpfam contihuc & mfhnter impugnantU' jbus, poft viginti dies , cum iaiti impetu noftrdfc Ut fs & crebras corigrclsionesciues vitri fufe ' \ ^ nere non poflen^, interpofitis conditionibips«
quod eis cum rebus (uis exire liceret , regi refi«‘
- v: gnauerunt duitatem. autem pcsdiftaciul^
^ tas binominis: vocatur ^nirti Ptolemaiida &
' Accoh : eo quod dubfratres » vnus didus Pto«
. lem^usjalius Accon,ip(am fundafTe,'& a nomii* nibus fuis nomina duitati dicantur impofuifie^ EU autem inter mare & montes , Belo flumine " , praterflaente fatis commode fundata, hortis &
. n vinei s»& cafalibus citcunflatibus & arabili terra
• jlliflicieifter abundas, in prouincia Phanice^. flib ^yr^ Metropoli coiiftitutt*
■ ■*
T,
I
• 4
t
V.
HrsTORivA Orii.hta^is.
Vi
^Deob^dione^ cf^ptionecinitatis .
Berjthi,
Oftea vero & mari Berythcnii
duitate ob^dibnecin^^adiun£lo r-
fibi viro nobili Bcrtrarnnio comite
, > ■
Tripolitano, poft i^ienfes dnosobii- dionis , tdrnbus ligneis mcenibusapplicatis (calis muro coniuridtis , noftri violenter vfbem . . ' ingrefsi multos ex duibus ocdderunt:Alijsyin- diiismancipati6,&captiuiiatedetbnti8.E(laui> " tem Berythum duitas maritima,inter Sidonem Ba Biblium, in Phaenicis regione, fub Tyro me-, tr^oli lita, arboribus friidliferis & filuis, & vi- npu fertilis,& amcena; in qua qUod^m de lateri crucifixi lignei, in contumeliam dhriftflanq^^
& ciauif . a Iud*is perforati , "languis copjofuS - effiuxiu Qgo vilb miraculo omnes qui in dui« fate erant iudxi baptifmi gratidm:llulceper^
V ■
» J r \ ^eobfiiioHe^ captione ciftitatk Sidonis,
« ....
Odem: autem anno, quo capta cll CAp,^^, vrbs Berytus, Dominus Rex np otio to^es , nec Chrifti grati^ in vacuu^ **^®*^* ^ rccipiens,ciuitatem Sidonem fDolu- l>egitdo[tiinio,ih manu forti & brachio exfeto zj. ciues refiftere non valentes, vrbem fibi reddere ' tompellens . EfiaiiteSidoninprouinda Phoe- rtice, inter Tyrum eiufde Metropolim, & Bery- thuni,(upra maris (itus fita,aiboribu&fruAiferis ‘ & vineis.
vi
_ ^ - rlACOBI A VlT/IVtACO^^
& vineis , njiiis & agris pafcualibMs & frugiferis ' muItatnoiuibuspraErtasconinioditatem. Cuius
l Bpes Oon>inus lefiis prsfenvia fiia dignatus efjt
..i.* . vifitafcjficSuc in Eu%e)io legitur: Egcelliislefu^
■ iccersitiapartc5Tyti&Sidonis.Ecinfecund,o
. ^ ' Rcgunxf&loraonad Hyram j.fic ait: Scis enina
- ^uod noh cft in pjopulo meo, qui nou.eritiigui > , ^derc.ficutSidonij.
- • • i)e Adificaihne 2\49fitis l^egalu* 3|
cupiensad orienifem trans Iordanem regnu Chriflianoru ampliare, ih tef» tia Arabia, qu^ Syria Sobal nuiftupatur,in colle fiiblimi ca{lrum4pndauicniuniri(simu,cui ' men impofuic Mons regalis ; co quod ^ re^ fuifl^t fundatum. Habet autem fecunditatem frumenti, vini & olei: aeris 41ubritate & amoe- nitate pracipua maximecommcndabile ; vn^' uerfam regionem adiacentem vfquead Hnes , ^oabitarUm & aquas contradi^ionis propria: (ubi jciens ditioni. * ^
pemHiiitiotiediEla Scdn^liU t ^mifneReg^ i BaUo^v^niy^eiMjkcceJJore . ' * • ‘ Baldovvinoficundbi / ?
■ '
■;.r
Qdem autem anno pr^diftusrcx Bri*
' Sf^^dQuinussCuius memoriam benedi^^iq^ ne erit vfque in perpetuum^poftquana - CntctEcol«inai4fim fic Tyrum quoddarn fun-
' , ■ danit
V
HtSTOk'lA\ORllKTAtrs) ik pra:(idiiirii , quod yulgariterappellaiiit .Scahdaliohifontibirtirdguurnj&aTyroquin-. ^ . qoc miliaribus remotum^ viam vniuerf^ carnis *
iiigrelTus^rub CAluaria lanjoco., qui Golgatha dicicufjlianorifiCe, prout regi^competicma- /
' gnificenti^jcn: ieputtus»Cuifuctersic virnobilis . & ftrcfuius / irt afficio militari Exercitatus,
^ teligiofus^ ttmens Deum , Baldouinus de Burgo, dercgnpFranci^} praediati regis^confan- guineus*/ • • i •
, ^Hatuorprincipatib$ts^tjMosfw^0ti ■: .
V > ,
Ongum & fuper ingemij mei parui- 30.
tatem eflet fingplMiter enumerare
quam potenter ,& magnifice, quam ^ E!C3^clegante£*& ftrenuc prediftus vir, &! ^Chrifii milites, taquam alteri l^chabaujin tegno ampliando & finibus CShrilJianorum di*. \ '
t^randis^.ih hofiibus imppgnandis & in ciuita- "
'tibps §C ali]S munitionibus Expugnat ?bas Domino confectaces,(egefleunt. imorum pr*lia &^riumpho_s vique ih fine faeculi enar- ^ rabit omnis ecclEfia fandiorum. Et vt genera-
liter & breuicer de multis pauca taganuis; qua.
idaec
"tuor priiicipatusegregios,'^.perfidagcte paga- riomm longo tempore detentos opitulante Domino, Chrifti ccclefif fiibieceruitt. Quorum * , 'jSrimus efi EdeiTanus comitatus , in regione 'iMedoruhi , dfilua quadam qu^ dicitur Maritk 'habens initiuspiotenditul autem trans fiuuium
Eufiacen
I I.
V.
■ '^1
;lAGdlir A. ViTRiAcd ;
Eufhten yerflis partes orient^cs ,, multas in fe' contmeds duitates, & plurima caiflra & munW dones. ^ :
..•r
eiurtatf EdeJ]k,
■ f.
rah. 4.
St autem Edefla duitas ndbilisg Nidorum metropolis, cuiuspr^ (cum nomen , (ijzut^ih Tobia le- gitur , fuit Rages . nuru; aytem vulgaritcrPoafe nuncupatur. Ad hanc Tobias a ciuitate^Niniue^ hodi^ MulTula dicitur» vulgariter autem • ^ Moile, (ilium fuum mhitad Gabelum Han^ beatus ThadxusApodolus ad ChriRi (ide veiw* 'Ep diuin^ pr^dicationis & virtute miraculorum conuertit,in qua beati Tbadxi Apoiloli corp^^
• ‘ . ^jiidiuni didtur clTc (epultum ,Jn lue autcm'c^-
uitate, vt veteres tradunt hirtoriij, fidit ctialnfi in ecclefiafiica re($ericur hi(forfa > RcRAbgadil Chrifii tempore regnauit . C^i audies & ad mi* rans mira Chri(ii*opda, 6c inaudiu miracufa quf DominusIe(usinludatafaciebat,epil^pladi < fuam mifit ei. Cui Dominus nofier (cribere , ^
_ . jitteris eius dignatus eft refponderc. Hanc fi^m^
"" dem antiquam & egregiam vrbem Oomiiiui ! Baldouinus, Frater Ducis Godefridt , antequam ad regnum Hierojfbly mitanum vocaretur, poft \ j ' (edit.Et tam ip(e,quam eiuspoft eum fucccllp- res totum comitatum EdeiTanum.expulfisSarj^ , tenis (u5 ditioni (ubiecerunt.Eft autem prouur- jPi da iilafiiuis & paRuis 5cdiuuijs opuientifsima;
^ ^ SpcciaU-
V,
V f
k
-w--* .
r'-
M'**
HiSTdRiA 0-RIENtA]^IS. *
Speclidi^er aiite^ regio illa dicitur Metbpota- mia ^ eo quod inter duo flumina fic.medio loco';
. coiiflituta : Mefbs ehiln gr«ce,rnedium latirie: ' ^otamos atftem fluuius a grxcis appellatur • In Jiac autem eflT Carram ciuitas , ihqua Abpham cen, jt ^^reflus a Chald^, antequam in ternam p|qmifl ^nis veniret ^lubitauit. Hdbebat auterti pr*^ diftui Comitatus fres Archiepifcopos rEdefla? Leg. '-numVidelicet.Gcrdpolitanum Sc Coriciciifcm Hierof» fob Antiocheno Patriarcha fonftitutds. .
^t^incipatH$^f^tiochinif 0 de duitate • •
. eyintiochia.' ^ *
Ecundiis diitem principatus cft Aii- tiochcnus, cuius Metropolis cft An- tiochia. Habet autem iriitiurh verius pccidetenra Tharlb ciuitate Cilicif,' ^ de quA beatus Paulus Apoflotus extitit briun- ' ^ ^ pus. Finem vero a parteqrientaliin riuo qpiell inter Valenid1ub*caftro Margafch , & Maradea" vrbes maritimas . Huius autem duitatis antl- quum nomen fuit Reblata, fidit in 4, Reguni libro legitur, quod Rex Hieriil^em Sedechia^ -
dudus fuit ad Regem Babylonis Nabuchodo- nbfbr in Rablatha, &1iiijs lui$ coram eo in.. *> terfedis exoculatus efl a prxdifto Rege Baby- lonis . Inde vero ab Antiocho Rege , qui caqi * mirifice ampliauit ,& omniumprouinciaruntj '
Suas tradiis orientalis conr^iet, principem SC loderatricem inflituit , Antiochif nomen acr ccpic. Poftquam vero be^d Petri Apdflqlorui^
7 ' ' 7' " principis.
ff
;♦*
. >tACOfiI A VtTRIACO
principiSyquimeaprinibcathedralemdigniA- tem fuf<^pir, ad Dominum conuerfacfl: praedi- catione & miracuUa , k viro riobili , & in vrbe pbCetifsimoTheophUojquipofteaeiuideciui- , tatis Optimus ordinatus cft antiftes , appeliaca . . cft Tvieophiiis , vc qu^ prius a prophano rege • -iiomebJiabnirja viro fando & rengiofo nouum . bomenTorciretur. Ed aurem hic Theopilus,:^
> quem beatus Eu angelifta Lucas i quide ead em
^ ciuitate origini traiir, adusfcribit Apoftolq;-
? , . ’ rum/In hac aucem nomcn fandum. j, quod o^s
> > 'V Domini ndminauit , ptirno,impo|itu ett Chri- ^ ^^•'diGoiis: vcqui prius Galilaei Scdifcipuli voca^ ■{, ' • bantur,aChriftoChriftianidec9terp diceretur.*
pbtinet autem' in ecclefia Dei terciu dignit||ps grad,um podfedemapofioHca^m. l^abet^a^^ '..‘aXub fe vigiiiti prouincias ciu^^ cibitans Par «tciarcha, quaru quatuordecim’ Metrppblib^^
^ . habSt curiI ifibi fufFragancis Epifcopis. S|ex yero reliquf fub dhobus ppmatibus , quos Catholl^ cos vocant , continentur^quorunialter Hiritti;! poljtanus efl, idefi, Baldacehfis , qu^quondam dida efl: Bab.ylbnia, alter AnneiiiSs’ qili Perfidis primas apppHafur. EfUutcm fitaig prpuincia^^"
^ qu^ Coelefyria nominatur, inter moqtes & mina ficum habens co.rn piodifsimum^grosfer- tiles dcgleb? maximani v.bertacehi,&'canrflu*^ ininum quam fontium amoenicare fingularem^ & ex viduo lacu copiofahi pifcin abpndatiajdi^ .Difiat autem a MarldeCem vil duodecem mi- lianbus’, habens pojccum in ^ucibusb cientis
'fluminis.
•V
>■
I
Histohia Oriintalis. tfy fluminis , qui porcus (andli Simeonis appella- tur. Habet autem a feptentrionali parce mon- tem quendam , qu! vulgariter montana nigra dicitur, in quo lunt multi Eremit^ ex omni gente & nationcj & plura monafteriatam grac- corum , quam latinorum monachorum • Ec quoniam fontibus ^ riiiis totus cft irriguus,
Mons Nero, id eftaquofos nuncupatur. Neres avw», enim grjcce , aqua lacine . Simplices autem &: bici , Nero , Noire , id cft , nigra exponunt in vuigarifermone,
^cprinci^atH fiu comit At tt Tripolitano ^ do duitate Tripoli,
Ertius principatus exquatuoTpr*- Capn, didis eft comitatus Tripolitanus, initium habens apraedido riuo,qui eft fub caftro Margarh, finem vero adriuum,quifluitinrcr Biblium 5c Bcry thuni vrbes maritin^as.Eft autem T ripolis duitas nobilis, & opulenta fijpra maris littus in prouincia Syri^ Phoenicis, idoneam habens po- fitionem , & fitum commodifsimum , fontibus & riuis irrigua, agris frugiferis & frudiferis ar- boribus,&pafcuis viretibus vberrima,& mon- tis Libani vicinitate, & eidem" monti collibus adiacentibus multas habens commoditates. Ad pedes autem Libani motis in partibus iliis ori- tur fons amoeniftimus aquas habens limpidifsi- mas , qu^ per quofoam fubterrancos meatus fluuiit impetu de Libano omnes hortos regio-
iiisco-
ti IxdOll A TltRlAcO'
4. nis copiose irrigantes. Hunc dicunt efle fbntertt hoicoru,dequo in canticis facit Salomon men* tionem . In medio etiam mari iuxtaciuitatem fontes aqu^dulcHsim^ inter maris vndas falia»
& amariisimas abundanter ebulliunt . In parti* bus etiam illis funt vine^ , qu^ bis in anno vin* dcmiancur. Hanc autem vrbem «gregiam Pai*
* mondiiscomcsTololanus, vir per omnia com*
; mendabilis , miles ftrenuus, &Dcodeuotus^ poft captione Hicrufalcm longa obfidionc val- iauir, iuxta quam quoddam cailrum » vccom>o i*- xnodio5cxpugnaretciuicatcm,c6ftruxit:quod i
/ caftrum peregrinum , (cu peregrinorum vfquo '
hodie nominatur , eo quod a peregrini» (iteOn-* (itudlum.Poft cius vero mortem filius cius Bcr* trammus obfidionem continuans poft (eptem annos obfidionis pracdiilam vrbem ciuibus tra- ■ dentibus pofiedir,& i Rege Hierofolymitano, ' c^ui in captione ciuitatis praeiens fuerat , hom9 i iligiui eius cifedus, ciuitatem recepit. 1
1DeprincipMtufiuregnoHttr$* Jilj/mitano,
Citp.)4, Vartus principatus eft regnum
Hicrofolymitanumjhabesprin- cipium apr^diilo riuo, qui inter Biblium&Bcrithum fluit; finem
vero in fblitudine , qu^ vitra ca-
Itjum , quod dicitur Claru, refpicit /Egyptum. Regnum autem Hierofbly niioiuni cum (ummo kbore di mulca farguims dluilone Chrifio ac*
^uifieiunr.
Historia Orientatis. Cy i|ui£cmnc,& rccupcrauerunt in integrum, nu- num {uam mittentes ad foftia 5 viri triumpha- lorcs & amici Dei, h Dan vique Berfabce Cbri- ^ iti fidei eliminantes inimicos, & a terra fanda propullantes.
2)r duitate Mda Dam
^ StauteDan, terminus terr^promif- Caj>.js, fionis a parte repcetrionis,ciuirasan«
' riquifsima , ad pedem motis Libani I fita, qui mos inter ipfam & Damafeu medius interiacet , cuius nomen antiquum fuic Lcfcm, Poftqua vero capra cft a filijs Dan, cam Lefcrn Dan,vocaucrunt,frequctius tamen Dan /impliciter nominatur. Poftea vero Philippus Tctrarcha,renioris Herodis fibus,ea.tmpliauir,
& in honore Tiberii C;T.faris, Casfarea Phiippi ipfam appellauit. Dicitur praeterea Paneas vul- gari vero idiomate, Belimas nuncupatur . Silua autem qu^adiacet ciuitati fimiliter Paneas ap- pellatur, olim tamen tam ipfa, quam omnis alia filua , qu? monti Libani adiacec , ftlcus Libani dicebatur.
2)r duitate Berfahet.
I Erfabee aute terminus eft terrj (and^
' .i parte auftrali . Eft autem ciuitas Bcr- I fabeeinilia parce ludc^ , qu^ cefsit in partem Tribus Symeon, ad radicent montifi, in initio campeftriu inter montes 6c Afcalona fira, decem miliaribus didanslijb Arcalona.Iiiterpre-
e.*i , Mim
/
Iacoax a YitIuaco tatur autem puteus foederis, fiue foedus putei, eo quod Abraham in fignum foederis, qUod habuit Giit. ax cum Rege Abimelcch , in eodem loco puteum fodir.Dkiturprxcerca puteus feptimus:& vul- gariter hodie Gibelin appellatur.
termir.u ^ /patio terra acejut/iu^ de eiuitA^
j:^l lance, glorioli Chrifti milites , quorum memo- ria ert inbencdiilione . Omnes enim ciuitatci & munitiones a ciuitateBclbais, qu^ alio no- mine dicitur Pelufium , & cfl in folitudinc, in conHnio Algyptij v(quead EdelTam & Carram, & fines comitatus F.ddfani , trans fluuium Eu- fratendn regione Mefbpotami^,Chriflianotum ditioni fubicccrunt Chrifii milites , Sc veri no- minis Chriftiani , induti virtute ex alto, longo tempore, & fub diuerfis regibus contra Sarace- nos pugnantes . Multis autem cx ipfis fidici martyrio coronatis regnum Hicrolblymitanu Chrifiianorum fines proprij languinis effii- fioncin immenfnm ampliaucrunt. Cum autem ex parte terre ciuitates non paucas , oppida , & munitione»; mulcas fuo (ubiugaucrint dominio» nullas ex parce maris.rc!iquerunt ciuitates , fcu munitioes man^iinas a ciuicate diila Pharamia»
ttitM mariuTftii.
quf cft
• ' K
HlITomi OjillNTALIf. <5
fica in confinio iEgypti, & regni Hiero- iolymoruni , vfqucad Laodiciam Syri|, auas Ciififiianorum ditioni non fubiedirent.
2)r ciuitAte T^harAmia,
St aure Pharamia vrbs antiqiiifsimA cs in iittorc maris non longe ab ofiio ^ Niii in introitu iEgypti fica , quam primus Rex Hierofolymorum Lati- nus Baidouinus violenter, eifraftam pptentee occtipaiiit, manubias multas 6c prxdamcopio- fiimfibi filis commilitonibus diripiens.
*De cimtAte LayIs ^ T^elnjfio^
Ofi Pharamiamfequi cur alia ciui- cx^ s anriqua prope mare in fi>Ii-
jg nominatur:
J dcii^tieciiiirasBelbcisjqu^inpro-
piletis appellatur Pdufium, quin- que fiadiis difiansalittore maris. Has priediflas civitates vitra fines regni Hierofolymitani , ex parte Aigypii . fcilicet vlcra vltimam eiufdem regni munitionem , que dicitur Darum , noAd fiio fubiectruut imperio.
Z)e munitiombi» Darum, Gaxa ^
tAfcalona.
antern Darum prsfidium quoddam oppidum in confinio Idunic^ &; ,^ala:ftin^ ficum, quinque ftadijs dilians a nuri. Hanc autem munitionem Rex Hicrofo-
^3 V lyinoiuna
7^ Iacobi a Vitriaco lymonim Alraaricus in aliquantum , eminent! Joco fundauit , forma rotunda ,quacuor turre» anatilarcs habentem , vbi quondam fuerat mo- nafterium grafcorum , vnde adhuc prifeum no- men rctinccjid eft Darum ,quod interprastatui domus grjtcorum. Poft hanc fequitur ga^a ciiii- tasantiquifsima,a pracdi<fla munitione quatuoe ftadijs diHas, vna quondam ex quinque ciuira- tibus Philiflinorum : quam dirutam, & habita- toribus vacuam,quartusHierololymorum Rex Baldouinus rexdificauit in parte collis aliquan- tum eminentis, fupra quem prjcdifta ciuitas fitu habuerat , & 'pnclidium fundauit : & partibus fuis competenterablblutum & confummatum fratribus militi^tcmpli, quiipfum cuftodirent, ab inimicis noftris defenderent, perpetuo pofsidendum donauit. Diliat autem decem miliaribus ab A(calona,qu9fimiUtcrvnafuitex quinque vrbibus Philiflim in littorc maris fita, formam habens quafi arcus Cue (emicirculi, ai- Siiscorda iacetfecus ripam marinam ; circumfe-s rentia vero fuper terram, relpicies ad orientem^ Hanc aurem ciuitatem prardidlus rexexonmi-^ bus regni Hierofblymitaniciuitatibus vlcimain adhuc a Saracenis detentam, cum multo labore, & magna difficultate longo tempore obfeflant vix tandem potuitfubiugare . Erat enim murif & ante mutabilibus turribus plurimis,& aggero Valido,armis & viftualibus, & pugnatoru mul- titudine fufficientibus munita. Tande vero lal-- uis perfonis ^ ccbu» Alcalonius ad deditione toegit^
tilSTeUlA OjLIIKTALIS.
•/€zjotOt ^eth Hybelin , ^ QikfUnp ^ tAlbajjiecula ^
, %/^char»rLt,
Mrer Afralrtn^m « =
pcn,cfl Azotu decem miluribus ab Alc.iloiu .‘quondam vna cx quinque ciuicatibus PhiliflarorU dj/ians non longe \ mari . Nun^ vero ad nioclici calalis redafl% cftpariiitarem , Quarta autem ciuicas PhililtiiTi nomine Geth , non longea Lidda , & F<amuU in collc aliquantum edico, fuit fita. Ex lapidibus ?iutem ciiisrju^ diidum vallata tuertt, tertius Rex Hicrofblymorum Fulco in eodem colli pxajbdium , cui nomen Ibclim, a:dific4uit,tra^ dens illud cuidam viro nobili Bdiiano j cuius omnes luccelloresab eodem loco , vIque hodit nominati funede Ibclin. Hoc autem oppidum, ^um quibufdama}i)s , fcilicetBerlabecliuc Gu bdin , 5v Abba (pecula , qu^ vulgariter dicituf blancnegarde, &. odonnliaribu* diftatal^ Aica^.
Iona,c5 tra fuperbiam A fcaloni tarum, ad eorum infolcntias, & violentas irruptiones in regnum nofirurn reprimendas , nollri antequam Sper« polTcnt Afcalonam, fundaucrunc . Quinta Phi- li/linorum ciuicas di(flae(l Aduton.prouc ipiOn lont!e af' A rn .
7t Iacobi a Vitriaco \
' ^ ■ .V' '
*DedijsmMnitionibHsmArttimit 'l . vjt^tieTyrunu,
prjtdi^las autem quinque vrbcr:
Phyliftijm , per quas arcam Domini iu SfesSiS primo Regum libro circunduxiflc Ic-.^ gunturPhiliRasi, propter plagam prominetium ■ extalium; requuntur maririm? ciuiratcs,& ali^ munitiones ; loppe (cilicef, Alfur, C*fkea,Pa- Iflcftina . Eft autem alia Cxfarea , qu^ dicitur . Philippi fiue Dan. Poft has Petra incifa^fiue di- ■ flridum, inter Doram & Capharnaum. Ellaa-’ tem aliaciuitas , qu^ fimiliter dida eft Caphar- naum^iuxta mare Galilef* in qua Dominus do- cuit & miracula multa fecit . Deinde Cayphas ■ fiue Porphyria: poft hac Accon feu Ptolemaida* De his omnibus fuHicienter diximus fuperius* ■
*Dt Tyro (jualitcr obfijja fnit . • ; '
Cf capta.
e*p.i3> Oft has vero (equitur Tyrus , egregia
. & farnofiisima duitas in corde maris ^
(ita , ex omni parte fere marinis ftu^i- ^ buscircundata, portum idoneum & (ecura in- ' fra moenia prabes nauibus ftationem.Eft autem metropolis&caputvniuerf^Phasnicisprouin- ci^ , muro & antemurali & turribus eminenti- - bus circunfepta , piftium fertilitate commodiG. fima,fontibus&riuisaqu^ dulcis irrigua, vincis < & hortis, arboribusfrudiferis & agris frugiferis fcidiis & amoena.In cuius territorio in loco ali- i , quantu»
HiSTOMA ORIlNTAlIf. 75 quantulum edito eft fons fiue puteus , fupra quem fcfTus ex itinere dicitur quieuilTc Domi- nus, cum tranfiret per fines Sidonis & Tyri,
Habet autem aquas limpidifiimas intrinfecus ita copiose fcaturientes, quod omnia pomaria & hortos olerum &vniuerfam irrigat regione.
Hunc Salomon in canticis puteum aquarum cant.4» yiucntium appellat. Eft autem extra ciuiratem, iuxta muros eiufdem, lapis quidam tam ab in- digenis quam peregrinis in honore' magno 6c reuerentia habitus, eo quod fupei illum dicitur Tedifie Dominus, Sc docuiffe turbas confiiieccs, nec tamen gentilium voluit ingredi ciuiratem.
Hanc autem ciuitatem antiquilsimam poft di- luuiu dicitur fundafte Tyras filius lapheth, qui Geif.f fuit Noe filius , & a nomine fuo Tyrum appel- lauit . Hebraice autem dicitur Sor , & nos vul- gariter eam Sur appellamus. Quata autem fue- rit eius dignitas & prjteminecia & gloria.mani- feftumeftexfcripturis Ezechielis,quia(4Tyru loqucns inter alia dicit . Tu dixifti perfcflii de- coijs ego fiim,8c in corde maris fita. Et iterum: Quiscogitauit hocfiiper Tyrum quondam co- ronatam; cuius negotiatores, principes inftito- res eius terr^ incliti . & coetera multa qwf de eius diuitijs 8c excellentia & negotiatio/iibus narrat Propheta . Huius vrbis Rex fuit Age- nor,cuius filius Phaenix toti regioni nomen im- pofuit.Ex hac etia Dido traxit originem,qu^ in Africa codidit Carthaginem, quam hodie Mar- soch appellant « Huius etiam Rex fuicHy ram, <
£ 5 qui ad
74 lACOlir A VlT!UAC«
qui ad aedificium tempii Domini Cedros <ft Libano miniftrauit SalomonijCuius feruus Ab- dimus omnes parabolas &; itnigmarum obfcu-, ritarcs,quasSaIomon.Hyram Kcgi Tyriorum fbluendas mittebat mira ingenij fubtilitatcfo- lutbatjqu^ fi non folucrct, Hyram multam pe- cuniam claret Salomoni . E contrario autem JHyram huiusiconfilio Salomoni quaedam pro-», blematafiibceirta paenapecuni^lbluenda micrc-* bat. Hunc quidam eftimant efie Marcol qui Sa-* lomoni arquipollentertefpodcbat.Huius etiam praedift^vrbis rex fuit Apollonius , cuius gefta.
> late patentinvulgatishi(loii{5.Inhac etiam fe- pultumcft corpus Origcnis,tcrte beato Hiero- nymo, qui in epiftola quam mittit PammachiQ & Occano lic ait: Centum & quinquagintaan- ni prope funt hodie , ex quo Origenes Tyri mortuus eft.Ex hac etiam fuidc dicitur illa mu- lier Chananxa , qu^ Domino Icfu Chrifto pro , filia a Daemonio male vexata fupplicauir, iuxta.. Dauid vaticinium . Tyri in muneribus, vultum tuum deprecabuntur . Ex hac etiam VIpianus legis peritus extir oriundus.Tyrij au- tem , vt dicitur, primi figuras litterarum inue- ncrunt . Vnde Lucanus Pheiiices primi, fanj£ fi creditur, aufi Manfuram rudibus vocem fignare figuris. Tyrij etiam primi dicuntur ex muricei tinxilTe purpura. Vnde preciofior purpura ho- ^ die tyria appellatur . Hanc autem «gregiam 6c munitirsimamciuitatem primus Hietofolyipo- iLm Rex Baldouinus^ cuoi per (nenfes quatupc.,.
•bfcdiiTc^ ~
Historia Omintaiis. 75
obiedifrer , Tyrijs viriliter rcfiftentibus videns quod non proficerer, multifque expenfis inuti- li ter in expugnatione grauaretur, foluta obfi- disne rccefsic, tempore magis idoneo ciun ma- iori apparatu reuerci proponens, Vnde vtpofiet Tyreles magis coar<n:are,& amplius moleftare; inter Acconenlem ciuirate & Tyrum , cafirum quoddareadificauitinlittore maris, qupd quo- dam Alexander Macedo, quando Tyrum oble- ditadificauerat, ipfum Alexandrum nuncupas* NofiriaiicemhodieScandaliuipfiimappcllanu Efi autem locus ille fontibus irriguus , quinquo miliaribus diftasab vrbeTyrcnfij Sed & vir no- bilis Hugo de landlo Aldomaro, Tyberi aden- fitim Dominus, interciuitatefiiam ,& Tyrum in motibus excelfis vrbiTyrenfi pr^cminetibui ad decem miliaria caftrum munitifsimudifkum Toronuxdificauit, vtindeTyrenfcsquafi evi- cinio amplius coarftare poflet &: moleftare , 8c eorurn fiibfequentiu impetus declinare: Eftau- tem inter mare & Libani monte quafi in medio confiitutum, arboribus & \ ineis & agricuiturf commodifsimum. Poft haec vero cum fecundus. Hierofolymitanus Rex Baldouinus de Burgo peccatis exigentibus in captiuitate Saracenoiu detinerctur,Dominus Patriarcha Hierofolymi- tanus cu Archiepilcopis&Epifcopis&alijs re- gni Baronibus cum comice Tripolitano ciuitate obfidione vallauit, cum Duce etia venetorum, qui multitudine pugnatoru comitatus cum ga- leis quadraginta Sc multis tam maioribus quam
minoribus
7^ lACOBl A Titriaco
minofibus nauibus ex paite maris vrbem dit.Qni cum immefo labore & multa fanguinis efofione.cum vari]s machinis 8c bellicis inftru- mcntislogo tempore ciuitaccmimpugnalToiir, quinto oblidionis mcfcciues fame intolerabili deficientes ad deditionem compulerunt , qui faluis perfonis , Sctcbus , noftds refignauerunt duitatem.
*De ciuitatihtu maritimis k Tj/ro vfj^ad Laodiciam SjrtA.
Cap.i4. Oft hanc autem eft duitas Sarepta pro-
introitu loquutus eft 3. Reg. Helias Propheta ad viduam mulierem
•7* ligna colligentem , cuius farinula , eo quod pai nem inde fecit viro Dei, fufccpir incrementum. !n eodem loco iuxta portam ciuitatis modicam capellam fecerunt Chriftiani . Poft hanc autem
fequunturali^ciuitatesmaritim?, primo Sydo, pofleaBerichum, deinde Biblium, qii^valgan-
ter hodie Gibcleth appellatur, in Phainicie pro- uincia fuprMitrus maris confUtuca , quondam Eusa dida,co quod Euaus,vt dici cur, fextus fi- Bih. 6^- liorum Chanaam , ipfam fundauerit. Dc hac in kentGi- Ezechielc dicitur; Senes Biblij,& prudentes eiuf ,6 Tyre,pr?bucrunt nautas ad minifterium vari^ fuppclledilis tu^ . Et iteru in libro regum 2 . fic inucnitur . Porro Bibli] pracparaueruncli- * gna & lapides ad aedificandum domu Domini. Hanc co mes Tripolitanus Bertramus, lanuen- iibwcum salw feptwginu Cbi prxftantibu»
atuxiiiuin.
Historia 'ORiiNTAiif. tuxilium , fibi fubiugauic , & lanuenfibiis coii* cefsit. Poli hanc fupra mare fita cft ciuicas, cju^ dicitur Botrium,vulgariteraureniBetiron nun- cupatur . Deinde caltrum quod Nephin appel- latnr; poftea ciuitas T ripolis iiucupata. Deinde ciiiitas Archis difta , qu^ per miliare vnu a mari diftat . Deinde Arrados ciuitas in infula iuxta littus maris fita, quam Arradius filius Chanaan sedificauit: in qiia beatus Petrus A poftolus ma- trem beati Clementis mendiemtem inuenit,6c ad fidem conuerfam, filio reftiruit.ficut in itine- rario Clementis legimus: in quo etiam fit men- tio de duabus columnisvitreis mirabili artificio • in praedifta infula cunflis admirati bus in altum credis. J nde Anteradenfis ciuitas fic dida, quafi ante Arradum fita : vulgari autem appellacione hodie dicitur Tortofa. in qua beatus Petrus Phafnicem circuiens, cum a partibus Hierofoly- ■ mitanistranfirctin Antiochiam, in honore bea- t? virginis Marif modicam fundauit ecclefio- lam j in qua etiam diuina celebrauit myfte- ria . qu^ vfque hodie in magno habetur hono- re,& multorum populorum accelTu frequenta- tur , co quod beata virgo in illo fibi ab infantia primitiu^ ecclefi^ coniecrata multa operatur miracula , & infirmis illuc venientibus grata confert fubfidia fanitatu. Dicitur autem amuU tis , quod inter omnes beat^ Mari^ Eccle^s irta ^ueiit prima, non (blum autem a Chriltianis, fcd etiam a Saracenis in magna habetur re- ucrcnci^^QUi filios fiiosplcxuniQuc sci pr«cf<it^rn
ecclefiam
TacOIX A TiTRiAcd
ccclcfiam adducunt baptizandos, vc diutius vi- tiant , vcl vt corporalem recuperent (anitatem. Pr-cdiftam vero ciuiratem Anteradcnfem ,poft captionem duitatis (anft^ , quidam viri nobiles per partes illas caula peregrinationis tranfeun- res &: Hierofblymam pergentes, comites vide- licet Pidauienbum & Blcleiilium,cum ouibuGi dam aliis viris illuRribus , ab holiibus expedita comiti Tripolitano tradiderunt . Pojfl: hanc fe« quutur ali^ maritim^ ciuitates, videlicet Mara- clea, Valania, cum caftro Margath • Gabulum, quod vulgariter dicitur Gibeb , & inter omnes vltima ex parte Antiochi^ duitas fitum habens «egregium, & bonorum temporalium magnam habens vbertatem , Laodicia Syri^ nuncupata, Vulgariter autem Liche nominatur . Vir hqui- dem illuftris & ftrenuus in armis Dominus Tancredu.scum Antiocheni principatus admi- niftrationem (ufccpiiTct , eodem die quo nobi- ' lemocciipauitciuitatcm diftam Aparatam^ di- tioni fu^fubcgitpracdidam duitatem, vno die duabus agregijs vrbibus Antiochenum magni- fice amplians principatum. Eft autem alia Lao- Jpt. Ii (Jicia in Afia minori , qu^ a beato loanne intet fcprem Afic ciuitates in Apocalipfi numeratur* Has omnes maritimas ciuitates noftri viriliter occupares, nccvnam folam munitionem prope mare Saranis reliquerunt . Vnde ex parte marii hoftium penitus ciwrra» eft fortitudo*
Caf 41.
Historia OAiiNTAur* 7/
Ciuitatibtu mediterraneis nojlri obfede^
Tunt i fed non caperHnty efHafdtlm tamen fibi fecerant tr ibat artat,
Vaidam ramen mediterraneas dui- tates,quas maxime vitra iuga Liba- ni noftri fubiugare ncqiiieuerunt,
Ifincs earum & luburbanafrequencec ValHiido,& miiltasduibusinfidias machinado, vt k moleftatione ceflarent , fibi tributo leruire coegerut.Emiflcna vero ciuitas,quf hodie Ca- mela feu Camele nuncupatur , & quaedam ali^ duitates Caeldyri^jfcilicet Hiiiopolisjqu^alio nomine dicitur Maubech,& Aman , cu quibus- dam alijSjproptct vicinitate a noftris comodiui poterant moleftarr, vnde pacem & fecuricaceni multa pecunia redimebat. Sed & tam Calipha, quam Soldanus peius, noftroru impetus &
Violentas in regno liro irruptiones fuftinere non pracualens multa Regi Hierofolymitano annua- tim tributa foluebat. maxime quado fibi a SoU dano Damafeeno ^gyprij metuebat. E contra- rio autc RexDamafei data multa quatitate pe« cuni^ a noftris , qui medij inter Damalcenos & iEgypuios erat, trengas 6c fecuritace obtinebat.
2)e objidione HalapU ^ Damafci.
c luitatem fiquide Halapi^ fccudus Hie- Cap, 4^. rolbly morum Rex latinus, Baidouinus icilicet de Burgo colleftis ex toto regno iriribus obfediC} fed mulcicudine Saracenorum
a parti-
) 8o Iacobi a Vitriaco, S
a partibus orientis ad (uccurfum ciuitatis pro- perante, Rex longe viribus inferior foluta obfi- \ ciionereceisit. Chartus autem Hierofblymoru Rex Baldouinus Fulconis Regis filius, cum Ro- manorum Imperatore Conrado,& R.cge Fran- coru m Ludouico,qui fanfto Clareuallenfe Ab- \ bate Bernardo praedicante fignum crucis rece- peiat , cu Hicrofolymitano Patriarcha & Por- j tuenfi Epifeopo Apoftoiice fedis Legato , cum • multis Archiepifcopis& Epilcopis, Ducibus, j comitibus & alijs Baronibus, tam de regno qua, de Imperio , Damalcenam obfedit ciuitate . Eft autem Damafcusciuitasantiquifsima fere inter omnes orientales vtbes quantitate & populoru • multitudine habens prJcemineiuiam,aquodam Abrah^feruo,qui eam fundafTe dicitur, fieno- minata . Eft autem minoris Syri^, qu^ Phaenicis ■ Libanicaappellatur,Metropolis:ficut legitur in l/4r>7, ProphetaiCaputSyri^ Damafeus. Eftaiitemin campeftribus , in agro fterili & arido lita , ni(i quantum aquarum irrigatur beneficio , qu^ de montibus delcendentes per quofdam meatus j deducuntur, & vniuerfam irrigantes planiciem ' reddunt fertilem & arboribus frudtiferis abun- ' dantem.Iuxtapr*diifIamciiiitateminloco,qui hodiedicitur Klelgiflaphar, apparuit Dominus ^ Saulo cum appropinquaret Damafio dicens ei: Sauk Saule, quid me perfequeris ? Pr«di£li igi- ' tur Principes cum innumerabili exercitu ciuita- tem e vicino ex vna parte oblidentes, pomoeria ciuitatis violcnccx effregerunt , Fluuium iuxta
mucos
HisTbRiA Orientaljs. lautos ciuiratis defluentem ad.vfus fiios/ofci nianu occupantes, Damalceni.aucern d<? CuU :Viribus diliidetes cum iam diu ex parte pdriios- rioruhi noftrisrefirtcre non valerent , quofflarii ex hxs c^ui de Syrie partibus peregrinis principi- bus ducacOm & confiliumprxbueraiit, cupidi* ‘ ' ' tate coecatos more, ruoComiperunt, qui perfua- ’
. ftrunc achiliam ciui tatis partem transferri cxerA citum, Vnde religio priori loco , BclSaraceiiis ^ occupato , & contra hoftros munito deficienti- . '
^ bus viduatibus Bc aquatum penuria laborante .•
exercitu, attendehceaPrincipesndftrimanife- v.ftam illorcim' 3 quorum fe fidei, commiferant, .malitiam ^ indignantes , orientalium fidem ] (eu magis perfidiam deteftantes & {ufpedam "^habentesjinduticonfufi & reuerentia,mul- ^qmlabprantcs.& parum proficientes ^ ad pfo- ' ptia redierant, , , V
V ■ ’ ■ ■■
, • • • , '*4
*J)e9jjftdieneCafirek maghtz^ ^Jbotrenjrs dcJituTtnrea^^Tr^conitiids
Regionis, ^ . y . ’
Oanries aure Conftantinopolitanus Imperator, cum infinita multituding . militum, curruum,& equorum, viia
curn prtneipe Antiocheno Comite '
Edelbno, Cafaream ciuitatem , ab Antiochia V ' non multum diftantem, que hodie Cacfareama* gna nuncupatur , obledit • (ed indignatus- ed , * * quod pradi^tus Princeps & comes iu expedi-
F , tiono.
•%<«
/ IaCOBI A VlTHlACO - ^
^ tionedcfidcs&rcrniftiipfumiuuarc&nbiobe^
dire negligefcant , accepta ab obrersis pecunia^ , i obfidionc (bluta recefsit.Sed & rex Hiero(bly* i
• . iiiitanusBaldoiiinus quartus cuni labore niulro^"^!
& periculo maximo Boilreniem ciuitatem oc-'% : i cupaturusadijtjfed inucnicnseamlupraidqua,| crediderat munita&inexpugnabilcmj reueriui^ *
- eft, multain redeundo i Saracenis palTus inco^
. inoda ,& pluribus cx fuis interfeftis • Eft au-^ a t ' tcmBoftrumciuitasantiquifsimaprim^ Arabi^^ ' - J*. Metropolis, qii? hodie vulgari appellatione^'^?.
Buflerethdicitur,continesfub(eTraconitidcin V" , ^ % regionem . De qua in Euangelio beatus Lug»?^ : mcf 3, iic ait: Philippo autem Itur^ae & Traconitidtsi^ i regionis Tetrarcha. Quoniam autem fontibus.vt , &riuis regio illa penitus caret, illius terrf ha- 3
bitatores aquas pluuialesper tracones, id eftS meatus fubterraneos colligunt in lacunis, Vnde 5 propterhocregio illa Traconis appellatur .PoK-*j ‘ pulus etiam illius regionis in fpeluncis habitas^^)
& in traconibus haberis domicilia , moratbr in j cauernis.Poft regionem autem DecapoleoSjCU-J;;
ius fines feii extremitates fbntinter mare Gali-,Vy
' • ' • -
Ixx & Sydonei)!, qu^ etiam pofi.ciniratem Ty^ > beriadcnlem vcrftis Damalcum protenditur, e{^:^ Iturxaregio , fcilicetpoft territoriutn Sidorier\-^ fe & montana , media inter nbs & Saracenos» t i & quia ad radiceif
f Libani protenditur, (altus Libani nuncuparur*^
r Ituneaauteregio pfjtdidl^ regioni Traconitidi;
vicina cft&conteiminaf ■ L
J^ISTORIA lOltlENTAtlSi '
'N': •
V ^fidione Cayn^fiAlexAndrU ^ DamiatXi
Ex kucem Almiiric^s prs?di£ti Baldo - cgf uini gcrmanusciuiratem i£gypti no- minaram Cayrumoblidionecinftam facile , vtdiciturjexpugnalfct, & ctia oram iEgyptu nomini Chriftiano& Chriftia- > loru dicioni lbbegifler5nifi confilio pefsimo cu- ufdam malitiofi hominis Milonis de pianti, ac- :ep,taab hoftibus pecunia > obfidionc folura re- ieisiffet . Ipfe enim prius Aiexandria egregiam /Egypti ciuitatem,qua Siracuniis & nepos eius Saladinus Soldano jfEgyptio abftulerat,obfedc- • ^ rat:6c eos ad deditione compelles ex.pafio eam Soldano iEgyptio , recepta ab eo promilla pe- cunia,refignauic. Poftea Vero ide Bex Conftan- tinopolitano Imperatore innumera grarcorum multitudinem iibi in auxilium mittente cum ingenti tam galearum > quam aliarum nauiuni clade, Damiatam ciuitatem Aegypti munitilsi- niam obfcdit* (ed fame 6c frigore , & immode» r-tapluuiaru inundatione repulfiis, cu magno
4».
■ vf'
.. yi
exercitus fili detrimento, ab obfidione rccelsit.
, . 1
^ i'
2)^ (^HtbHfdd munitioHibtis <jH<u nofiriinconfinio
SaracenorumfHndaHcrunb, '
iVm igitur ciuitatesmemorataspluref^ jque alias maxime mediterraneas noftri \
rfubiugare non podent, in extremitati- ~ - ’
busteir; fu^, vt dnes (uos defenderent cadra
P a . muhU . /
• lA;OQ94X:YlTRIA,C,b.-i^v :
raunitirsini^ ^ inexpugnabilia inter ip(os;&> hoftes cxtruxerunc 5 fcilicet Moncepi regalem*^ & Petram deferti, cuius nomen modernum eft Crac vim lordanctn , Sapheth & Beluoir , cum multis ali)s muintionibus citra Iordanem. Ert autem Sapheth eaftrum nmniciftimu intec.
Accon 5c mare Galile^ non longe a montib^ujj {■ ^ Gelbbe (itum. Belubir vero non longe a montb Thabor .iuxta ciuitatem, quondarn egregian^ Si)thof. S^ pppulpfam lezrael, inter Citopolim
beriadcmfitumeftinloco lublimi. . i.|
; Q^titer terra a ndjhris ac^nifia regi ^
« :v-^ . bns eft dtJinlfHta, ‘ '
D maibris autem fecuritatiscau-i^ telam inter diucrlbs principes St j Barones diuifum eft regna Hie*.. rolblymitanum , qui terram (ubj ^ rege defenderent & cuftodircnu^
• Iplorege partem fibi digniorem & meliorem ; retinente 5 fcilicet ciuitatem Hierufalem , Nea* ; ppKm, Accon, & T yrum , curri quibufda oppi- , * ; dis & calalibus. Homines Ligii regni fidelitate & Sacramento cum certo militum numero (er- : ui^cio regio obligati fuerunt' Comes T ripolita- ^ ims^Doniinus Berythi, Dominus Sydbnis,D6»; minus, Cayph^ feii Porphyrif, Dominus Cajla-; ree , Princeps Galile^, qui &, Dominus Tybe*j riadis; ComesIoppes& A (calonis Dominus niptitisj^fcgalis & toti^s^^err^ trans Iordanem: pomtnus AiTuc & Dominus Ibelim cum qiii-
bufiiant
Histro Ri A OitVi^^tALft» $S
bqiyam alijs. Sed interklios maiores erant pr^- «^inentiam & dignitatem obciiierlte|. 5,
J ^
'^7. *2)trcgno t natione ampliatione ^
i - . orientalis Ecclejia.
X turfc cepit orientalis Ecclefia cap.* reuirelcendo florere , & cultus religionis in partibus orientis ampliari , & vinea Domini no*
- dos botros gcrnlinare^ Ita quod Cant,
' in ea videretur impletum, quod Icripcum efl in c^tipiscanticorum: Hycms tr^^nfipr.imberabijc ,
^ & recc;{sit flores apparueruntjn terra noftra; tempus putationis aduenit * A diuerfisenim ii>udipartibus,exomnitribu&Iingua,&qm-
: mnationequ? (iib caelo cftj‘odoreiaiiftoium&!:''
venerabilium locorum trafti deuOti DeOperc^ gtirti , & homines religiofi , ad terram ftnftam; CmifluebSt. Reparabanturcc^lefi^vetcresmou^^ fabricabantur . Monafteria regulariu largitione^* Princfpum , & eleehvolynis fideliu inJocis ido- ' 1 4icis confttucbantur:ccClefiarum miniftti &aliA ad leruitium & ad cultum^ diuinum pertinentia ' ltiflicienter& competenter ordinabantur vbi- qiie. Viri autem fandi foculo rcnnnciates varijs'* aifedionibus &: dcfidcH]s tradi, & feruorereli*' gionis accenfl eligebant ilbi loca propoOto fuQ ' ' (Jcdeuoyqnimagiscompetcntia. j
'' .|'0 ■ “• ’#’V? ■**" jl ■ i '"'c.' :
Vr5‘v"i ^ bj»' A
■j
t: ' '
♦ . >• ■'
'
A
draginta diebus (blitarius ^
" - q^cjuarantcna appellatur, vtvinmducer^in •; ; ' crerniricain , prizeligeotes » in jnodicis celltil^ | . jjorriinodeuotitirsime militabat» AHjadexeili«t i
' pium & imitationem fanfti viri & folitarij Hliij f•R^5g» Prophet^ in monte Carmelo , & rnaxime in - ' in parte illa quf fupereminet duitati P6rphy w Sif , qu^ hodifc Cay phas appelUtur,ium fonte,
> ijui fons Elif didtur , non longe a monaftOT^ j beat^ virginis Margaretf , vitani (blitariarn . agebant in aluearibus modicarum ccllularurrr, ; janquam apes Oomini,diilcediilem(piritualei^ , mellificantes. Eft autem alius Carmelus traiis i Iordanem iuxta dcfertuinfolitudinisVin qw> ’ latuit Dauid fogiens i f^cieSaul, vbi erat habir ^ tatioNabalviriftoki^Hicautemjinquoconj. i 5 - iicrfatus eft Elias, fitus eft in naaiidmis,^ ,
Ab Acconquatugr miliaribus. .
7
Hi S T O RI A Or TE,N T A W S.
i:- .
\^_^J^udinc fordanis^ ^ de fiagno Gepcjar^tl^ ^Hod ejimare GalilM , ^ df
Jordane, . "■ ^
; J
r.i
Vam plures vero in rolitudinu Cap.stJ bus Iordanis, vbi beatus loane^ ..
Baptifta fugiens homihu ciirbas, vt liberius Deo vacaret, ab annis i,nf ,
puerilibus delituitj mortui miiii- ’
vc viuerent Deo, quietis nbilepulchrum egerunt • In hac autem Eremi (blitudine non (i locuAas cum meile beatus loannes edebat, ft aute in partibus Syri^ plerisqj confuctudo, lueniente locullaru multitudine, eascolligedo i. congregado ad villum reletuare. Me|ii$ aui.
!m ex calamellis maximam in partibus iliis vi« imus abundantiam • Sunt autem calamelli ilami pleni meile , id eft, hicco dulcilsimo, ex uo quali in torculari compreifo, & ac^jgneni >ndefato prius quali mei, poii hxc quali zuc« na efHcicur. Vocantui; autem alio nomine ca« ameUes,^quod nomen ex Cana & meile com« onitur,eo quod c^isliue arundinibus huiul- lodicaiami (unt limiles. Quoniam autem veri milemihiinon:videbatur,quQd beatus Chrifti aptiha loculiarqm cirnes maduoret^ qui pano :iam velci renuebat , quxliui diugetera quoda uciano^ monacho, cuius coenobiuin partibui" lis erat, habens maximam monachorum muU tudinem/ub vno abbate , vitam ax^lsimam
F 4, " . ducea-
'‘•il
V
4.
-f-
»•
•4
' //!
' I a c p b 'i ' A ^ I TiCf A p'p ’ ducentium jCuiurnlodi cfTent Idcuft^ quaiin'fq*t litudine illa lordahica beatus loannes marrdui*' cade perhibetur . Qui mihi ftatini re^ondici- qdbd frequenter in refectorio fuo quxda herba : monachis ad edendum apponebatur , qUarn> languftf,id eft locuftam nominabant,cuius circa^ monaftetium (unm magnahabebatur cdpia.ad4 iungens quod 'illa eflec, quam edebat beatlis' loannes . Sed & de meile filueftri ex apibus ii\V deferto illo , frequenter copiose reperiebanci^ 4 Alij -autem ex viris religiolis in deferto illo.i qiiod adiacet mari Galile^ , ( in quo Dominus^ j4a, frequenter turbis predicauit 5 panibus hordea-i
' ■ ceis cum paucis pifciculis hominum multi- tridinem pauit , &varijs miraculorum hgni$ t regionem illam illuftrauit. inquo etiam 1ocq> jc" T»h refiirreCUonem fuam difcipulis (uis mani-^
' feftus apparens , cum eis manducauit & bibits i Pedibus autem {iipramarcillud ambnlauit: Ibi-i etiam quofdarn ad fc difcipulos cuocansi ait : Venite poft me , faciam vos fieri pifca-- toreshpniinum) fblitariam fibi elegerunt habi.-- tationem i Quidam in planicie , in quafccnurn ^ multum reperitur ex herbis deficcatis *. Alijm ; monte propinquo^ in quo Dominus feorfurn;-; confiieuefat orare. Eft autem mare Galii^f,fta- » gnum in finibus GalilxSj ex aquis dulcifsimis/' colIe£lum,yarijs pifeium generibus Commodii- i fimum, vifu amcenum^ & deleClabile ad potan^f dum. Et quoniam tam in longitudine quam iiV' U^i^udjne valde fpaciofijmeftjmo^e Hebr^oru/:
- ' V. ■
V.
i
Oris N talis,
^gyptiorum, qui quaflibec aquaru copiolas fpatiofas congregationes tam ex aquis dulci- s , quam ex (KiGs , mare nominant, pracdidus us maris nomine nuncupatur.Dicicur etiam ire Tiberiadis,eo quod ciuitati Tiberiadenfi, vulgariter Thabaria nominatur, adiacet, /. '* xca quam ciuitas Petri & Andre? ,quam Do- inuspropriailliiftrauit pr2setia,fica eft Beth- k
:da . Dicitur pr;tterea quandoque ftagnum eiTelareth quod interpretatur, auramgeneras,
I quod ex fontibus montium, circunftantium squentet ventu colligit validum» ex quo fafia jftagnp perturbatione, & jnualefcentc tem- ^ . sftate , vndis flucluantibus nauicul? plerumqj bmerguntur . .Pluuius autem Iordanis ac^jia- ces Libani motis,iuxta C?{aream Philippi, ex iobus fontibus, videlicet lor & Dan,exqiii- isnomentrahit5coriginem,inpra:di<flofta- no Genelaredxd.dcendit: &ind^totusegie- ' , iens per centum fere miliaria regionem adia-^ mtem irrigans>per vallem illuftrem, qu? vallis ilinahim di citur , i n mare mortuum fe infun^ > ^ it, 8c poftea nunquam apparens abfbrbetur in byflb, Eft autem fecuslocu, qui dicitur Sego/,
Ili hodie vulgari appellatione Paumier nomi- atur. Dicitur etiam pr^didum mare lacus AI- hatesdiue A|phatidis,& mare lalis,eo quod fit ''
:a (allium & amaru quod ex eo nec homo ncc : eftia bibere potcH:. & plerumque etiarii marOf ^ iaboli, eo quod nihil yiuum in eo generatufi aliquid vi W habegs in eo fMbmergi valet.;
X F 5 ■ Habet
• A ' ■*
- . -i V • ' ^
, 'lAtOBI A VlT,RIA<TO
Habet autem iuxta fc montem (alis exce|{um^ arbores etiam iuxta ripas eius poma femntpcd* carum exterius corticem habentia «intefius^aa* tem non nifi cinis, & quali fauilla foetida teperi* Ctn.iff tur. Dominus enim igne &fulphur plui tliip^.
Spdomam & Gomorrlim,& alias tres duitates* t' . 4 Homines illi pelsimi erant , & hoftejs natur|»
#; ignominiofam , & abominabile turpitu4inei|i inter fe abufiue operantes . In loco autem; illt^.
■ ' qui Pentapolis dicebatur » cft prasdidus lacus^ cuius fundus inueniri non poteft • Dominius enim ciuitaces illas vfque ip aby ITum poft pr«^ .didum incendium fubmcrlit . Fluuius aucem Iordanis, de quo p^ulo ante fecimus mendone» ^ n\onte Libani vlque ad locum illum , multas ex fe prxbet commoditates vniuerf^ regioni»
. Reddit etiam hortos irriguos , & terram
feratn , habens aquas dulces ad bibendum ,
pifce$(^nosadedendum , 8c ripas idoneas a4
arundines , (eu cannas procreandas , ex quibuf teda dpmocum tegunt, parietes contexurit* Campi autem adiacetes ex calamelUs conden(a muititudine iiillantes dulcedinem, zucar^ pro^ creant abundantiam . Peregrini enim & etiam indigen^corporafua&v^hinientainaquislqr* |fsn. }• danis cum magna deuocione (bliti luntabluere: co quod Redemptor nofter a beato loanne in I (Iu mine ilio bapeizatus contaftu mundilsimf carnis duuium (anftiiiauit, vim rcgchcratiiiani. conferens vniuerlis aquis . Tota etiam trinitas, litifr, I,' illum duuium fccikcm ^ dighUsimum dedfca^
. . uiKSu-
Hfs^oRiA OiaFRTXLis. ‘ ;^r
It : Supra quem pater eft auditus, fpiritus fan^Wrfw.i, iisin cdlumb^ (j^cie viius , filius in humana aturabaptizanis. Mulciautem vtriulque fexus omines & mulieres baptifmo paenitenti^ a eaco loanne inipngdidis aquis baptizati,Chri- i grati^ & baprifmati fefe habiles & idoneos, c aquaru fubmerfioni afluefaftos reddiderunt.
1 fignum autem futur? purificationis Naaman yrus in hoc flumine k lepra mfidatus, quali car- lem pueri recepit. lofiie autq cum multitudine ^ ^ *' florum Ifrael aquis fuperioribus in altu afteri- ^ lentibus , inferioribus autem in mare delcert*, lentibus , ficco veftigopertraliuit: exquo duo- >> lecini lapides , iuxta numerum duodecim tri- ►ubmjfilijllraelcxtraxcrunt.DequibusatJlit- eram dixit beatus baptiftaloannesrPotcns eft dominus de lapidibus iftis fulcitare filios Abra- Matt. j.
♦ Helias autem, &Helifeus aquis lordanicis Heli^ pallio perculsis, & in duas partes diuilis,
>er ficcum tranficrunt . Multi igitur ex viris rci igidlis propter fluminis lahftitate & aquarurfi >ppbrrunitatem , vicinas fluuio conftruxerunc labitationes. .
f
*DemonuThakor^ ^ dehfstjHtregHlarit^iu ■' ciMtfibiuvixcrmtJ^
BSN monte Thabor, qui fublimis eft & >6 arduus valde , in quo Dominus coram 1^!^ Petro &lacobo &Ioanne^pr2(entibus ,
Mojfe 6c gloria
AT"
p
m
c6vi X VlTiiACO^
^efuireftionis oftendit. propter loci rco^cfiam^.
* imk
honorem , monal)eriurftonftFu;^eruntt i autem pradiftus mons in regione ,fibn..
Jongi^ a Naiareth , habens ad radicem’ cius
r
rentem CilTon; montes autem Gelboetx: vna,*^1 a.jtep.i. parte , ex altero vero mare Galilzx . De mon-P ;
** *• II •• • 1
i- '■
;AV.
H-
y V w>w m w ««aw«mw j
ribus autem Gelboe quidam fabulantur quod t | riecros necplUuiaad litteram lopereos deftert^* . dat : Sed hocfaUum cfle ^vicinis habitatoribus^. ;
frequenter cft comprobatum . De ordinibus, -,y etiam Ciftercienfium& Pra:monftratenfiuni iii' <
■a’?
I
K V-
t-;''
loeisidondsmonafteriaconftruxerunt, Mult^ I ■ autem ex his qui defiderio lan£tf terr^ de certV- , j fqa & de' cognatione fua & dc domibus patrunli!* * (uoi?um exierunt, licet turba &tumUltus hoi^^ minum plerumque religioni hnt imp6dimen<i^ ^ - . tum, maluerunt tamen inter turbas populorum •. 'M ; i corporaliter habitare , quam a lanitaruciUitar^T . HieirulalemjBethleem ^ Nazareth/qu^tanqua.'^ cell^aromaticelaluatorisredolentconuerlatio- ' , nem, habitatione priuari. In Nazareth enim do P, ■ ^ L«e. 1. fpiritu fimao ex Maria virgine conceptus fuit r ^u.i. Dnmiiius; in Bcithlcem natusnn Hierulile pro- jrfW. z;. ialute npftra crucifixus, mortuus & fe|faltus; - t ^
L'. .
*D.eciHit4te pmSia Hiertifalem ^dc
fuffiiaganeis ‘
,
^<F>55-
Thren,i
’ i
W5%<anfta (anftaruUi , Domina geiititim'i''V i
Princeps prouihUiruna,rpeciali.pr«ro-i ^ gaciuk ciuitas regis magni diaa»6c quafi in ceri^' r.
rtQ mutti
i'
X C
!k-:-
-1
^lundi jn medio terrf fita,vt ad eam coflue- ifa'nt> ' itQtnnei^geces, poflelsio Pacriarcharu,alum-. . ., Prophetarum, DoftjrixApoftoloriimdalutis ftr^ cunabula ; Dtii patria , mater fidei , ficuc >ma mater eft fidelium : a Deo pra^ekfta & iQificata,in qua fteterut pedes eius ab , ange- •> honorata ,& ab omni natione , qu^ (ub cxio ■ .frequentata , Eft autem in monte eminenti nftituta, ex vtraque parce montuofa , in illa rtc Syri^ , que dicitur Iud<c'a & Palsljina, la- ; , & meile fluens: frumentO,Vino & oleo Sc- nnibus, bonis temporalibus abundSns . Flu- inibus autem prorfiis caret; fontes autem non bet, excepto vno, qui Syloe nominatur , qui b monte Syon per medium vallis lofaph^c iens , quandoque copiofas miniftrat aquAs: erunique vero modic^ vel niill^ penitus' aqp^ periunfur in ipfp ♦ Surit autem tam in yrbCj lam extra vrbenp ciftern^multf ex aquis plii« alibus, tam hominibus, quam animalibus ai 3tum fiiffidetesj&ad alias varias necelsitases,;.
[abet autem plura & diuerfa nomina ex varijsi ^ " jentibus & fecundum diuerfiis linguas & na- - ‘ ones. Primo enim vocata eft Iebus,poftea . ilein, ex quibus duobus vocabulis nome ter^ ^ nm habet Hibrufalem. Dichur etiam Solyma : Hicrofolyma:Luza, & BetheU Ad vltimum i<fta eft Helya ab Helio quoeftpre Romano^ ^ ' ' ui eam in loco, in quo modo eft , poftdefku- 'Hakriar ^ <\* loneaTito & Vcfpafiano fafta, re:edificauiti cimus eius Epifcopus fuit Apoftolus Jacobus,
/<^4' lAiCCyB3 A yiT,KlA^O qui perticA fullonis in Hierulalem pcr^flui^^; ; Martyria tbnfiu it ad Domintim , Pbft hi^*' ^ vlquc ad tempora luftiniani Imperatoris nbni ; , iiHirimplices habuit Epilcopos ,, nulla maiorisf .'] dignitatis prarogatiua praeeminentes* Tcmpo^'-*
' ribus autMi pra;diili j Deo diledi & religio^fij 1 ^Imperatoris , in (ynodo generali , apud vrbern!?!^ Conftantinopolitanam, ob reuerentiaciuitatfi *
lai^^j in ea conftituerunt Pa^iarcham, quordi- i j
fuffraganeos Antiocheno & Alexandrino fiib- b/
trahentes, eo quod in confinio & limite horum >|'* dborum Patriarchatuum erat conftituta. Obtiw ‘ ’
'^net aurem quartum locum pofl ApoAblicam>ii' j ftdem in Ecclefia Dei.Habet autem fub (e qua-* d J : Metropolitanos : quorum primus eft:Ty^
renfis , continens (ubfe quatuor (ufTragancos ;.Epircopos,(cilicer, Acconenfem, Sydonenfemi^^? Berithenfem & Paneadefem .Efl autem Paneas';^ ' ^iuitasilla, quf nunc vulgariter Belinas nuncu<-;=‘f j patur , ad radicem Libani montis dta^ DamaQr j cer^ ciuitati fatis efi vicina, 6c eft tertfiinus terr; i promifsionis • Secundus Metropolitanus feit, t Archiepifeopus eft C«farienfis , vnum fblum i (ubie£tum habens fuiTraganeum • Epifbopum !t ^ videlicet Sebaftenfem. o/ ' ^ . rd
Historia ORiiHTAtif.
t ciMtAtihfts Sebafia , Tyberiade ^ Bethfhm,
Petra defirti.
Ebaftaalio nomine olini dicebatur caf.i64 Samaria, in qua fepuki fuerunt viri loannnes baptilla, H elifeus,
& Abdias Propheta.Ciuitas autem qu^ dicitur Cayphas fiue Porphy» non.habec Epifcopumifubcft autem imrne- :e Archiepiicopo C<^(arienfi.Tercius Metro- itanus eft Nazarenus, vnum folu habens fiif- ;aneum, Tyberiadcnfem Epiicopuni . Eft • :mTiberias ciuitas fupra mare Galile^ fita ;gione Galile^ , frumenti & vini & piftium rtate redundas* Fuit autem quondam fedes hiepifcopalis in vtbe Citopolij qu^ hodie ^ tur Bethfam, inter motes Gelboe & lorda- Buuiu incampeftribus (ita.Eft autem fertilis ,
16, riuis& fontibus irrigua, qu^ quondam / i5pai«ftin^& Aiiuerf^ Galilf^ Metropolis itit;(^d propter dignitatem loci,& reueren- n Dominic^ Copceptionistranllatus eft Ar- ;pifcopatus ad ciuitatem Nazarenam. Quar- . Metropolitanus eft Petracefis, vnum fblum ens (ufFraganeu Epifcopum gr±cu in mon- lynai , ejcclefi^ beat^ virginis Catharin^ , ^ nachis eiuldem monafterij praefeftum . Eft :m Petra ciuitas municifsima , que vulgari ninc hodie dicitur Crac, & Petra defcrti, a Iordanem in finibus Moab in monte fubli- ica^ftcund^Arabi^ Metropolis. Eft autem, . -
Ytdici-
C^-57-
; t A C O B Z A *V l T UI A C d; vt dicitur, locus ille de quo dicit I(aiasJ?rqjphe- ijaix i6 taiEmitceAgnum Domine domina toreini,rferr<^j &: carcera . Eft autem iuxra vibehi antiquifsi-^ ' mam, qu^dioicur Rabathaance quam duitatem^^ procurante Dauid occiiiis fuit Vrias.
^DeciuitAUbtu Naz^ureth^^hron ^ Lidd(t. ' T
- "l
Abec pr^terea Hiero fdlyniijta- '
>U
nus PatriarchaquoldamEpifcp pos (ufFragaii^s libi nullo mc-;J diante fubicdlos, (cilic.ee Bedir leemitanum , & Ebronenfem..& ! Liddenfem . Fuit autem ecclefia Bethleemitica JPfioracus Canonicorum regularium vfque ad j .tempora Baldouini primi Regis Latinoriiraj in; Hierufalem. Rex vero propter loci dignif-^ ratem & dominic^ Natiuitatis pra:celientian>i* eam cathcdrali dignitate iul^imauic, coftituens in ea Epilcopum de.mandafo & voluntate bo- njp memorias Pafchalis pap? , qui ei Al^loncni . ; duitatem eidem immediate lubiecit • Similitct v' ^ 14. Ebronenfis ecclefia, qu 5 prius Fuerat prioratus, j
propter loci digni tare,pi quo fepultifiincAdanj ^ & Eua , & tres Patriarchf Abraham , I(aac , & i Iacob,cum Sara & Rebecca ,in fpeluca dup^licit ' & propter reuerentiam feruorum De^ad,Epi(- ;
■
copalem fublimaca eft dignitatem, Ebro autemj antiquiis nominib® Arbe 6c Cariarharbecappel-;j
latur^ Lidda autem duitas quondam Diofpolis ^ . appellabatur, nunc ad (andum Georgiui^ nuit- l cupatur. 'V -
c? i'rtoribH4jfih Patriarcha Hierofolyrnttanoconfiitutis.
Abet infupcr pradidlus Patriar cha Abbates & Priores, fibi (ub iedosjinfignia Pontificalia , ba culos (cilicet &: mitras, annu. los , & fandalia ex priuilegio dignitatis liabentes , Domino Patriarch^in mi- nillerio reucrenterafsiiletcs.Patriarchalisfiqui- dem ecclefia , qu^ ell dominici (epulchri (ub monte Caluarif , canonicos habet regulares fe« eundum habitum & regulam beati Augullini viuentes* Habet autem Priorem, ad querneum pr«di£tis canonicis pertinet eligere Patriarcha, qui e(l eis loco Abbatis . In ecclefijs autem Templi Domini & montis Syon , & montis Oliueti, fiint Abbates & Canonici fecundum regulam praediatam beati Auguftini Domino minifirantes . In eccielljs vero leu monaderijt de Latina & valle lofaphac, funt monachis nigris (ecundum regulam beati Bene. di£ti Domino feruientes. In Bethania vero,qu5 efi caftellum Marif ScMarthf Sc Lazari fratris earum, & diftat ab Hierufale quindecim ftadi js, vitra montem Oliueti, in decliui eiufdem mor tis,e(l Abbatia fan£ti Lazari, qu^ dicitur de Be- thania , in qua elt Abbatiifa nigra , & moniales fan^i Benedicti regulam & inilituta profit^es. Ed; autem alia Bethaiiia tras Iordanem, vbi erat loannes baptizans • Eiufdem autem
Mistoma Oriintalis.
:
0iy
fiftr4
>^5 . Iacobx a Vitriaco y.
proi^fsionis cfl Abbatia (an£t^ Ann^ gcnitricii matris Domini, iuxta partam cjh^ dicitiit lofa- phat, iuxta probaticam pifcinam fica , in qiio i beata virgo Maria nata fuific perhibetur: in qiia ^^ Abbatifia cum monialibus nigris . Abbatia ' infuper (anifl^ Mari<j monialium in Hiernialem : cum Abbatifia & monialibus nigris fiib lari£li : ■ Benedidi regula Deo feruientibus tanquam * cella aromatica fan£tis & cafiis & Deodciio* ^ tis perlbnis erat referta, qu^ religionis dillri* ' ftionem , vit^ honeftatem, & caritatis feruo- rem nulla compellente aducrfitace vel pauper- ' tate reliquerunt. In monte Thaborefi Abbatia nigrorum monachoru , fub mctropolitano Na- J zareno.Ipppenfis autem ciuitasnon habet Epi-i^ feopum , fed immediate fubeft Priori & Caiiord nicis Dominici fcpulchri. Similiter ciuitas Nea- polis,qu^ in Euageiio dicitur Sychar, vbi di pu- teus lacob , iuxta que Dominus loquut® eft 5a- matitan? mulieri, Epifeopo caret, perrinetautc .. irnmcndiatead Abbate Dominici Tepli.Mnlt^ etiam ali? fiint ciuitares in terra promilsionis,
. -qu? licet ante tempora latinorum proprios ha-
- bcrent Epifeopos Surianorum & Gnrcorum, Latini tamen propter multitudine & pauper-
; tatem eorum , ne dignitas Epifcopalis vili pen- deretur, plurcs eccldias Cathedrales & ciuirates vnicathedralifubiecerulic. Nuncautem dchii ; locis, qu? inter alia loca venerabilia maiorem habent fenfti tatis praeeminetiamj breuitexfubA
- iungamui# ;
"A - Dtdui»
r
H| S T.G R I A 0«. I E N T AU S.
2)/ duitati btii tiaz^rdh , Bdhleem^» '
Azarcrh ciuitas cft modica fere in in- ca^ rroitu Galil^^ ex parte occicietali iux ta montes fita. Fnreripfam autem & Se- phor eft Fons irriguus & pcrfpicuns aquas ex f« r copiofas emittens , qui fons Scphoricnnus ap- pellatur; in quo loco forte RcgesMierufalc fre- quenter propter aquarum & herbarii commo- <iitatem,lbler exercitus Tuos congiegafe. In hac aute ciuitate a quibufda beata virgo nata fuiile perhibetur. Hoc au: e non elrdubiu,quod in ea poftquam defponlata fuit lof^ph , virgo fanfta ** .morabatur, ad quam mllfusell Angelus (alutis noftr^nuncias primordia. Ha;c autem (anita&
.Deo amabilis ciuiras, inquaverbucaro faflum cft, & flos omnia vincens aromata in vtero vir- ginali gefminauit: Vnde& merito flos inter- pretatur, in hoc (upcrornncs alias fpecialigau- .dctpriuilegio,quod falutis noftre Dominus in ea principiu proeurauit, 6c in ip(a praeterea nu* triri,& parentibus (ubijei dignatus eft, cui pater omnia qu^funt in Caelo & in terra fubiecit.Beth* ieem vero qu^ domus panis interpretatur > in qua natus eft verus panis qui ejectio defcendic, unn, in decbui montis Hierofolymitaniftraeft , rK>n longe diftans a ciuitate (an£la per miliaria (cili . cet quatuor . In hac veri Dauid ciuitate 'eft (an£ta & venerabilis ecclefla Cathedralis in honore beat^ virginis conlecrata . Praefepium Ctum in quo iacere Sc reclinari dignatui
G 1 cftillf
r ' :
100 IaCOBI A VlTRXACO ' eft ille cuius coelum fedes terra autem fcftbeU • ;
liim pedum eius , faftus fcenum fecundum caf-\ i, tw, *. nem, quo pia animalia ve(cerentur,in quo Ioc6 '
paftpresreuelatioueangelicaadmonici puerum- : pannis inuolutum cum Maria matre eius inue*
, nerunt , & tres magi flella duce ad prxdiflam ) •
. ciuitatem venientes natum regem humilitet'
^ adorantes , myftica ei munera obtulerunt* In , '
) hac impius holHs Herodes Chriftum quaerens occidere , multos innocetes paruulos crudeliter .. . ccffo'3* irrterfecit . In ea etiam (epulchrum efl Rachelis j
vxoris lacob , quidum peperilTetBeniamin* in ; i eodem loco vitam finiuit . Ex hac traxit origi- ' nem illa mulier NOemijqu^RuthMoabitidem j 4* adduxit de Petra deferti, qua duxit Boos vxo- Jfaidic rem,exquorumprogenieadmotcmfili^Syon;^ venit agnus terr^dominator.Deciftcrna autem ‘ , Bethleemitica Dauid aquas concupiuit , aquas ^ lapienti^ (alutaris potare deliderans de cifterna - ^ beat^ virginis.Hanc autem (an£lam & Deo di-. ; | ledlam ciuitatem beatus Latinus interpres Hie- fonymuSjVt ibi Domino feruiret, pr*elegic, in, . qua etiam corporis eius gleba pretiofa tradita ^ e(]l; fepultur^.Beara etiam Paula & Eudochiuni ^ filiaeiuscum multis alijs virginibus in mona-,j fterio fanftimonialium Dei feruitio , Se diuin^
» contemplationi deuotirsime. vacantes , regna ; mundi, Sc omnem eius ornatum, propter amo- ., rem Domiriinqfhi.Ieru Chrifti, 6c loci (an^ deuQtipneiiij.cbmemplcrunu , :
iterum
l ■ ' .. _ ' ■
Historia ORiiNtXLif. tbf
l^terHmdcciuitate ^ delocis pmUii
qudin ea continentur» . v. •
9 luitas autem (an^a Hierufalem > in ^qua redemptionis noftr^ niyfteria ^Dominus corporaliter exhibuit,
3 quanto omnibus ali]s locis &ciui« tatibus priuilegio praeeminet fanditatis, & ex- cellentia dignitatis, tato quafi odore agri pleni, cui benedixit Dominus , pluresrcligioias pet- fonas ad (e traxit, qui locorum venerabilium multitudinem varijs&copetHicibustemporU ,, j
bus cum feruore Ipiritus vifitantes, nunc ex his, nunc ex illis materiam deuotionis alTumenccs,
ardore defiderij animas fuas vrgentes , iplai ' '
tsdip dormitare non fineban^ . Efl: autem ^ ' (2penominata& nominadaciuitas fecundum omnes eius partes in monte fublimi (ita , muro valido vndique circundata, nec nimia paruitate ^ angu(la,nec magnitudine cuiquam falHdiola, \ muro vfquead murum habens diflatiam,quaii« tiim arcus quater proijcitlagttta. Habet autem a 'parte occidctali munitione ex lapidibus qua- dris , cemento & plumbo fulili quali indilTolu* biliter compaginatis conllruflani , qu^ ex vno cius latere pro muro el^ ciuitati,& turris Dauid appellatur. Montem autem Syon habet a meri* die, in quo Dauid in arce Syoneieflis lebulzis habitauit, & eam duitatem Dauid appellauit.
Montem autem Oliueti habet ab ortete. Mons .fiquideoi Caluaii^in quo crucifixus efi Domu
C 5 nutin ‘
1
A
1
xSi
Y!
ACOBT A VltR^Acd * nus in parte illa qu^ Golgotha nuncupatur , & locus Dominici fepulchri , quo loco illiproxiw